Theo Tân Hoa xã, Kỳ họp thứ tư của Đại hội Đại biểu Nhân dân toàn quốc Trung Quốc (gọi tắt là Nhân Đại, tức Quốc hội) khóa XIV đã khai mạc vào 9 giờ sáng thứ Năm (ngày 5/3) tại Đại lễ đường Nhân dân ở thủ đô Bắc Kinh. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tập Cận Bình và các nhà lãnh đạo Đảng, Nhà nước Trung Quốc đã tham dự một trong những sự kiện chính trị thường niên quan trọng nhất trong năm nay của nước này. Theo chương trình, kỳ họp sẽ kéo dài 8 ngày, bế mạc vào ngày 12/3
Theo báo cáo thẩm tra tư cách đại biểu công bố tại hội nghị: Số đại biểu phải tham dự: 2.878 người, thực tế tham dự: 2.765 người, vắng mặt: 113 người. Các đại biểu Trương Hựu Hiệp và Lưu Chấn Lập vắng mặt.
Sau khi khai mạc, các đại biểu đã nghe ông Lý Cường, Thủ tướng Quốc vụ viện, trình bày Báo cáo công tác Chính phủ.
Về kinh tế, văn hóa xã hội
Trong báo cáo, ông Lý Cường cho biết năm 2025 kinh tế Trung Quốc tiến lên trong áp lực lớn, nhưng các mục tiêu chủ yếu về phát triển kinh tế – xã hội vẫn hoàn thành thuận lợi.
Một số kết quả chính đạt được: GDP tăng 5%, đạt 140,19 nghìn tỷ NDT; việc làm nhìn chung ổn định: 12,67 triệu việc làm mới được tạo ra ở khu vực thành thị; tỷ lệ thất nghiệp khảo sát tại đô thị: 5,2%; ngoại thương tăng khá nhanh, xuất khẩu đa dạng hóa rõ rệt; cán cân thanh toán quốc tế cơ bản cân bằng.
Báo cáo cho biết ngay từ đầu năm 2025 chính phủ đã chuẩn bị đối phó với môi trường phức tạp, đặc biệt sau quý II đã tung thêm nhiều chính sách để đối phó tác động từ việc Mỹ tăng thuế quan, bao gồm các biện pháp ổn định việc làm và kinh tế, qua đó giảm bớt áp lực suy giảm kinh tế.
Ngoài ra, tỷ lệ chi cho nghiên cứu – phát triển (R&D) đạt 2,8% GDP; giá trị các hợp đồng công nghệ tăng 10,8%; giá trị gia tăng của các ngành cốt lõi kinh tế số chiếm hơn 10,5% GDP.
Báo cáo cho biết mục tiêu tăng trưởng GDP năm 2026 dự kiến từ 4,5% đến 5% (thấp hơn năm trước). Tỷ lệ thâm hụt ngân sách dự kiến khoảng 4%, với quy mô thâm hụt 5,89 nghìn tỷ nhân dân tệ (NDT), tăng 230 tỷ NDT so với năm trước. Báo cáo cũng đề xuất thúc đẩy kết hợp sâu giữa đổi mới khoa học – công nghệ và đổi mới công nghiệp, xây dựng các trung tâm đổi mới khoa học – công nghệ quốc tế tại: Bắc Kinh (cho khu vực Bắc Kinh – Thiên Tân – Hà Bắc); Thượng Hải (cho khu vực châu thổ sông Trường Giang); Vùng Vịnh Lớn (Quảng Đông – Hồng Kông – Ma Cao) nhằm hình thành nguồn phát triển đổi mới khoa học – công nghệ tầm cỡ thế giới.
Báo cáo cũng nêu việc triển khai Kế hoạch 5 năm lần thứ 15 của Trung Quốc, với 20 chỉ tiêu chính,109 dự án lớn thuộc 6 lĩnh vực.
Các nhóm mục tiêu gồm:
1. Phát triển kinh tế: Đưa ra 3 chỉ tiêu về tăng trưởng, cơ cấu và hiệu quả; tăng trưởng GDP duy trì trong khoảng hợp lý, mục tiêu từng năm sẽ điều chỉnh theo tình hình.
2. Đổi mới sáng tạo: Đầu tư R&D toàn xã hội tăng trung bình hơn 7% mỗi năm.
3. Phúc lợi dân sinh: 7 chỉ tiêu liên quan đến việc làm, thu nhập, giáo dục, y tế, sức khỏe và chăm sóc người già – trẻ em.
4. Phát triển xanh – carbon thấp: Giảm phát thải, bảo vệ môi trường: Phát thải CO₂ trên mỗi đơn vị GDP giảm tổng cộng 17%.
5. Bảo đảm an ninh: Tập trung vào lương thực và năng lực sản xuất năng lượng, củng cố nền tảng an ninh quốc gia.
Các mục tiêu kinh tế chính năm nay còn bao gồm: Chi ngân sách công lần đầu vượt 30 nghìn tỷ NDT, tăng khoảng 1,27 nghìn tỷ NDT so với năm trước; phát hành 1,3 nghìn tỷ NDT trái phiếu đặc biệt siêu dài hạn để hỗ trợ các chương trình “hai trọng điểm” và “hai mới”; tỷ lệ thất nghiệp đô thị khoảng 5,5%, tạo trên 12 triệu việc làm mới tại đô thị; lạm phát khoảng 2%; thu nhập người dân tăng đồng bộ với tăng trưởng kinh tế; cán cân thanh toán quốc tế cơ bản cân bằng; sản lượng lương thực khoảng 700 triệu tấn; phát thải CO₂ trên mỗi đơn vị GDP giảm khoảng 3,8%.
Báo cáo cũng đề xuất: Đẩy nhanh phổ biến thiết bị đầu cuối thông minh thế hệ mới và các “tác nhân thông minh” (AI agents); khởi động vòng mới của Chương trình Đại học Song Nhất Lưu (tức Double First-Class Initiative, là kế hoạch quốc gia của Trung Quốc nhằm xây dựng các trường đại học hàng đầu thế giới và ngành học đẳng cấp hàng đầu thế giới); chấn chỉnh tình trạng “cạnh tranh nội quyển” (involution, tức cạnh tranh xấu nội bộ); mở rộng mô hình thương mại điện tử xuyên biên giới kết hợp kho hàng ở nước ngoài, phát triển có trật tự và chuẩn hóa.
Về Quốc phòng – An ninh
Trong báo cáo, ông Lý Cường cho biết trong năm mới cần đẩy mạnh huấn luyện và chuẩn bị chiến đấu một cách vững chắc, tăng tốc xây dựng năng lực chiến đấu tiên tiến, đồng thời nâng cao năng lực chiến lược nhằm bảo vệ chủ quyền, an ninh và lợi ích phát triển quốc gia.
Trong báo cáo, ông Lý Cường cho biết công cuộc hiện đại hóa quốc phòng và quân đội Trung Quốc trong năm qua đã đạt được những thành tựu mới. Ông nhấn mạnh rằng trong năm tới cần: Thực hiện phương châm chiến lược quân sự thời đại mới; kiên trì sự lãnh đạo tuyệt đối của Đảng CSTQ đối với quân đội; triển khai đầy đủ chế độ Chủ tịch Quân ủy chịu trách nhiệm; lấy xây dựng quân đội về chính trị làm trọng tâm và tiếp tục chỉnh huấn chính trị sâu rộng; tiếp tục cuộc chiến then chốt để đạt mục tiêu xây dựng quân đội vào dịp kỷ niệm 100 năm thành lập (1927).
Ngoài ra cần phải: Lập quy hoạch xây dựng quân đội giai đoạn “Kế hoạch 5 năm lần thứ 15”; triển khai các dự án lớn về phát triển quốc phòng; thúc đẩy hiện đại hóa lý luận quân sự; đẩy mạnh cải cách giữa quân đội và địa phương; tối ưu hóa hệ thống và bố cục công nghiệp khoa học – công nghệ quốc phòng; củng cố hệ thống chiến lược quốc gia tích hợp giữa quân sự và dân sự.
Ngân sách quốc phòng trong ngân sách trung ương năm nay dự kiến 1,91 nghìn tỷ NDT, tăng 7%, là mức tăng thấp nhất kể từ năm 2022. Trước đó, kể từ 2023, Trung Quốc ngân sách quốc phòng mỗi năm đều tăng khoảng 7,2%.
Báo cáo cũng chỉ ra rằng Mỹ, Đức và Nhật Bản – những đối thủ địa chính trị chủ yếu – đều đang tăng chi tiêu quốc phòng. Trong đó, Tổng thống Mỹ Trump yêu cầu tăng ngân sách quốc phòng Mỹ hơn 50% vào năm 2027, lên tới 1,5 nghìn tỷ USD, tuy nhiên kế hoạch này vẫn cần Quốc hội phê chuẩn.
Về chính sách đối ngoại
Trong bối cảnh tình hình quốc tế phức tạp và chiến sự Trung Đông gia tăng, ông Lý Cường nhấn mạnh rằng Trung Quốc sẽ: Kiên trì chính sách đối ngoại hòa bình, độc lập tự chủ; tiếp tục con đường phát triển hòa bình; mở rộng mạng lưới đối tác toàn cầu; kiên quyết phản đối chủ nghĩa bá quyền và chính trị cường quyền; bảo vệ công bằng và công lý quốc tế.
Trung Quốc cũng bày tỏ sẵn sàng cùng cộng đồng quốc tế thúc đẩy thế giới đa cực bình đẳng và có trật tự, toàn cầu hóa kinh tế bao trùm và mang lại lợi ích chung. Đồng thời thúc đẩy thực hiện các sáng kiến gồm: Sáng kiến Phát triển toàn cầu, Sáng kiến An ninh toàn cầu, Sáng kiến Văn minh toàn cầu, Sáng kiến Quản trị toàn cầu; và tích cực tham gia cải cách hệ thống quản trị toàn cầu, nhằm thúc đẩy trật tự quốc tế theo hướng công bằng và hợp lý hơn.
Theo Dongfang, Singtao
