Những ngày này, trong khi các "sĩ tử" rộn ràng chọn trường đại học, thì chàng trai Nguyễn Mạnh Tuấn vừa giành cú đúp HCV Olympic Hóa học cũng chuẩn bị hành trang đến chân trời mới.
“Gia đình đang chuẩn bị cho Tuấn đi Mỹ học. Cháu đã có IELTS 8.0, SAT 1600 - mức điểm tuyệt đối và vẫn muốn theo đuổi Hóa học, lĩnh vực đã gắn bó nhiều năm” - PGS.TS.BS Nguyễn Thị Kim Liên, mẹ của Nguyễn Mạnh Tuấn, chia sẻ.
Người mẹ làm nghề y nói về con trai với một nụ cười đầy tự hào: Tuấn là cậu bé chăm ngoan, tự giác, làm việc có kế hoạch và luôn đặt mục tiêu cho mình. Tuấn cũng khá cá tính và cả lãng mạn nữa. Cháu thường thích chơi piano sau những giờ học và luyện thi, như một cách cân bằng cuộc sống.
Từ Toán đến cú đúp HCV Olympic Hóa học
Nguyễn Mạnh Tuấn, học sinh lớp 12 Hóa 1, Trường THPT chuyên Hà Nội - Amsterdam, vừa giành HCV Olympic Hóa học quốc tế (IChO) 2026 tại Uzbekistan với 80,68/100 điểm, đứng top 10 trong gần 370 thí sinh và cao nhất đoàn Việt Nam.
Đây là HCV IChO thứ hai liên tiếp của Tuấn. Năm lớp 11, ngay lần đầu tham dự kỳ thi, em đã giành HCV, xếp thứ 37.
Với tấm HCV thứ 2, Tuấn trở thành học sinh thứ tư của Việt Nam trong khoảng 30 năm qua đạt hai HCV Olympic Hóa học quốc tế liên tiếp.
Điều thú vị là Hóa học không phải lựa chọn ban đầu của Tuấn. Trước lớp 8, em vốn theo Toán, từng giành nhiều giải thưởng, huy chương trong các cuộc thi trong nước và quốc tế. Khi được học Hóa, em nhanh chóng bị cuốn hút bởi những phản ứng với các biến đổi khó lường.
Sự tò mò ban đầu dần nhanh chóng trở thành niềm yêu thích. Để rồi, trong kỳ thi vào lớp 10, Tuấn là thủ khoa chuyên Hóa của cả Trường THPT chuyên Hà Nội - Amsterdam và Trường THPT chuyên Khoa học Tự nhiên.
Mặc dù là học sinh rất thông minh, khi bước vào lớp chuyên, Tuấn cũng từng bối rối trước lượng kiến thức sâu và khác biệt. Em phải thay đổi cách học, dành nhiều thời gian để hiểu bản chất từng chuyên đề. “Em luôn tự nhủ lúc khó khăn nhất cũng là mình tiến bộ nhanh nhất” - Tuấn chia sẻ.
Năm lớp 11, Tuấn vừa giành HCV IChO vừa là thủ khoa kỳ thi chọn đội tuyển quốc gia dự Olympic Hóa học quốc tế và giành Giải Nhất, thủ khoa kỳ thi chọn học sinh giỏi quốc gia môn Hóa học. Năm lớp 12, em tiếp tục là thủ khoa kỳ thi chọn đội tuyển Việt Nam dự IChO 2026 trước khi giành HCV top 10 thế giới.
Lớn lên trong gia đình Y, Dược và một “phòng thí nghiệm” tại nhà
Niềm say mê khoa học của Tuấn được nuôi dưỡng trong một gia đình gắn bó với Y, Dược với niềm tự hào không nhỏ về những thành công của cha mẹ.
Bố em là PGS.TS Nguyễn Mạnh Tuyển, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Dược Hà Nội. Mẹ là PGS.TS.BS Nguyễn Thị Kim Liên, Trưởng Khoa Phục hồi chức năng, Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức, đồng thời Trưởng Bộ môn Phục hồi chức năng, Trường Đại học Y Hà Nội. Anh trai Tuấn cũng là sinh viên Trường Đại học Y Hà Nội.
PGS Liên kể, thấy con trai đam mê môn Hóa, anh chị khuyến khích con theo đuổi sở thích và đầu tư một “phòng thí nghiệm” nhỏ tại nhà cho con. Những dụng cụ cơ bản như ống nghiệm, bình định mức, cốc thủy tinh cùng một số hóa chất an toàn đã cho Tuấn được trực tiếp quan sát các phản ứng hóa học trực quan, kỹ càng, giúp Tuấn nhớ lâu hơn.
Hóa học vì thế không chỉ nằm trên trang sách mà trở thành những hiện tượng có thể nhìn thấy, kiểm chứng và tự mình khám phá.
Tuấn cho biết thêm về bí quyết học tập của mình: Điều quan trọng nhất là nắm chắc lý thuyết, làm vững các bài tập trong sách giáo khoa trước khi chuyển sang bài nâng cao hoặc đề thi các năm trước. Khi gặp bài khó, em thường suy nghĩ kỹ, đọc đi đọc lại đến mức thuộc cả đề bài. Nếu vẫn chưa tìm ra lời giải, em mới kiểm tra đáp án.
Theo PGS Liên, Tuấn là người tự giác học tập, làm việc khoa học, có kế hoạch tỉ mỉ. Cậu thường tự thực hiện các thí nghiệm rồi thuyết trình lại bằng tiếng Anh, nhờ người thân quay video, rồi em tự chỉnh sửa và thực hiện lại cho đến khi ưng ý mới thôi.
Hai tấm huy chương và một hành trình mới
Sau HCV IChO 2025, gia đình cũng như nhà trường đều không đặt áp lực Tuấn phải bảo vệ thành tích. Nhưng Tuấn đã chọn lựa trở lại cuộc thi năm nay với mong muốn muốn xem thử khả năng của mình. Và cậu đã tìm thấy câu trả lời xứng đáng.
Và rồi, trong hành trang chuẩn bị rời Việt Nam để tiếp tục bay xa trong chân trời mới đầy khám phá của Tuấn có hai tấm HCV Olympic Hóa học, thành tích thủ khoa ở nhiều kỳ thi cùng một niềm say mê đã được nuôi dưỡng từ những năm đầu học Hóa.
Nhưng với PGS Liên, điều đáng quý nhất không chỉ nằm ở những con số hay huy chương, mà là việc con trai đã tìm thấy lĩnh vực mình thực sự yêu thích và đủ kiên trì để đi đến cùng.
Từ một cậu bé vốn học Toán, đến lớp 8 mới tìm thấy Hóa học, từ những thí nghiệm trong căn phòng nhỏ ở nhà đến top 10 Olympic Hóa học thế giới, hành trình của Tuấn cho thấy tài năng cần được bắt đầu từ niềm say mê và lớn lên trong một môi trường khuyến khích trẻ tự khám phá.