Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) ngày 10/6 tuyên bố các tên lửa đạn đạo tầm xa của nước này đã đánh trúng căn cứ không quân Muwaffaq Salti ở miền Đông Jordan, nhắm vào các nhà chứa máy bay kiên cố được cho là nơi triển khai tiêm kích tàng hình thế hệ thứ 5 F-35 của Không quân Mỹ.
Theo tuyên bố của Iran, đây là một phần trong đợt tập kích tên lửa trả đũa quy mô lớn nhằm vào các cơ sở quân sự Mỹ tại Jordan, Bahrain và Kuwait sau các cuộc không kích của Washington nhằm vào hạ tầng quân sự Iran. Hiện chưa có bằng chứng xác thực cho thấy bất kỳ chiếc F-35 nào đã bị phá hủy hoặc hư hại.
IRGC cho biết họ đã sử dụng tên lửa đạn đạo Kheibar Shekan để tấn công các hầm trú ẩn kiên cố, đồng thời khẳng định chiến dịch này cho thấy ngay cả những máy bay chiến đấu tàng hình có giá trị cao đồn trú tại các căn cứ trong khu vực cũng không nằm ngoài tầm với của các đòn tấn công tên lửa chính xác.
Dù vậy, những thông tin hiện có mới chỉ xác nhận việc căn cứ bị tập kích, còn tuyên bố về thiệt hại đối với F-35 vẫn chưa thể được kiểm chứng khi các nhà phân tích độc lập chưa thể tiến hành đánh giá tổn thất chiến trường.
Trong nhiều năm qua, căn cứ không quân Muwaffaq Salti đã trở thành một trong những trung tâm triển khai sức mạnh không quân quan trọng nhất của Mỹ tại Trung Đông. Căn cứ này từng đóng vai trò hỗ trợ các chiến dịch quân sự và sự hiện diện của Washington tại Syria, đồng thời gần đây được cho là giữ vị trí đáng kể trong các hoạt động nhằm vào Iran. Tại đây từng triển khai các tiêm kích F-15E, F-16, máy bay không người lái MQ-9, máy bay tiếp dầu trên không cùng các đợt luân phiên bố trí F-35.
Muwaffaq Salti cũng là mắt xích hậu cần quan trọng cho các chiến dịch của liên quân và đã nhận được nguồn đầu tư lớn từ Mỹ vào hệ thống công sự kiên cố, kho đạn dược và cơ sở chỉ huy - kiểm soát. Việc đưa F-35 tới Jordan giúp rút ngắn thời gian tiếp cận các chiến trường trên khắp khu vực Levant và Vịnh Ba Tư, đồng thời khiến đối phương gặp khó khăn hơn trong việc xác định mục tiêu nhờ phân tán máy bay khỏi các căn cứ lớn.
Kể từ khi Mỹ và Israel phát động chiến dịch quân sự nhằm vào Iran hôm 28/2, hàng loạt căn cứ không quân Mỹ tại Trung Đông, bao gồm các cơ sở lớn ở Qatar, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất, Kuwait và Arab Saudi, đều đã trở thành mục tiêu của các cuộc tấn công tên lửa từ Iran.
Kheibar Shekan được xem là một trong những dòng tên lửa đạn đạo hiện đại nhất của Iran. Tên lửa này được cho là có tầm bắn khoảng 1.700 km, đủ sức vươn tới mọi căn cứ quân sự Mỹ tại Iraq, Jordan và khu vực vùng Vịnh từ lãnh thổ Iran. Loại tên lửa này sử dụng đầu đạn có khả năng cơ động trong giai đoạn tái nhập khí quyển cùng hệ thống dẫn đường tiên tiến nhằm nâng cao độ chính xác ở giai đoạn cuối và gây khó khăn cho các hệ thống phòng thủ tên lửa.
Một trong những đặc điểm đáng chú ý của Kheibar Shekan là kết cấu vật liệu composite nhẹ kết hợp động cơ nhiên liệu rắn, cho phép triển khai linh hoạt trên các xe mang phóng cơ động. Giới chức Iran khẳng định khả năng cơ động của tên lửa giúp giảm đáng kể nguy cơ bị đánh chặn bởi các hệ thống như THAAD hay Arrow. Trong khi đó, mạng lưới phòng thủ tên lửa của Mỹ và các đồng minh tại Trung Đông được cho là đã bị suy giảm đáng kể.
IRGC tuyên bố họ đã phá hủy các hệ thống radar có giá trị lên tới 2,7 tỷ USD, bao gồm radar AN/FPS-132 tại Qatar cùng hai radar AN/TPY-2 ở Jordan và UAE. Nếu thông tin này là chính xác, Mỹ và Israel sẽ phải phụ thuộc nhiều hơn vào các hệ thống radar trên tàu chiến cũng như trạm radar AN/TPY-2 đặt tại Thổ Nhĩ Kỳ.
Cuối tháng 3, báo Haaretz của Israel đưa tin rằng 8 trong số 10 tên lửa Iran phóng vào các mục tiêu tại Israel đã xuyên thủng được lưới phòng thủ và đánh trúng mục tiêu. Thông tin này xuất hiện trong bối cảnh ngày càng có nhiều báo cáo và hình ảnh cho thấy những hạn chế của hệ thống phòng thủ tên lửa Mỹ - Israel.
Báo cáo cũng cho rằng hiệu quả tấn công của Iran tiếp tục gia tăng khi các hệ thống phòng không đối phương ngày càng chịu áp lực lớn, trong đó việc các radar cảnh giới tiền phương của Mỹ tại những quốc gia đồng minh Arab như Qatar và UAE bị phá hủy đóng vai trò quan trọng.
Nhiều đoạn video được công bố cũng cho thấy IRGC đã thực hiện thành công các cuộc tấn công nhằm vào các máy bay quân sự có giá trị cao của Mỹ và đồng minh tại nhiều căn cứ trong khu vực, bao gồm máy bay cảnh báo sớm E-3 AWACS và máy bay tiếp dầu KC-135 - những khí tài then chốt hỗ trợ các chiến dịch quân sự chống Iran.
Một đoạn video được công bố ngày 19/3 cũng được cho là ghi lại vụ tiêm kích F-35A bị hệ thống phòng không Iran đánh trúng, làm gia tăng những thách thức đối với các kế hoạch không kích trong tương lai. Tuy nhiên, giới chuyên gia vẫn đánh giá F-35 là mục tiêu cực kỳ khó bị phát hiện và tiêu diệt khi đang hoạt động trên không, điều khiến các đối thủ có động cơ lớn hơn trong việc tìm cách tấn công những chiếc máy bay này khi chúng còn nằm trên mặt đất.
Theo MW