Không ít người xem đau nhức sau tập luyện là điều bình thường. Một cơn đau cơ, một chút ê ẩm vùng bụng sau vài động tác gập bụng thường dễ bị bỏ qua. Nhưng với người đàn ông gần 50 tuổi ở Hà Nội, chính sự chủ quan ấy suýt khiến bệnh nhân trả giá bằng một phần ruột của mình.
Đau bụng sau tập, tưởng chỉ là phản ứng bình thường
Các bác sĩ tại Bệnh viện Thanh Nhàn vừa tiếp nhận một trường hợp hiếm gặp nhưng đặc biệt nguy hiểm: bệnh nhân bị tắc hoàn toàn động mạch mạc treo tràng trên – mạch máu nuôi phần lớn ruột non và một phần ruột già – chỉ sau một buổi tập gập bụng.
Điều đáng nói, bệnh nhân vốn không thuộc nhóm nguy cơ cao, khỏe mạnh, không hút thuốc, không uống rượu bia và cũng không có bệnh nền đáng chú ý.
Mọi chuyện bắt đầu khi người đàn ông này quyết tâm thay đổi thói quen sống sau nhiều lần được người thân nhắc nhở nên vận động nhiều hơn để cải thiện sức khỏe. Ông bắt đầu tập luyện đều đặn, trong đó có bài tập gập bụng.
Trong một buổi tập, sau nhiều lần gập bụng liên tiếp với cường độ cao, bệnh nhân bất ngờ xuất hiện cơn đau bụng dữ dội.
Ban đầu, bệnh nhân nghĩ đơn giản đây chỉ là đau cơ do tập quá sức. Ông cố gắng chịu đựng, hy vọng cơn đau sẽ giảm sau nghỉ ngơi. Nhưng trái với suy nghĩ, cơn đau ngày càng dữ dội, dữ dội đến mức không thể chịu nổi.
Khi nhập viện, kết quả chụp cắt lớp vi tính đa dãy khiến cả bệnh nhân lẫn người nhà bàng hoàng.
Động mạch mạc treo tràng trên của bệnh nhân đã tắc hoàn toàn ở đoạn giữa.
Theo các bác sĩ, nhiều khả năng động tác gập bụng mạnh, lặp lại liên tục đã tạo ra sang chấn lên thành mạch, dẫn đến bóc tách động mạch mạc treo tràng trên.
Hiểu đơn giản, lớp trong thành mạch bị rách, tạo thành một “đường hầm giả”. Máu chảy vào vùng này hình thành huyết khối, chèn ép lòng mạch thật và khiến dòng máu nuôi ruột gần như bị cắt đứt.
Đây là tình huống cực kỳ nguy hiểm. Khi ruột không được cung cấp đủ máu, oxy và dưỡng chất, tình trạng thiếu máu ruột cấp sẽ xảy ra. Nếu kéo dài, mô ruột sẽ hoại tử.
Khi đó, bệnh nhân không chỉ đối mặt với nguy cơ phải cắt bỏ một đoạn ruột mà còn có thể rơi vào sốc nhiễm trùng, thậm chí tử vong.
Chạy đua từng phút để giữ lại đoạn ruột
Trong cấp cứu mạch máu, thời gian chính là sự sống. Mỗi phút chậm trễ đều có thể đẩy người bệnh đến gần hơn với biến chứng không thể đảo ngược.
Nhận định đây là ca cấp cứu nguy hiểm, ê-kíp can thiệp mạch của Bệnh viện Thanh Nhàn lập tức vào cuộc. Ca can thiệp do ThS.BS Nguyễn Duy Thịnh, Trưởng Đơn nguyên can thiệp mạch, Phó trưởng khoa Chẩn đoán hình ảnh, trực tiếp thực hiện.
Ê-kíp nhanh chóng đưa dụng cụ can thiệp vào đúng lòng thật của động mạch, tái thông đoạn mạch bị tắc và đặt stent nhằm khôi phục dòng máu nuôi ruột.
Khoảnh khắc stent được triển khai thành công cũng là lúc dòng máu lưu thông trở lại. Cơn đau dữ dội hành hạ bệnh nhân suốt nhiều giờ giảm rõ rệt gần như ngay lập tức.
Theo ê-kíp điều trị, đây là ca bệnh thứ 7 được xử trí thành công trong gần 9 năm qua. Con số này cho thấy đây là bệnh lý tương đối hiếm gặp, nhưng một khi xảy ra thì hậu quả đặc biệt nghiêm trọng.
Không phải mọi cơn đau sau tập đều vô hại
Các chuyên gia nhấn mạnh, tập thể dục là một trong những “liều thuốc” tốt nhất cho sức khỏe. Tuy nhiên, tập luyện chỉ thực sự có lợi khi đúng kỹ thuật, phù hợp thể trạng và tăng cường độ một cách hợp lý.
Điều quan trọng hơn cả là phải biết lắng nghe cơ thể. Không phải mọi cơn đau sau tập luyện đều là đau cơ.
Đặc biệt, nếu xuất hiện các dấu hiệu như đau bụng dữ dội sau tập, cơn đau kéo dài không giảm khi nghỉ ngơi, buồn nôn, nôn hoặc chướng bụng, người bệnh tuyệt đối không nên chủ quan.
Đó có thể là tín hiệu cảnh báo một biến cố nguy hiểm bên trong cơ thể.
Nhiều người vẫn nghĩ rủi ro lớn nhất khi tập thể dục là chấn thương cơ, xương khớp. Nhưng thực tế, đôi khi mối nguy lại đến từ những nơi ít ai ngờ tới — như một mạch máu đang âm thầm nuôi sống ruột. Bởi trong một số tình huống, sự chủ quan chỉ kéo dài vài giờ cũng có thể phải trả giá rất đắt.