Nhiều thiếu sót, vi phạm
Theo Thanh tra Đà Nẵng, việc đầu tư xây dựng dự án Vệt sử dụng đất 50m đường Nguyễn Tất Thành (gọi tắt là Dự án) về mặt cảnh quan đô thị khu vực phía Tây Bắc thành phố đã giải quyết một phần đất để bố trí tái định cư cho các dự án xung quanh.
Tuy nhiên, qua kiểm tra cho thấy, trong quá trình triển khai thực hiện dự án, các cơ quan quản lý nhà nước có một phần trách nhiệm trong việc quản lý, kiểm tra, còn Công ty CP Trung Nam chưa thực hiện đầy đủ một số quy định của pháp luật dẫn đến thiếu sót, vướng mắc cần khắc phục để dự án tiếp tục triển khai hoàn thành.
Về chấp thuận chủ trương đầu tư: Dự án không thực hiện thủ tục lựa chọn chủ đầu tư, không có quyết định cho phép đầu tư mà chỉ ban hành công văn giao cho Công ty CP Trung Nam tiếp tục làm chủ đầu tư là chưa đảm bảo theo trình tự, thủ tục của Nghị định số 02/2006/NĐ-CP ngày 5/01/2006 của Chính phủ.
Thiếu sót nêu trên thuộc trách nhiệm của Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng, Công ty CP Trung Nam và các tổ chức, cá nhân có liên quan.
Về quy hoạch xây dựng: Việc tổ chức lập và tham mưu các quyết định phê duyệt quy hoạch, phê duyệt điều chỉnh quy hoạch chi tiết 1/500 của dự án giai đoạn 2011 - 2013 không phù hợp với quy hoạch chung theo quyết định phê duyệt của TP Thủ tướng Chính phủ, không đúng theo quy định tại khoản 4 Điều 26 Luật Quy hoạch đô thị 2009. Trách nhiệm thiếu sót nêu trên thuộc về Sở Xây dựng, Công ty CP Trung Nam và các tổ chức, cá nhân có liên quan.
Việc tổ chức lập và tham mưu các quyết định phê duyệt quy hoạch, phê duyệt điều chỉnh quy hoạch chi tiết 1/500 của dự án không xem xét xác định, bố trí quỹ đất để xây dựng nhà ở xã hội theo quy định. Trách nhiệm thiếu sót nêu trên thuộc về Sở Xây dựng, Công ty CP Trung Nam và các tổ chức, cá nhân có liên quan.
Công tác giải phóng mặt bằng, bàn giao mặt bằng xây dựng, công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và giải phóng mặt bằng của dự án còn kéo dài, chưa hoàn thành dứt điểm mặc dù dự án đã triển khai từ năm 2011. Thậm chí đến nay vẫn còn nhiều trường hợp chưa bàn giao mặt bằng, chưa thống nhất phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. Thiếu sót này thuộc trách nhiệm của Trung tâm Phát triển quỹ đất và các tổ chức, cá nhân có liên quan.
Về việc giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất cũng còn một số hạn chế như: Giao đất không thực hiện thông qua đấu giá quyền sử dụng đất hoặc đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư là không đảm bảo quy định của Luật Đất đai năm 2003; ban hành quyết định giao đất khi chưa có quyết định cho phép đầu tư/chủ trương đầu tư của cơ quan có thẩm quyền là không đảm bảo quy định của nhà nước; ban hành quyết định giao đất khi chưa có quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt theo quy định của Luật Đất đai 2003… Thiếu sót này thuộc trách nhiệm của Sở Nông nghiệp và Môi trường (Sở TN&MT cũ) và các tổ chức, cá nhân có liên quan.
Đối với nghĩa vụ tài chính: Dự án chưa kịp thời xác định lại nghĩa vụ tài chính là chưa đảm bảo quy định tại khoản 1 Điều 10 Thông tư 76/2014/TT-BTC như đã nêu tại khoản 5 Mục II Kết quả xác minh. Việc chưa xác định lại nghĩa vụ tài chính (theo Sở Nông nghiệp và Môi trường) do dự án chưa hoàn thành các thủ tục về đầu tư, điều chỉnh quy hoạch chi tiết, điều chỉnh quyết định giao đất, cho thuê đất nên chưa có cơ sở xác định nghĩa vụ tài chính phát sinh.
Kiến nghị áp dụng cơ chế, chính sách đặc thù
Đánh giá sự phù hợp với thực tiễn, hoàn cảnh, lợi ích chung; quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của các chủ thể liên quan… Thanh tra Đà Nẵng cho rằng nhiều hạng mục, hạ tầng kỹ thuật của dự án đã được đưa vào khai thác, sử dụng, góp phần hoàn thiện hệ thống hạ tầng đô thị tại khu vực. Bên cạnh đó, chủ đầu tư cũng đã xây dựng và bàn giao cho thành phố đưa vào sử dụng các công trình hạ tầng xã hội thiết yếu (gồm Trụ sở UBND, Công an và Trạm Y tế phường Hòa Hiệp Nam cũ), đồng thời bàn giao 139 lô đất tái định cư phục vụ nhu cầu của địa phương.
Bên cạnh đó, một phần sản phẩm của dự án đã được chuyển nhượng cho người dân xây dựng nhà ở, hình thành khu dân cư ổn định, góp phần nâng cao chất lượng hạ tầng xã hội, cải thiện điều kiện sống của người dân và thúc đẩy phát triển đô thị tại khu vực. Đặc biệt, việc triển khai dự án góp phần hoàn thiện, khớp nối đồng bộ hệ thống hạ tầng kỹ thuật và giao thông dọc tuyến đường Nguyễn Tất Thành nối dài, hình thành không gian đô thị hiện đại tại khu vực Tây Bắc thành phố.
Theo Thanh tra Đà Nẵng, những hạn chế, thiếu sót trong quá trình thực hiện thủ tục đầu tư, xây dựng và đất đai của dự án có một phần lớn trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước trong quá trình xem xét ban hành các văn bản liên quan đến dự án. Bên cạnh đó, Công ty CP Trung Nam cũng đã tích cực phối hợp với các đơn vị liên quan khắc phục, bổ sung các thủ tục còn thiếu sót của dự án để có cơ sở triển khai các bước tiếp theo nhằm sớm hoàn thiện dự án, góp phần phát triển kinh tế - xã hội của thành phố. Do đó, dự án có cơ sở để áp dụng cơ chế, chính sách đặc thù tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng, kéo dài quy định tại Nghị quyết số 170/2024/QH15, Nghị quyết số 29/2026/QH16.
Trên cơ sở kết quả thanh tra, Chánh Thanh tra thành phố Đà Nẵng kiến nghị UBND thành phố chỉ đạo các Sở Nông nghiệp và Môi trường, Tài chính, Xây dựng; Trung tâm Phát triển quỹ đất thành phố; Công ty CP Trung Nam phối hợp rà soát, xử lý các vướng mắc của dự án và nghiêm túc thực hiện đầy đủ các kiến nghị xử lý theo kết luận thanh tra.
TP cần chỉ đạo Sở Tài chính chủ trì, phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Xây dựng và các cơ quan liên quan căn cứ các Nghị quyết số 170/2024/QH15, Nghị quyết số 17/NQ-CP, Nghị quyết số 29/2026/QH16, Nghị định số 147/2026/NĐ-CP về tháo gỡ khó khăn, vướng mắc các dự án tồn đọng, kéo dài và quy định pháp luật có liên quan để tham mưu UBND thành phố xử lý, đẩy nhanh tiến độ triển khai hoàn thành dự án. Yêu cầu các cơ quan, đơn vị báo cáo việc xây dựng kế hoạch và kết quả thực hiện kết luận thanh tra đảm bảo theo nguyên tắc "6 rõ" về UBND thành phố (thông qua Thanh tra thành phố) để theo dõi, giám sát theo quy định.
Bên cạnh đó, Thanh tra Đà Nẵng yêu cầu các Sở Xây dựng, Nông nghiệp và Môi trường, Trung tâm Phát triển quỹ đất thành phố, Công ty CP Trung Nam tổ chức kiểm điểm, chấn chỉnh, rút kinh nghiệm đối với những tồn tại, thiếu sót đã nêu.
Dự án Vệt sử dụng đất 50m đường Nguyễn Tất Thành (đoạn từ QL 1A đến hết ranh giới dự án Golden Hills City) do Công ty CP Trung Nam làm chủ đầu tư với diện tích quy hoạch gần 295.000 m2, khởi động từ năm 2011 nhưng đến nay vẫn chưa hoàn thành.
Dự án được triển khai tại phường Hải Vân và Liên Chiểu, TP Đà Nẵng (xã Hoà Liên, huyện Hoà Vang và phường Hoà Hiệp Nam, quận Liên Chiểu cũ). Dự án có tổng mức đầu tư hơn 442 tỷ đồng, trong đó phần hạ tầng kỹ thuật chiếm gần 300 tỷ đồng.
Được đầu tư từ năm 2011, đến nay, hạ tầng kỹ thuật của dự án đã hoàn thành khoảng 95%, song nhiều hạng mục dân cư, thương mại và xã hội vẫn dang dở; có 826 lô đất chia lô với 199 lô đất được phép chuyển nhượng, 148 lô dành cho tái định cư, 18 lô đất thương mại dịch vụ…
