Bộ Quốc phòng Phần Lan cho biết chính phủ đã trình lên quốc hội đề xuất cho phép nhập khẩu và lưu trữ vũ khí hạt nhân trên lãnh thổ nước này. Động thái này diễn ra sau nhiều năm đồn đoán rằng quốc gia Bắc Âu có thể tham gia cơ chế “chia sẻ hạt nhân” với Mỹ, đặc biệt sau quyết định vào tháng 12/2021 mua 64 tiêm kích F-35A Lightning II – loại máy bay được tối ưu cho nhiệm vụ mang vũ khí hạt nhân – và sau khi Phần Lan gia nhập NATO vào tháng 4/2023.
Nội các Phần Lan đã đề xuất sửa đổi Luật Năng lượng Nguyên tử và Bộ luật Hình sự, trong đó Bộ Quốc phòng nhấn mạnh: “Các hạn chế pháp lý đối với việc nhập khẩu, vận chuyển, triển khai và lưu trữ chất nổ hạt nhân trên lãnh thổ Phần Lan sẽ được dỡ bỏ nếu các hoạt động này liên quan đến phòng thủ của Phần Lan, phòng thủ tập thể của NATO hoặc hợp tác quốc phòng.”
Đề xuất này là một phần trong gói cải cách pháp lý nhằm phục vụ tiến trình hội nhập NATO của Phần Lan.
Sau khi Phần Lan gia nhập NATO, chiều dài biên giới trên bộ của liên minh với Nga tại châu Âu đã tăng hơn gấp đôi. Kể từ đó, lực lượng vũ trang Mỹ đã triển khai các phương tiện có khả năng mang vũ khí hạt nhân hoạt động tại hoặc qua lãnh thổ Phần Lan. Một ví dụ đáng chú ý là việc Không quân Mỹ triển khai máy bay ném bom chiến lược B-52H Stratofortress từ căn cứ Morón (Tây Ban Nha) tới khu vực gần Bắc Cực của Nga vào tháng 11/2025, với sự hộ tống của tiêm kích F/A-18 Hornet của Phần Lan và hỗ trợ từ lực lượng điều phối tấn công mặt đất của nước này.
Việc triển khai vũ khí hạt nhân tại Phần Lan, cũng như khả năng chia sẻ chúng với lực lượng Phần Lan để trang bị cho đội máy bay F-35, sẽ mở rộng đáng kể mối đe dọa hạt nhân đối với Nga trong khu vực, qua đó gia tăng áp lực lên hệ thống phòng thủ vốn đã căng thẳng của Moscow.
Mỹ hiện có các thỏa thuận chia sẻ hạt nhân với một số quốc gia châu Âu, và năm 2025 đã xác nhận đạt thỏa thuận tương tự với Vương quốc Anh nhằm trang bị cho các tiêm kích F-35A. Phát biểu ngày 1/4/2025, ông Dan Caine – ứng viên Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân Mỹ – cho biết Washington sẵn sàng xem xét ký thêm các thỏa thuận chia sẻ hạt nhân với nhiều thành viên NATO khác, trong đó Phần Lan và Ba Lan được coi là những ứng viên hàng đầu.
F-35 được đánh giá là nền tảng tối ưu cho nhiệm vụ mang vũ khí hạt nhân, với khoang vũ khí có thể mang 2 quả bom hạt nhân B61, trong khi khả năng tàng hình và tác chiến điện tử tiên tiến giúp tăng đáng kể khả năng sống sót khi thực hiện các đòn tấn công xuyên phá sâu vào lãnh thổ Nga.
Một đánh giá năm 2023 về khả năng của biến thể bom hạt nhân B61-13 cho thấy chỉ một tiêm kích F-35 cũng có thể gây thương vong cho hơn 310.000 người tại thủ đô Moscow hoặc 360.000 người tại St. Petersburg chỉ với một quả bom. Với mỗi máy bay mang 2 quả, sức mạnh của cả một phi đội F-35 là rất đáng kể.
Nga hiện vẫn chậm hơn NATO trong việc mở rộng lực lượng tiêm kích thế hệ thứ 5 và phụ thuộc nhiều vào các hệ thống phòng không mặt đất như S-400 Triumf, cũng như các hệ thống tên lửa có khả năng tấn công các căn cứ không quân đối phương, để tạo ra năng lực phòng thủ bất đối xứng.
Tiêm kích thế hệ năm Sukhoi Su-57 của Nga được kỳ vọng sẽ đảm nhận vai trò mang vũ khí hạt nhân, và có thể được triển khai gần biên giới Phần Lan nhằm đối phó với số lượng lớn F-35 dự kiến sẽ hiện diện tại đây, không chỉ từ Không quân Phần Lan mà còn từ nhiều đồng minh NATO khác.
Theo MW
