Tập đoàn quốc phòng nhà nước Nga Rostec mới đây ra thông báo Lực lượng Vũ trang Nga sẽ sớm được trang bị loại đạn súng trường mới cỡ thông dụng, dùng để tiêu diệt các UAV loại nhỏ ở cự ly gần.
Loại đạn này có tên “Многоточие” (Mnogotochie - tạm dịch: Đa điểm/Đa mục tiêu), do công ty “High Precision Systems” thuộc Rostec phát triển, sử dụng cho súng trường tấn công Kalashnikov (AK), cung cấp cho bộ binh giải pháp cơ hữu – mang theo người – phản ứng tức thời trước các UAV trinh sát và UAV tấn công kiểu FPV hoạt động tầm thấp.
Theo thông cáo đăng trên website của Rostec, các chuyên gia của “High Precision Systems” đã hoàn tất vòng phát triển, bao gồm thử nghiệm và chuẩn bị sản xuất hàng loạt. Loại đạn mới được thiết kế để tương thích với vũ khí bộ binh tiêu chuẩn, đặc biệt là dòng súng AK như AK-47, AKM, AK-74, AK-12, AK-15, AK-102, AK-19, AK-308…, cho phép trang bị nhanh mà không cần chỉnh sửa súng, lắp phụ kiện hay thay đổi giáo trình huấn luyện.
Trong bối cảnh lực lượng Nga triển khai ở “vùng chiến dịch quân sự đặc biệt” phải đối mặt với nhịp tác chiến và hạn chế hậu cần, tính tương thích được coi là yếu tố cốt lõi.
Dòng đạn “Mnogotochie” có hai biến thể: SC 226, cỡ 5,45×39 mm và SC 228 cỡ 7,62×54 mm. Cả hai đều dùng loại vỏ đạn và thuốc phóng tiêu chuẩn, nhằm tối ưu sản xuất hàng loạt trên dây chuyền hiện có. Điểm độc đáo nằm ở đầu đạn: mỗi viên đạn chứa đầu đạn ba phần, khi rời nòng sẽ tách và văng ra trên không, tạo vùng phân tán hẹp giúp tăng xác suất bắn trúng mục tiêu nhỏ, di chuyển nhanh.
Rostec tuyên bố, theo các thử nghiệm hiện trường, hiệu quả chống UAV cơ động của loại đạn mới cao gấp 2,5 lần so với đạn AK tiêu chuẩn. Tầm hiệu quả 300 m, vượt xa giải pháp “shotgun” mà nhiều đơn vị ngoài mặt trận đang dùng (thường bị hạn chế tầm bắn). Dù khó xác lập thông số trong điều kiện chiến đấu thực, điều này nhấn mạnh vai trò của đạn như tầng đánh chặn tầm trung, chứ không chỉ là công cụ phòng vệ điểm.
Ông Bekkhan Ozdoev, Giám đốc cụm công nghiệp vũ khí của Rostec, cho biết đạn “Mnogotochie” đã được thử nghiệm tại khu vực diễn ra “Chiến dịch quân sự đặc biệt”, và thể hiện hiệu quả cao khi đối phó loại UAV nhỏ cơ động. Điều này cho thấy đạn nhiều khả năng đã được sử dụng hạn chế tại Ukraine trước khi được công bố, nhưng Rostec không tiết lộ đơn vị trang bị hay sản lượng.
Ý tưởng này kế thừa nỗ lực trước đó của Nga. Tháng 3 năm ngoái, từng xuất hiện thông tin đang thử nghiệm đạn phá mảnh 5,45×39 mm dùng cho súng AK với tầm hiệu quả ~100 m, do công ty JSC NPP phát triển. Đạn “Mnogotochie” mở rộng rõ rệt phạm vi tác chiến, tăng gấp hai lần tầm bắn, và cung cấp cho bộ binh khả năng linh hoạt hơn trước các UAV FPV lao tới áp sát.
Yếu tố quan trọng là không phải cải biến vũ khí. Đạn “Mnogotochie” có thể được bắn từ các súng AK tiêu chuẩn, trong đó có cả các biến thể hiện đại như AK-12, đồng thời giữ nguyên ống giảm thanh. Trên thực tế, binh sĩ có thể mang một băng riêng chứa loại đạn này và thay nhanh khi phát hiện UAV, thay vì phải vác thêm shotgun và đạn scatter (đạn tung ra nhiều mảnh để tăng tỷ lệ trúng mục tiêu) riêng, giảm tải trọng và giữ nguyên cấu hình hỏa lực chính.
Video lan truyền trên truyền thông Nga cho thấy thử nghiệm thực địa, trong đó một binh sĩ được cho là dùng AK-12K, bắn hạ UAV từ khoảng cách 65 m chỉ với một phát bắn. Người thử nghiệm nhận xét loại đạn giảm đáng kể gánh nặng chống UAV ở cấp cá nhân. Dù đây chỉ là ghi nhận mang tính giai thoại, nó phục vụ mục tiêu truyền thông của Rostec về tính cấp thiết trên chiến trường.
Ở cấp độ rộng hơn, việc đưa vào trang bị đạn “Mnogotochie” phản ánh biến đổi của tác chiến mặt đất hiện đại, nơi nhiệm vụ phòng không được đẩy xuống đến từng cá nhân người lính. Sự phổ biến của UAV nhỏ và khả năng sống sót cao của chúng buộc quân đội phải xây dựng chồng tầng các biện pháp đối phó trong bộ binh — gồm động năng, tác chiến điện tử, và giải pháp tổ chức – huấn luyện.
Cách tiếp cận của Nga tương đồng với nỗ lực trong quân đội phương Tây và công nghiệp quốc phòng, cho thấy các xung đột tương lai sẽ khiến mối đe dọa đường không tầm thấp trở thành bình thường hóa, đòi hỏi phải liên tục điều chỉnh vũ khí nhẹ, học thuyết và cách huấn luyện. Trong môi trường đó, ngay cả các cải tiến nhỏ về tầm bắn hay xác suất tiêu diệt cũng có thể ảnh hưởng tới kết quả chiến thuật, đồng thời củng cố xu hướng hội nhập giữa bộ binh và phòng không tầm thấp.
Theo Wforum