Các quan chức quân đội Mỹ đang xây dựng những kế hoạch mới nhằm vào năng lực của Iran tại eo biển Hormuz trong trường hợp lệnh ngừng bắn hiện tại đổ vỡ, theo nhiều nguồn tin am hiểu vấn đề.
Những phương án này – nằm trong số nhiều nhóm mục tiêu đang được xem xét – bao gồm các cuộc tấn công tập trung vào “mục tiêu động” liên quan đến năng lực của Iran quanh eo biển Hormuz, phía nam Vịnh Ba Tư và Vịnh Oman.
Các nguồn tin cho biết những đòn đánh tiềm năng có thể nhằm vào các xuồng tấn công tốc độ cao, tàu rải thủy lôi và các phương tiện tác chiến bất đối xứng khác, những khí tài đã giúp Tehran kiểm soát hiệu quả các tuyến hàng hải then chốt và sử dụng chúng như đòn bẩy đối với Mỹ.
Việc phong tỏa này đã gây ra những tác động lớn tới kinh tế toàn cầu, đe dọa làm suy yếu nỗ lực kiềm chế lạm phát của Tổng thống Donald Trump, dù lệnh ngừng bắn đã tạm dừng các cuộc không kích của Mỹ bắt đầu từ ngày 7/4.
Trong khi quân đội Mỹ đã nhắm vào lực lượng hải quân Iran, phần lớn các đợt không kích trong tháng đầu tiên lại tập trung vào những mục tiêu nằm xa eo biển, cho phép Washington tấn công sâu hơn vào lãnh thổ Iran. Các kế hoạch mới yêu cầu một chiến dịch ném bom tập trung hơn vào các tuyến hàng hải chiến lược.
Nhiều hãng truyền thông Mỹ trước đó đưa tin rằng một phần lớn tên lửa phòng thủ bờ biển của Iran vẫn còn nguyên vẹn. Iran cũng sở hữu nhiều xuồng nhỏ có thể được sử dụng làm nền tảng tấn công tàu thuyền, khiến nỗ lực mở lại eo biển của Mỹ trở nên phức tạp hơn.
Nhiều nguồn tin, bao gồm một nhà môi giới vận tải cấp cao, cho biết các cuộc tấn công quân sự quanh eo biển, nếu diễn ra, khó có thể ngay lập tức mở lại tuyến đường này.
“Một khi không thể chứng minh chắc chắn 100% năng lực quân sự của Iran đã bị phá hủy hoặc Mỹ có thể giảm thiểu rủi ro gần như tuyệt đối, thì vấn đề sẽ phụ thuộc vào việc [ông Trump] sẵn sàng chấp nhận mức độ rủi ro đến đâu để đưa tàu quay lại eo biển,” một nguồn tin am hiểu kế hoạch quân sự cho biết.
Quân đội Mỹ cũng có thể thực hiện lời đe dọa trước đó của ông Trump về việc tấn công các mục tiêu “lưỡng dụng” và cơ sở hạ tầng, bao gồm các cơ sở năng lượng, nhằm buộc Iran quay lại bàn đàm phán. Ông Trump từng nói Mỹ sẽ nối lại các hoạt động quân sự nếu không đạt được giải pháp ngoại giao.
Tuy nhiên, việc tấn công cơ sở hạ tầng sẽ là một bước leo thang gây tranh cãi trong xung đột, theo cảnh báo của một số quan chức Mỹ đương nhiệm và cựu quan chức.
Một phương án khác do các nhà hoạch định quân sự đề xuất là nhắm mục tiêu vào các lãnh đạo quân sự Iran và những nhân vật bị coi là “cản trở” trong chính quyền, những người mà giới chức Mỹ cho rằng đang phá hoại tiến trình đàm phán. Trong số đó có ông Ahmad Vahidi, Tổng tư lệnh lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), theo một nguồn tin.
“Kể từ yêu cầu về an ninh tác chiến, chúng tôi không thảo luận về các kế hoạch tương lai hoặc giả định,” một quan chức Bộ Quốc phòng Mỹ nói khi được hỏi về kế hoạch mục tiêu. “Quân đội Mỹ tiếp tục cung cấp cho Tổng thống các phương án, và mọi lựa chọn vẫn được đặt trên bàn.”
Ông Trump nhiều lần tuyên bố chính quyền Iran đang “rạn nứt” sau các chiến dịch phối hợp Mỹ–Israel khiến nhiều quan chức cấp cao thiệt mạng, bao gồm cả lãnh tụ tối cao của nước này. Trong một bài đăng trên mạng xã hội hôm 23/4, ông Trump cho rằng sự chia rẽ giữa IRGC và các thành viên chính phủ tham gia đàm phán là một trong những trở ngại đối với thỏa thuận ngoại giao.
“Iran đang gặp rất nhiều khó khăn trong việc xác định ai là lãnh đạo! Họ không biết! Cuộc đấu đá nội bộ giữa ‘phe cứng rắn’, những người đang thất bại nặng nề trên chiến trường, và ‘phe ôn hòa’ – không hề ôn hòa (nhưng đang được tôn trọng hơn!) – thật điên rồ!” ông Trump viết.
Các nguồn tin cho biết các cuộc tấn công tiếp theo của Mỹ nhiều khả năng cũng sẽ nhắm vào các năng lực quân sự còn lại của Iran, bao gồm tên lửa, bệ phóng và các cơ sở sản xuất chưa bị phá hủy trong làn sóng không kích ban đầu của Mỹ–Israel, hoặc đã được di chuyển tới vị trí mới kể từ khi ngừng bắn.
CNN trước đó đưa tin tình báo Mỹ đánh giá khoảng một nửa số bệ phóng tên lửa của Iran và hàng nghìn máy bay không người lái tấn công một chiều vẫn còn tồn tại sau chiến dịch ném bom.
Tuần trước, Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth thừa nhận trong một cuộc họp báo rằng Iran đã di chuyển một số tài sản quân sự còn lại trong thời gian ngừng bắn, đồng thời cảnh báo sẽ tấn công các mục tiêu này nếu Iran từ chối đạt thỏa thuận.
Ông Trump tỏ ra thận trọng với việc nối lại chiến tranh và ưu tiên giải pháp ngoại giao. Tuy nhiên, nhiều nguồn tin cho biết việc gia hạn ngừng bắn không phải là “vô thời hạn”, và quân đội Mỹ luôn sẵn sàng tái khởi động các cuộc tấn công khi được lệnh.
Ông Trump cũng tiếp tục bày tỏ sự thất vọng trước việc Iran từ chối mở lại eo biển Hormuz – tuyến vận tải mà Tehran gần như đã đóng cửa đối với tàu quốc tế sau đợt tấn công ban đầu của Mỹ–Israel.
Theo hai nguồn tin am hiểu kế hoạch ban đầu, chính quyền Trump đã đánh giá thấp khả năng Iran sẽ đóng eo biển trước khi phát động chiến dịch quân sự – một động thái lẽ ra có thể “ngăn chặn” nếu Mỹ triển khai lực lượng quân sự gần khu vực ngay từ đầu để răn đe hoặc phản ứng kịp thời.
Việc không ngăn chặn được Iran trong những ngày đầu xung đột đã dẫn đến thế bế tắc hiện tại, khi các tàu chở dầu phần lớn không dám đi qua eo biển do lo ngại bị tấn công.
Một quan chức Mỹ cho biết Hải quân Mỹ hiện có 19 tàu tại Trung Đông, bao gồm 2 tàu sân bay, và 7 tàu tại Ấn Độ Dương.
Quân đội Mỹ bắt đầu thực thi phong tỏa các cảng Iran từ ngày 13/4, sử dụng phần lớn lực lượng này, và đã buộc ít nhất 33 tàu phải quay đầu tính đến hôm thứ Năm.
Lực lượng Mỹ cũng đã kiểm tra ít nhất 3 tàu, trong đó có 2 tàu ở Ấn Độ Dương, cách Vịnh Ba Tư khoảng 2.000 dặm. Vụ kiểm tra gần nhất diễn ra vào đêm thứ Tư, khi lực lượng Mỹ kiểm tra một “tàu không quốc tịch bị trừng phạt” chở dầu từ Iran tại Ấn Độ Dương, theo thông báo của Bộ Quốc phòng.
Theo CNN
