Vào 22h46 phút tối 2/1 (giờ miền Đông nước Mỹ), Tổng thống Mỹ Donald Trump ra lệnh hành động. Khoảng 150 máy bay cất cánh từ 20 căn cứ quân sự khác nhau và các tàu hải quân, chính thức mở màn chiến dịch quân sự nhằm vào Venezuela.
11h trưa ngày 3/1 theo giờ địa phương, tại buổi họp báo ở khu nghỉ dưỡng Mar-a-Lago (Florida), ông Trump tuyên bố quân đội Mỹ đã sử dụng lực lượng không quân, lục quân và hải quân trong chiến dịch. Ông khẳng định “toàn bộ lực lượng quân sự Venezuela đã mất khả năng chiến đấu”, Tổng thống Nicolas Maduro và vợ sẽ phải đối mặt với xét xử tư pháp tại Mỹ. Ông Trump cũng cho biết hạm đội Mỹ vẫn duy trì vị trí triển khai, và Mỹ bảo lưu mọi lựa chọn quân sự cho đến khi các yêu cầu của Mỹ được đáp ứng hoàn toàn.
“Thật sự tôi có cảm giác như đang xem một chương trình truyền hình”, Trump nói trên kênh Fox News cùng ngày. “Đó là một vụ việc vô cùng ấn tượng”. Trong cuộc phỏng vấn này, Trump tiết lộ nhiều chi tiết của chiến dịch đã được chuẩn bị suốt nhiều tháng, bao gồm việc xây dựng mô hình ngôi nhà an ninh của ông Maduro để lực lượng đặc nhiệm tập luyện phương án đột kích.
Cộng đồng quốc tế hiện nhìn chung bày tỏ nghi ngờ đối với chiến dịch mang mật danh “Absolute Resolve” (Quyết tâm tuyệt đối), cho rằng hành động này của Mỹ vi phạm Hiến chương Liên Hợp Quốc và các nguyên tắc luật pháp quốc tế, đặt ra thách thức mới đối với trật tự và hệ thống quốc tế. Tuy nhiên, chính quyền Trump lại cố bao biện chiến dịch như một “hoạt động thực thi pháp luật trong nước”.
Ông Maduro bị giám sát nhiều tháng, từ ăn mặc sinh hoạt cho tới… thú cưng
Sau nhiều tháng lên kế hoạch tỉ mỉ và diễn tập, đầu tháng 12/2025, Mỹ chính thức phê chuẩn kế hoạch mang mật danh “Absolute Resolve” - một dạng can thiệp quân sự của Mỹ tại Mỹ Latinh chưa từng xuất hiện kể từ thời Chiến tranh Lạnh.
Ngày 3/1, tại buổi họp báo, Tướng Dan Caine, quan chức quân sự cấp cao nhất của Mỹ, cho biết kế hoạch nhắm vào ông Maduro đã được chuẩn bị từ nhiều tháng trước, với sự phối hợp của tất cả các quân chủng cùng sự tham gia của nhiều cơ quan tình báo Mỹ, bao gồm CIA, Cơ quan An ninh Quốc gia (NSA) và Cơ quan Tình báo Không gian Địa lý Quốc gia (NGA).
Theo New York Times, từ tháng 8/2025, CIA đã triển khai một nhóm nhỏ tại Venezuela để thu thập thông tin về Maduro, đồng thời sử dụng biên đội UAV tàng hình và một nguồn tin (điệp viên) có khả năng tiếp cận trực tiếp ông Maduro để theo dõi hoạt động của ông.
BBC cho biết, một nhóm của Mỹ đã theo dõi ông Maduro trong thời gian dài: nơi ở, cách di chuyển, ăn uống, quần áo, thậm chí cả thú cưng của ông.
Lực lượng tinh nhuệ Delta của quân đội Mỹ còn dựng bản sao bằng kích thước thật căn nhà an toàn nơi ông Maduro trú ngụ tại Caracas để luyện tập lộ trình xâm nhập. Ông Trump nói quân đội đã diễn tập nhiều lần và có thể phá cửa thép bảo vệ Maduro chỉ trong “vài giây”.
Trước chiến dịch, quân đội Mỹ đã vẽ chi tiết vị trí và quỹ đạo sinh hoạt hàng ngày của Maduro, nắm rõ “quy luật sinh hoạt” của ông. Khi mọi chi tiết được xác định chính xác, các chỉ huy cấp cao chờ đợi điều kiện tốt nhất để hành động nhằm tối đa hóa yếu tố bất ngờ chiến thuật.
Từ cuối tháng 8, Mỹ đã tập kết tại Caribe một hạm đội gồm hơn 10 tàu chiến. Tháng 11, tàu sân bay USS Gerald R. Ford cùng 3 tàu khu trục mang tên lửa kéo tới, nâng tổng quân số từ khoảng 10.000 lên thành 15.500 người, trong đó một nửa đến Puerto Rico, nửa còn lại hoạt động trên biển.
Gần đây, Mỹ tiếp tục tăng cường máy bay đặc nhiệm, máy bay tác chiến điện tử, UAV vũ trang MQ-9 Reaper, trực thăng tìm kiếm – cứu nạn và tiêm kích. Giới phân tích nhận định: chiến dịch có diễn ra hay không chỉ còn là vấn đề thời gian.
Bốn ngày trước chiến dịch, từng xảy ra một lần “khởi động giả”: ông Trump đã phê chuẩn hành động, nhưng quân đội quyết định chờ thời tiết tốt hơn và mây ít hơn. Tướng Caine nói: “Trong suốt Giáng sinh và năm mới, quân đội Mỹ luôn trong trạng thái sẵn sàng”.
Chiến dịch hiệp đồng hải – lục – không kéo dài 140 phút
Thời tiết xấu bất thường tại Mỹ khiến chiến dịch phải trì hoãn vài ngày. Đến đầu tuần, thời tiết cải thiện, các chỉ huy quân sự xác định được “cửa sổ tấn công” trong vài ngày tới.
Lệnh của ông Trump được ban ra ngay trước nửa đêm theo giờ Caracas, cho phép quân đội Mỹ hành quân dưới màn đêm. Từ 22h46 giờ Mỹ, chiến dịch hiệp đồng hải – lục – không kéo dài 2 giờ 20 phút chính thức bắt đầu.
Theo Washington Post, khi đêm xuống, các trực thăng chở binh sĩ và nhân viên thực thi pháp luật cất cánh, bay cách mặt biển chỉ 100 feet (30,5m), tiến vào Venezuela. Khi tiếp cận bờ biển, Mỹ kích hoạt đồng thời Bộ Tư lệnh Không gian, Bộ Tư lệnh Tác chiến Không gian mạng cùng nhiều lực lượng liên ngành để mở hành lang trên không.
Lực lượng tham chiến gồm 150 máy bay các loại F-22, F-35, F/A-18, E-18, E-2, máy bay ném bom B-1, cùng nhiều máy bay yểm trợ và số lượng lớn UAV điều khiển từ xa. Khi không quân tiếp cận Caracas, liên quân bắt đầu vô hiệu hóa và làm tê liệt hệ thống phòng không Venezuela, bảo đảm trực thăng có thể an toàn tiến vào mục tiêu.
“Chiến dịch này cực kỳ phức tạp – từ cơ động, hạ cánh cho tới số lượng máy bay”, ông Trump nói với Fox News. “Chúng tôi chuẩn bị tiêm kích cho mọi kịch bản có thể xảy ra”.
Khoảng 2h00 sáng, Caracas rung chuyển bởi nhiều tiếng nổ lớn, khói đen bốc lên trên bầu trời thành phố. Truyền thông quốc tế xác nhận ít nhất 5 mục tiêu bị đánh trúng, bao gồm căn cứ không quân Francisco de Miranda, sân bay La Carlota, và cảng La Guaira – tuyến huyết mạch nối Caracas với Caribe.
Ông Trump ám chỉ Mỹ đã cắt điện Caracas trước khi hành động, nhưng không nêu chi tiết. “Đèn ở Caracas phần lớn đã tắt, vì chúng tôi có một năng lực chuyên biệt, đó là bóng tối – và mang tính sát thương”. Một nguồn thạo tin tiết lộ với báo Mỹ rằng một chiến dịch tấn công mạng đã tạm thời làm gián đoạn điện lực ở Caracas.
Tướng Caine cho biết, khi máy bay tiến vào Caracas, Mỹ đánh giá yếu tố bất ngờ chiến thuật vẫn được duy trì.
“Ông Maduro đã tới cửa, nhưng không kịp đóng lại”
Sau khi hệ thống phòng không Venezuela bị chế áp, trực thăng Mỹ tiếp cận khu phức hợp nơi ông Maduro có mặt và bị hỏa lực tấn công vào khoảng 2h00 sáng. Ông Caine cho biết trực thăng Mỹ đáp trả bằng hỏa lực áp đảo.
Một trực thăng Mỹ bị trúng đạn. Ông Trump nói một số binh sĩ bị thương nhưng không có ai tử vong. Hai quan chức Mỹ cho biết có 6 binh sĩ bị thương trong toàn bộ chiến dịch.
Theo New York Times, Trung đoàn Không vận Đặc nhiệm số 160 – đơn vị không quân duy nhất của lực lượng đặc nhiệm lục quân Mỹ, biệt danh “Night Stalkers” (Kẻ rình đêm) – đã điều khiển các trực thăng MH-60 và MH-47 cải tiến, nhanh chóng tiếp cận mục tiêu. Đơn vị này chuyên thực hiện các nhiệm vụ rủi ro cao, bay thấp và ban đêm, và đã huấn luyện gần bờ biển Venezuela trong nhiều tháng.
Nhiệm vụ bắt giữ ông Maduro do Lực lượng Delta, một trong những đơn vị tinh nhuệ nhất Lầu Năm Góc, chuyên thực hiện các nhiệm vụ tối mật như giải cứu con tin và “bắt hoặc tiêu diệt mục tiêu” đảm trách.
BBC cho biết, lực lượng Delta mang theo đèn khò, đề phòng phải cắt cửa kim loại của nhà an toàn. Caine nói đơn vị đã tới vị trí của ông Maduro chỉ ít phút sau khi không kích bắt đầu lúc 2h01. Ông Trump mô tả nơi này là “pháo đài quân sự được canh phòng nghiêm ngặt ngay trung tâm Caracas”. “Bọn họ đã trong trạng thái sẵn sàng, chờ chúng tôi tới. Họ biết chúng tôi sẽ đến”, ông Trump nói.
Đặc nhiệm Mỹ tiến qua khu phức hợp tới phòng của Maduro. Ông và vợ tìm cách chạy vào một căn phòng khác được gia cố bằng thép, nhưng bị chặn lại. “Ông ta đang cố tới nơi an toàn, nhưng nó không an toàn – vì chúng tôi sẽ chỉ mất khoảng 47 giây để phá cửa”, Trump nói. “Cánh cửa đó rất dày, rất nặng. Nhưng ông ta không kịp vào – ông ta đã tới cửa, nhưng không kịp đóng lại”.
Sau khi Maduro bị khống chế, FBI tiến vào hỗ trợ hoàn tất thủ tục bắt giữ. Trực thăng sau đó đưa ông rời khỏi hiện trường, và lúc 4h29 sáng theo giờ Caracas, ông được chuyển lên tàu đổ bộ USS Iwo Jima của Mỹ trên vùng biển Caribe.
Tại họp báo ngày 3/1, khi được hỏi liệu Mỹ có thể bắn chết Maduro nếu ông chống cự hay không, Trump trả lời: “Điều đó vốn có thể xảy ra”.
Ông Trump xem trực tiếp từ Mar-a-Lago
Ông Trump không theo dõi chiến dịch từ phòng tác chiến Nhà Trắng, mà ở khu nghỉ dưỡng Mar-a-Lago, cùng các cố vấn xem hình ảnh truyền trực tiếp, bên cạnh Giám đốc CIA Ratcliffe và Ngoại trưởng Rubio.
Chiến dịch được giữ bí mật tuyệt đối. Quốc hội Mỹ không được thông báo trước, cũng không được tham vấn. Chỉ khi chiến dịch đang diễn ra và vợ chồng ông Maduro đã bị kiểm soát, Rubio mới thông báo cho các nghị sĩ, khiến một số người trong Quốc hội phẫn nộ.
“Phát động hành động quân sự mà không có sự cho phép của Quốc hội, cũng không có kế hoạch hậu chiến đáng tin cậy, là hành vi liều lĩnh”, lãnh đạo phe Dân chủ tại Thượng viện Chuck Schumer nói.
Đáp lại, Rubio cho rằng thông báo trước cho Quốc hội có thể làm lộ bí mật chiến dịch. Ông Trump bổ sung: “Quốc hội thường hay rò rỉ thông tin – điều đó không tốt chút nào”.
Khoảng 7 giờ sau khi ông Trump công bố chiến dịch trên Truth Social, ông đăng tiếp một bức ảnh Maduro bị bịt mắt, đeo còng tay, mặc đồ thể thao màu xám. “Nicolás Maduro đã lên tàu tấn công đổ bộ USS Iwo Jima,” Trump viết.
Một quan chức thực thi pháp luật cho biết ngay đêm 3/1, ông Maduro đã được đưa tới Brooklyn (New York) và sẽ bị giam tại trại giam Metropolitan.
Một quan chức cấp cao Venezuela cho biết, ít nhất 40 người thiệt mạng trong vụ xâm lược của Mỹ, gồm cả dân thường và binh sĩ.
Vài giờ sau cuộc đột kích, ông Trump tuyên bố tại họp báo rằng Mỹ sẽ “tiếp quản đất nước này” cho tới khi có thể sắp xếp “một quá trình chuyển giao quyền lực an toàn, phù hợp và thận trọng”, nhưng không nói rõ liệu quân đội Mỹ có chiếm đóng Venezuela hay không.
Theo Thepaper
