Mưa quá lớn trong thời gian ngắn
Nói về nguyên nhân dẫn đến ngập lụt diện rộng ở Cao Bằng, Lạng Sơn, Thái Nguyên, chiều 8/10, ông Lê Ngọc Quyền, Phó giám đốc Đài Khí tượng thủy văn Bắc Bộ thuộc Cục Khí tượng Thủy văn, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, cho biết chủ yếu do lượng mưa dồn dập quá lớn trong thời gian ngắn.
Cụ thể, ngày 6/10, bão Matmo (bão số 11) sau khi đi vào đất liền tỉnh Quảng Tây (Trung Quốc) đã suy yếu thành một vùng áp thấp, ảnh hưởng vùng núi các tỉnh Bắc bộ.
Đêm 6 đến chiều 7/10, đới gió đông nam hoạt động mạnh từ mặt đất lên đến trên 5.000 m kết hợp với đới gió tây nam từ vịnh Bengan đã hình thành vùng hội tụ gió kinh hướng trên khu vực vùng núi Việt Bắc, gây mưa to đến rất to cho các tỉnh Cao Bằng, Thái Nguyên, Lạng Sơn.
Tại Thái Nguyên, lượng mưa trong 36h (từ sáng 6/10 đến chiều 7/10) phổ biến từ 200–400 mm, có nơi lên tới gần 600 mm như Đồng Hỷ (596mm), Nam Hòa (554 mm), Phan Đình Phùng (514 mm). Cao Bằng và Lạng Sơn cũng ghi nhận lượng mưa lớn, nhiều điểm vượt 250–300mm. Địa hình dốc, lòng sông hẹp và uốn lượn khiến nước thoát chậm, dẫn đến ngập lụt sâu và lũ lớn.
"Hệ quả là khi nước ở trên dồn xuống nhanh, nước ở bên dưới không kịp thoát nên các tỉnh Cao Bằng, Thái Nguyên, Lạng Sơn đã xảy ra ngập lụt nghiêm trọng và lũ lớn trong những ngày qua", ông Quyền nói.
Nơi nào còn ngập sâu những ngày tới?
Về thời tiết những ngày tới, Phó Giám đốc Đài Khí tượng thủy văn Bắc Bộ cho biết các tỉnh Bắc Bộ sẽ có nắng, mưa rào và dông chỉ còn xảy ra ở vài nơi nên không còn khả năng xảy ra mưa lớn trên diện rộng.
Tuy nhiên, trong 24 giờ qua, nước trên các sông Gâm, Giang, Cầu, Thương, Trung, Bắc Giang thuộc các tỉnh Tuyên Quang, Cao Bằng, Thái Nguyên, Lạng Sơn, Bắc Ninh lên cao, mực nước đỉnh lũ nhiều trạm vượt mức báo động 3.
Đặc biệt mực nước đỉnh lũ tại trạm Gia Bảy (sông Cầu) là 29.9 m trên báo động 3 là 2,9 m, trên lũ lịch sử là 1,09 m; trạm Hữu Lũng (sông Trung) là 24.31 m, trên báo động 3 là 5.31 m, trên lũ lịch sử là 1.77 m; trạm Cầu Sơn (sông Thương) 17,97 m, trên báo động 3 là 1,97 m, trên mức lịch sử là 0,36 m.
Mực nước các sông tiếp tục xuống. Riêng các sông ở Bắc Ninh đang lên và có khả năng đạt đỉnh trong tối nay (8.10) đến sáng mai (9.10), đỉnh lũ trên sông Cầu vượt báo động 3 khoảng 1 m, sông Thương vượt báo động 3 từ 1,5 - 2 m và vượt lịch sử từ 0,3 - 0,5m. Sông Trung (Lạng Sơn) tiếp tục lên chậm và có khả năng đạt đỉnh vào chiều tối nay.
Dự báo tại Thái Nguyên, ngập lụt sâu trên diện rộng từ 3 đến 4 ngày, có nơi lâu hơn tại nhiều khu vực thuộc các xã, phường như Phan Đình Phùng, Gia Sàng, Tích Lương, Linh Sơn, Quán Triều, Phú Lương, Quang Sơn, Đồng Hỷ, An Khánh, Yên Trạch, La Hiên, Nghinh Tường, Nam Hòa, Trung Hội, Văn Hán, Phú Đình, Trung Hội, Đồng Hỷ, Đại Phúc...
Tại Bắc Ninh, ngập lụt sâu trên diện rộng từ 2 đến 3 ngày, có nơi lâu hơn tại nhiều khu vực thuộc các xã, phường như Tam Tiến, Xuân Lương, Yên Thế, Mỹ Thái, Đồng Kỳ, Lạng Giang, Kép, Tiên Lục, Tân Yên, Tiền Phong, Bắc Giang, Yên Dũng, Việt Yên, Hợp Thịnh, Xuân Cẩm, Tam Giang, Yên Trung, Tam Đa, Nếnh, Yên Dũng, Cảnh Thụy...
Tại Cao Bằng, ngập lụt sâu trên diện rộng 1 - 2 ngày, có nơi lâu hơn tại nhiều khu vực thuộc các khu dân cư ven sông các phường, xã Hòa An, Thục Phán, Nùng Chí Cao, Tân Giang, Phục Hòa…
Lạng Sơn cũng xuất hiện ngập lụt sâu trên diện rộng 2 - 3 ngày, có nơi lâu hơn tại nhiều khu vực thuộc các xã, phường như: Yên Bình, Vân Nham, Hữu Lũng, Tuấn Sơn, Cai Kinh….
