Mỹ ngày 9/6 đã tiến hành các cuộc không kích nhằm vào Iran sau khi Tổng thống Donald Trump tuyên bố Tehran đứng sau vụ bắn hạ một trực thăng tấn công Apache của quân đội Mỹ tại eo biển Hormuz. Diễn biến mới làm gia tăng nghi ngờ về triển vọng đạt được một thỏa thuận hòa bình giữa hai nước, đồng thời đặt thêm áp lực lên lệnh ngừng bắn vốn đang rất mong manh trong khu vực.
"Tôi cho rằng phản ứng cần phải rất mạnh mẽ và quyết liệt, và đó chính là điều chúng tôi đang thực hiện", ông Trump nói với ABC News.
Truyền thông nhà nước Iran đưa tin đảo Qeshm nằm trong eo biển Hormuz đã bị tấn công, đồng thời xác nhận một vật thể bay đã đánh trúng khu vực thành phố cảng Sirik bên bờ eo biển.
Người dân địa phương cho biết nhiều tiếng nổ lớn đã được nghe thấy tại Bandar Abbas, trung tâm quân sự và cảng biển chiến lược của Iran ở vùng Vịnh Ba Tư. Sau đó, các vụ nổ tiếp tục được ghi nhận gần khu vực huyện Jask, nằm sát cửa ngõ phía đông của eo biển Hormuz.
Sau các đợt không kích đầu tiên của Mỹ, Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi đăng trên mạng xã hội X tuyên bố Tehran sẽ "không để bất kỳ cuộc tấn công hay mối đe dọa nào mà không có phản ứng đáp trả".
Trong một bài đăng trước đó, ông Araqchi không đề cập trực tiếp tới vụ trực thăng Apache bị bắn hạ, nhưng cảnh báo rằng sự hiện diện của các lực lượng nước ngoài trong khu vực có thể khiến họ bị cuốn vào các vụ va chạm hoặc giao tranh ngoài ý muốn.
"Để giảm thiểu rủi ro, giải pháp tốt nhất là họ nên rời đi", ông viết.
Theo Tổng thống Trump, hai phi công Mỹ trên chiếc Apache đều sống sót và không bị thương. Một quan chức Mỹ giấu tên tiết lộ với báo giới rằng chiếc trực thăng đã bị một máy bay không người lái cảm tử của Iran tấn công.
Tuy nhiên, truyền thông nhà nước Iran dẫn lời một nguồn tin quân sự khẳng định nước này không tiến hành bất kỳ hoạt động không quân tấn công nào tại eo biển Hormuz trong vòng 24 giờ trước đó.
Nguồn tin này cũng tuyên bố Iran sẽ có phản ứng "kiên quyết và dứt khoát" nếu đối mặt với bất kỳ hành động thù địch mới nào từ phía Mỹ liên quan đến vụ việc.
Theo quân đội Mỹ, chiến dịch không kích bắt đầu lúc 17h00 theo giờ bờ Đông nước Mỹ (4h00 sáng 10/6 theo giờ VN). Trên mạng xã hội X, quân đội Mỹ mô tả đây là "phản ứng tương xứng đối với hành động gây hấn vô cớ của Iran".
Axios dẫn lời một quan chức Mỹ cho biết các mục tiêu bị tấn công bao gồm nhiều hệ thống radar và tổ hợp phòng không của Iran bố trí quanh khu vực eo biển Hormuz.
Ông Trump: "Không phải vấn đề quá lớn"
Dù quyết định phát động các cuộc không kích, ông Trump lại tỏ ra khá thận trọng khi nói về vụ trực thăng bị bắn hạ.
Trong cuộc điện đàm với tờ Wall Street Journal ngày 10/6, Tổng thống Mỹ cho rằng đây "không phải là vấn đề quá lớn" và nhấn mạnh rằng "phi công vẫn an toàn".
Tuy nhiên, giới quan sát nhận định sự cố này có thể tiếp tục làm phức tạp nỗ lực trung gian nhằm đạt được một thỏa thuận hòa bình rộng lớn hơn ở Trung Đông, đồng thời mở lại hoàn toàn hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz – tuyến vận tải chiến lược vận chuyển phần lớn dầu mỏ và hàng hóa năng lượng của thế giới.
Trong nhiều tuần qua, ông Trump liên tục khẳng định Washington và Tehran đã tiến rất gần tới một thỏa thuận mới. Tuy nhiên, kể từ khi lệnh ngừng bắn tạm thời có hiệu lực hồi đầu tháng 4, hầu như chưa xuất hiện dấu hiệu rõ ràng nào cho thấy hai bên đang đạt được bước đột phá thực sự.
Theo quân đội Mỹ, một thiết bị không người lái của Hải quân Mỹ đã phát hiện và giải cứu thành công hai thành viên phi hành đoàn.
Chiếc Apache gặp nạn khi đang thực hiện nhiệm vụ tuần tra trên vùng biển gần bờ biển Oman vào khoảng 3 giờ sáng ngày 10/6 theo giờ địa phương.
Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) không công bố nguyên nhân khiến trực thăng rơi.
Quân đội Mỹ cho biết hai quân nhân được cứu sau khoảng hai giờ và đang trong tình trạng ổn định. Đánh giá này được xem là thận trọng hơn so với tuyên bố trước đó của ông Trump rằng các phi công hoàn toàn không bị thương.
Theo Reuters, ABC News
