Chủ tịch FIFA Gianni Infantino đang tìm cách hạ nhiệt làn sóng phản đối kế hoạch đưa vốn tư nhân vào hoạt động thương mại của World Cup, khẳng định việc bán cổ phần trong một công ty mới của FIFA chỉ là một đề xuất, “một cơ hội chứ không phải nghĩa vụ”.
Phát biểu trong video do FIFA cung cấp hôm 29/7, ông Infantino nhấn mạnh kế hoạch này mới chỉ bước vào giai đoạn tham vấn và chưa phải quyết định cuối cùng. Tuy nhiên, tuyên bố được đưa ra sau khi một loạt cơ quan bóng đá lớn, đặc biệt tại châu Âu, phản ứng gay gắt trước kế hoạch trị giá hàng chục tỷ USD.
Trước đó, FIFA công bố ý định thành lập FIFA Forward Enterprise (FFE), một công ty con do FIFA sở hữu và kiểm soát, nhằm tập trung các hoạt động thương mại và vận hành sự kiện, trong đó có World Cup.
Theo kế hoạch, FFE được định giá ban đầu khoảng 20 tỷ USD và có thể bán tối đa 20% cổ phần cho các nhà đầu tư bên ngoài. Nếu thương vụ được triển khai ở mức tối đa, FIFA có thể huy động khoảng 4,2 tỷ USD.
Đây là một trong những thay đổi thương mại lớn nhất được đưa ra dưới thời Infantino, đồng thời lập tức làm bùng lên cuộc tranh luận về câu hỏi ai thực sự có quyền kiểm soát giá trị kinh tế của World Cup.
Infantino nói World Cup vẫn nằm trong tay FIFA
Ông Infantino cố gắng phân tách hoạt động thương mại với quyền quản trị bóng đá.
Theo ông, FIFA vẫn sẽ là cơ quan duy nhất quyết định các vấn đề liên quan đến quản trị bóng đá, các giải đấu, lịch thi đấu, quy định và những quyết định chuyên môn.
“Đây là một phần của quá trình dân chủ, một quá trình tham vấn và trên hết là một cơ hội chứ không phải nghĩa vụ”, ông Infantino nói.
Ông đồng thời khẳng định người hâm mộ vẫn là nền tảng của bóng đá và những giải đấu chủ lực như World Cup nam hay World Cup nữ sẽ tiếp tục thuộc quyền kiểm soát của FIFA.
Nói cách khác, theo cách FIFA trình bày, các nhà đầu tư bên ngoài sẽ tham gia vào phần thương mại và khai thác giá trị kinh tế, chứ không được trao quyền quyết định các vấn đề thể thao.
FIFA cũng cho biết FFE sẽ vẫn nằm dưới sự kiểm soát của tổ chức này và FIFA giữ độc quyền đối với quản trị bóng đá, các giải đấu, lịch thi đấu cũng như những quyết định mang tính thể thao và pháp lý.
Tuy nhiên, chính sự phân tách này lại chưa đủ để xoa dịu những người phản đối.
UEFA nổi giận, nhiều liên đoàn nói bị đặt trước “việc đã rồi”
Phản ứng mạnh nhất đến từ UEFA.
Cơ quan quản lý bóng đá châu Âu cho rằng FIFA đã đi quá xa khi tìm cách thương mại hóa những tài sản có giá trị cốt lõi đối với bóng đá thế giới. UEFA cáo buộc kế hoạch được xây dựng thiếu minh bạch và các bên liên quan không được tham vấn đầy đủ.
Đáng chú ý, UEFA, AFC và CONCACAF đều cho biết họ không được thông báo trước về kế hoạch.
Reuters dẫn lời CONCACAF cho biết tổ chức này chỉ biết về đề xuất thông qua các phương tiện truyền thông, sau đó mới nhận được thông tin từ FIFA. AFC cũng bày tỏ thất vọng vì một đề xuất có thể làm thay đổi tương lai thương mại và tài chính của bóng đá lại được công bố trước khi các liên đoàn khu vực có cơ hội nghiên cứu.
Phản ứng tương tự xuất hiện tại nhiều quốc gia châu Âu.
Liên đoàn bóng đá Anh cho biết họ “hoàn toàn không biết” về đề xuất và chưa được cung cấp thông tin thực chất để đánh giá kế hoạch. Liên đoàn bóng đá Pháp cũng nói rằng việc đưa các quỹ đầu tư vào một thực thể thương mại mới đặt ra “nhiều câu hỏi”.
Đáng chú ý hơn, Liên đoàn bóng đá Romania tuyên bố phản đối sáng kiến và tạm dừng thảo luận về việc ủng hộ Infantino cho một nhiệm kỳ mới cho đến khi FIFA đưa ra thêm thông tin.
“World Cup không phải tài sản để đem bán”
Cuộc tranh luận nhanh chóng vượt khỏi phạm vi các liên đoàn bóng đá.
Cựu Chủ tịch FIFA Sepp Blatter cho rằng World Cup không nên trở thành một sản phẩm đầu tư dành cho các quỹ tư nhân tìm kiếm lợi nhuận.
Theo quan điểm của Blatter, FIFA là tổ chức có trách nhiệm bảo vệ World Cup chứ không phải chủ sở hữu tuyệt đối của giải đấu.
FIFPRO Europe, tổ chức đại diện cho các cầu thủ chuyên nghiệp, cũng cảnh báo việc biến World Cup và các giải đấu FIFA thành những tài sản có thể đầu tư bằng vốn tư nhân có nguy cơ thay đổi căn bản các động lực kinh tế và thể thao của bóng đá.
European Football Clubs, tổ chức đại diện cho các CLB châu Âu, cũng bày tỏ lo ngại trước cách FIFA công bố kế hoạch và cho rằng một đề xuất có quy mô lớn như vậy cần có sự tham vấn đầy đủ với các CLB.
Không phải tất cả đều phản đối.
Chủ tịch Liên đoàn bóng đá Czech David Trunda cho rằng hợp tác chặt chẽ hơn với FIFA có thể mang lại những lợi ích thực tế cho bóng đá nước này, dù ông cũng thừa nhận cần thêm thông tin trước khi đưa ra đánh giá đầy đủ.
FIFA muốn biến giá trị thương mại thành nguồn tiền mới cho bóng đá
Đằng sau tranh cãi là một mục tiêu tài chính rất lớn.
FIFA cho biết FFE có thể giúp tổ chức này mở rộng đáng kể nguồn tiền dành cho chương trình phát triển bóng đá trên toàn cầu.
Theo kế hoạch được FIFA công bố, nếu được thông qua, mỗi một trong 211 liên đoàn thành viên có thể tiếp cận khoản hỗ trợ đặc biệt lên tới 20 triệu USD cho các dự án cụ thể.
FIFA đồng thời muốn nâng mức tài trợ Forward cho giai đoạn 2027-2030 lên 20 triệu USD cho mỗi liên đoàn, so với mức 8 triệu USD hiện được ngân sách hóa.
Trong các giai đoạn tiếp theo, khoản tài trợ dự kiến tiếp tục tăng lên 22 triệu USD cho giai đoạn 2031-2034 và 24 triệu USD cho giai đoạn 2035-2038.
FIFA cho rằng đây là cách biến sức mạnh thương mại ngày càng lớn của World Cup thành nguồn lực để phát triển bóng đá tại những khu vực có nền bóng đá yếu hơn.
Tuy nhiên, với các liên đoàn phản đối, vấn đề không chỉ nằm ở số tiền nhận được mà còn ở cách FIFA thiết kế cơ cấu mới và mức độ ảnh hưởng của các nhà đầu tư tư nhân đối với tương lai của bóng đá.
JPMorgan nói nhu cầu đầu tư đã “vượt mọi dự đoán”
Quy mô của kế hoạch cũng khiến giới tài chính đặc biệt chú ý.
FIFA đang làm việc với JPMorgan để tìm kiếm các nhà đầu tư bên ngoài. Reuters dẫn một nguồn tin tại ngân hàng này cho biết lượng quan tâm ban đầu đối với cơ hội đầu tư là rất lớn, thậm chí được mô tả là “vượt mọi dự đoán”.
Theo kế hoạch được FIFA gửi tới các liên đoàn thành viên, quá trình tiếp cận chính thức với các nhà đầu tư dự kiến bắt đầu trong tháng 8. Các nhà đầu tư sẽ đưa ra biểu hiện quan tâm ban đầu trong tháng 9, trước khi các cam kết mang tính ràng buộc được hoàn tất vào tháng 10.
FIFA kỳ vọng quá trình huy động vốn có thể hoàn thành vào cuối tháng 10 nếu các điều kiện cần thiết được đáp ứng.
Điều này cho thấy đây không còn đơn thuần là một ý tưởng trên giấy. FIFA đã bắt đầu xây dựng một lộ trình cụ thể để biến FFE thành một thực thể thương mại có thể thu hút vốn tư nhân.
Theo Reuters, AJ
