Hạ viện Mỹ ngày 4/6 đã thông qua một dự luật mới nhằm hỗ trợ Ukraine và áp đặt thêm các biện pháp trừng phạt đối với Nga, đánh dấu một trong những thách thức đáng chú ý nhất từ một bộ phận nghị sĩ Cộng hòa đối với đường lối của Tổng thống Donald Trump kể từ khi ông trở lại Nhà Trắng.
Dự luật mang tên "Đạo luật Hỗ trợ Ukraine" được thông qua với tỷ lệ 226 phiếu thuận và 195 phiếu chống. Văn bản này đã bị trì hoãn nhiều tháng trước khi được đưa ra bỏ phiếu, sau khi một nhóm nghị sĩ lưỡng đảng ký vào kiến nghị đặc biệt nhằm buộc lãnh đạo Hạ viện phải xem xét dự luật.
Trong cuộc bỏ phiếu, 18 nghị sĩ Cộng hòa cùng một nghị sĩ độc lập thường bỏ phiếu cùng đảng này đã đứng về phía các nghị sĩ Dân chủ để thông qua dự luật. Kết quả được xem là dấu hiệu mới cho thấy những rạn nứt đang xuất hiện trong nội bộ đảng Cộng hòa, vốn lâu nay gần như đồng thuận tuyệt đối với các chính sách của ông Trump.
Diễn biến này xảy ra chỉ một ngày sau khi một nhóm nhỏ nghị sĩ Cộng hòa khác bắt tay với phe Dân chủ để thông qua một nghị quyết yêu cầu rút quân Mỹ khỏi các hoạt động quân sự liên quan đến Iran nếu Quốc hội chưa chính thức tuyên chiến hoặc chưa cho phép sử dụng vũ lực.
Tuy nhiên, con đường để dự luật trở thành luật vẫn còn nhiều trở ngại.
Theo quy trình lập pháp của Mỹ, văn bản này cần tiếp tục được Thượng viện thông qua trước khi trình lên Tổng thống ký ban hành. Hiện các lãnh đạo Cộng hòa tại Thượng viện vẫn chưa cho phép bỏ phiếu đối với các dự luật trừng phạt Nga dù nhận được sự ủng hộ của cả hai đảng. Họ cho biết sẽ chờ định hướng từ Nhà Trắng và Tổng thống Trump.
Ngay cả trong trường hợp được Thượng viện phê chuẩn, nhiều chuyên gia nhận định dự luật vẫn có nguy cơ cao bị ông Trump phủ quyết.
Trong những năm đầu của cuộc xung đột Nga - Ukraine sau chiến dịch quân sự quy mô lớn của Moscow vào tháng 2/2022, phần lớn nghị sĩ của cả hai đảng tại Quốc hội Mỹ đều ủng hộ mạnh mẽ Kiev.
Tuy nhiên, kể từ khi ông Trump trở lại Nhà Trắng vào tháng 1/2025, một số đồng minh thân cận nhất của ông trong đảng Cộng hòa, bao gồm cả lãnh đạo Hạ viện và Thượng viện, đã thể hiện lập trường thận trọng hơn đối với Ukraine.
Chính quyền Trump cũng tập trung quyền quyết định về các biện pháp trừng phạt Nga tại Nhà Trắng thay vì để Quốc hội đóng vai trò chủ đạo như trước.
Trong bối cảnh đó, viện trợ quân sự và tài chính của Mỹ dành cho Kiev đã giảm đáng kể, dù Nga và Ukraine vẫn liên tục tiến hành các cuộc tấn công bằng tên lửa, máy bay không người lái và pháo binh.
Các nỗ lực đàm phán hòa bình hiện vẫn bế tắc. Ukraine tiếp tục bác bỏ yêu cầu của Tổng thống Nga Vladimir Putin về việc từ bỏ những vùng lãnh thổ mà Kiev vẫn kiểm soát được kể từ năm 2022.
Dự luật vừa được Hạ viện thông qua bao gồm các khoản hỗ trợ nhằm giúp Ukraine tái thiết sau chiến tranh, cho phép cấp hơn 1 tỷ USD viện trợ trực tiếp cho Kiev và tối đa 8 tỷ USD dưới hình thức các khoản vay hỗ trợ.
Ngoài ra, văn bản còn đề xuất áp đặt các biện pháp trừng phạt và kiểm soát xuất khẩu mới đối với Nga, nhắm vào các tổ chức tài chính, lĩnh vực dầu khí, khai khoáng cũng như nhiều quan chức Nga.
Theo Reuters
