Lực lượng Phòng hóa – sinh – bức xạ (NBC) thuộc Tập đoàn quân hợp thành cận vệ 35 của Nga đã triển khai các hệ thống pháo phản lực nhiệt áp TOS-1A để oanh kích các vị trí của Ukraine tại khu vực Zaporizhzhia, nơi lực lượng mặt đất đang đạt được những bước tiến đáng kể. Các đoạn video ghi lại tại khu định cư Komsomolske cho thấy những vụ nổ lớn, khi các hệ thống TOS-1A dường như gây ra thiệt hại nghiêm trọng.
Đạn nhiệt áp được bắn từ hệ thống này hoạt động bằng cách phát tán một đám mây khí hóa học vào không khí, sau đó được kích nổ bằng một vụ nổ chân không, tạo ra sóng xung kích áp suất cao có khả năng hút không khí khỏi các không gian kín với lực cực lớn. Kết quả là khiến những người có mặt trong khu vực ảnh hưởng bị vỡ phổi.
TOS-1A được coi là một phương tiện đặc biệt hiệu quả trong việc tiêu diệt các đơn vị bộ binh đang ẩn nấp, với nhiều hình ảnh cho thấy hệ thống này được sử dụng để vô hiệu hóa các lực lượng Ukraine cố thủ trong các khu dân cư lớn. TOS-1A sử dụng bệ phóng bánh xích dựa trên khung gầm xe tăng T-72, trong khi một phiên bản bánh lốp là TOS-2 được ra mắt vào năm 2020 và ngày càng đóng vai trò lớn hơn trong chiến sự tại Ukraine.
Dù không có khả năng cơ động địa hình hay hỏa lực mạnh như TOS-1A, TOS-2 lại nhanh hơn, linh hoạt hơn, chi phí thấp hơn, dễ sản xuất hơn và yêu cầu bảo dưỡng ít hơn. Các nhà phân tích cho rằng TOS-2 có thể phù hợp hơn với điều kiện chiến trường Ukraine, nơi máy bay không người lái và đạn lảng vảng khiến các phương tiện bánh xích chậm trở nên dễ bị tổn thương.
Một hệ thống mới trong dòng TOS hiện đang được đánh giá, mang tên TOS-3, được cho là nhằm đạt tầm bắn xa hơn đáng kể nhờ tích hợp các loại đạn pháo lớn hơn. Hệ thống này được cho là trang bị bệ phóng 15 ống, giảm từ 24 ống của TOS-1A và 18 ống của TOS-2, nhằm dành chỗ cho lượng thuốc phóng lớn hơn trong mỗi quả đạn.
TOS-3 được cho là có tầm bắn hơn 20 km, so với chỉ khoảng 10 km của TOS-1, qua đó khắc phục một trong những hạn chế lớn nhất của hệ thống và giảm đáng kể rủi ro trong tác chiến. Hệ thống mới cũng được cho là tích hợp điều khiển hỏa lực và dẫn đường kỹ thuật số, cùng độ ổn định cao hơn để tăng độ chính xác khi tấn công ở cự ly xa.
Nếu chi phí đạn pháo vẫn được giữ ở mức hợp lý dù kích thước lớn hơn, việc TOS-3 được đưa vào biên chế có thể trở thành yếu tố thay đổi cục diện, cho phép triển khai các cuộc tấn công bằng vũ khí nhiệt áp trên quy mô rộng hơn nhiều.
Theo MW
