Mỹ đã bắt đầu triển khai các tàu khu trục thuộc lớp Arleigh Burke tham gia nhiệm vụ dọn mìn tại eo biển Hormuz — một trong những tuyến hàng hải chiến lược quan trọng nhất thế giới nhưng cũng là khu vực tiềm ẩn rủi ro quân sự cao bậc nhất hiện nay.
Động thái này diễn ra trong khuôn khổ chiến dịch của Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ (CENTCOM) nhằm thiết lập một “hành lang an toàn” cho tàu thương mại đi qua khu vực, sau nhiều tuần căng thẳng leo thang với Iran và nguy cơ gián đoạn tuyến vận tải dầu toàn cầu.
Theo thông báo từ CENTCOM, hai tàu khu trục USS Frank E. Peterson và USS Michael Murphy đã được điều động di chuyển qua eo biển Hormuz, đồng thời bắt đầu các hoạt động “tạo điều kiện” cho việc rà phá và xử lý nguy cơ mìn biển do Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) được cho là đã triển khai.
Tàu khu trục – giải pháp “bất đắc dĩ” cho nhiệm vụ không dành cho chúng
Trong điều kiện thông thường, nhiệm vụ dò tìm và xử lý mìn dưới biển được giao cho các tàu chuyên dụng hoặc hệ thống không người lái.
Tuy nhiên, trong chiến dịch lần này, các tàu khu trục đa nhiệm lại được đưa lên tuyến đầu để hỗ trợ dẫn đường, bảo vệ và thiết lập điều kiện an toàn ban đầu cho khu vực.
Giới phân tích quân sự cho rằng đây là một lựa chọn mang tính “tình thế”, phản ánh mức độ khẩn cấp của tình hình tại Hormuz — nơi chỉ cần một sự cố nhỏ cũng có thể làm gián đoạn nguồn cung dầu mỏ toàn cầu.
Tàu khu trục lớp Arleigh Burke vốn được thiết kế cho các nhiệm vụ tác chiến tổng hợp như phòng không, chống hạm và hộ tống hạm đội, chứ không phải nhiệm vụ xử lý mìn phức tạp dưới đáy biển.
Việc phải sử dụng lực lượng này cho thấy Mỹ đang mở rộng quy mô hiện diện quân sự tại một trong những điểm nghẽn chiến lược quan trọng nhất thế giới.
Hormuz – điểm nghẽn 20% nguồn cung dầu toàn cầu
Eo biển Hormuz nối Vịnh Ba Tư với biển Ả Rập, là tuyến vận chuyển khoảng 1/5 lượng dầu thô toàn cầu.
Trong nhiều kịch bản xung đột giữa Mỹ và Iran, đây luôn được xem là điểm dễ bùng phát khủng hoảng nhất do vị trí địa lý hẹp, mật độ tàu dày đặc và mức độ hiện diện quân sự cao.
Bất kỳ gián đoạn nào tại khu vực này — từ rải mìn, tấn công tàu chở dầu đến phong tỏa — đều có thể gây ra phản ứng dây chuyền lên giá dầu và thị trường năng lượng toàn cầu.
Chiến dịch mở lại hành lang hàng hải
Theo các nguồn tin quân sự, chiến dịch hiện tại không chỉ dừng ở việc rà phá mìn mà còn bao gồm thiết lập hành lang hàng hải an toàn cho tàu thương mại.
Mỹ được cho là đang triển khai thêm nhiều phương tiện hỗ trợ như: tàu không người lái dưới nước, thiết bị dò tìm mìn hiện đại, trực thăng chuyên dụng phục vụ phát hiện và vô hiệu hóa vật thể nổ.
Một số nguồn tin quốc phòng cho biết các hệ thống này sẽ được triển khai đồng thời nhằm rút ngắn thời gian khôi phục lưu thông hàng hải qua khu vực.
Rủi ro leo thang vẫn hiện hữu
Dù chiến dịch được công bố với mục tiêu đảm bảo “tự do hàng hải”, tình hình tại Hormuz vẫn được đánh giá là cực kỳ nhạy cảm.
Iran nhiều lần cảnh báo rằng bất kỳ hoạt động quân sự nào mà họ coi là xâm phạm chủ quyền đều sẽ dẫn đến phản ứng mạnh.
Trong khi đó, sự hiện diện dày đặc của tàu chiến, máy bay tuần tra và hệ thống trinh sát khiến khu vực này có nguy cơ trở thành điểm va chạm trực tiếp giữa các lực lượng trong trường hợp xảy ra sự cố.
Các chuyên gia cảnh báo rằng việc quân sự hóa hoạt động đảm bảo an toàn hàng hải có thể vô tình làm gia tăng nguy cơ tính toán sai lầm — yếu tố từng nhiều lần dẫn đến khủng hoảng tại Trung Đông.
Theo BI, Reuters