Thanh toán số tăng tốc rất nhanh
Sáng 6/6, tại hội thảo “Thanh toán thông minh trong kỷ nguyên số”, ông Phạm Anh Tuấn Vụ trưởng Vụ Thanh toán, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam cho biết hạ tầng thanh toán thông minh tại Việt Nam phát triển nhanh, tạo nền tảng cho kinh tế số phát triển. Đến cuối tháng 4/2026, thị trường có trên 20.000 máy ATM, 780.000 máy POS, 83 ngân hàng cung ứng Internet Banking, 52 ngân hàng cung ứng Mobile Banking, 52 trung gian thanh toán và 3 doanh nghiệp viễn thông triển khai dịch vụ tiền di động. Các hạ tầng trọng yếu đã triển khai gồm hệ thống IBPS, hệ thống ACH, hệ thống thẻ, hệ thống CIC và hạ tầng kết nối dữ liệu dân cư.
Tính đến cuối năm 2025, tỷ lệ người dân từ 15 tuổi trở lên có tài khoản tại ngân hàng đạt 88,96%. Giá trị thanh toán không dùng tiền mặt năm 2025 gấp 28 lần GDP. Trong giai đoạn 2021 - 2025, giá trị giao dịch qua hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng tăng trưởng bình quân khoảng 27 - 28%/năm, trung bình hàng ngày hệ thống xử lý 789.108 giao dịch với số tiền 2,3 triệu tỷ đồng, phản ánh sự gia tăng nhanh chóng của các giao dịch điện tử.
Tốc độ tăng trưởng số lượng giao dịch qua kênh điện thoại di động đạt mức bình quân 73,32% mỗi năm, trong khi kênh Internet duy trì đà tăng 60,6% về số lượng và 31,92% về giá trị.
Đặc biệt, phương thức thanh toán qua mã QR đã ghi nhận mức tăng trưởng đột biến với con số 106,24% về số lượng và 128,15% về giá trị giao dịch bình quân hàng năm; 100% trường đại học, cao đẳng tại đô thị triển khai thanh toán học phí không dùng tiền mặt; 88% bệnh viện triển khai thanh toán không dùng tiền mặt; 82% người hưởng lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và trợ cấp thất nghiệp tại đô thị nhận chi trả qua phương thức không dùng tiền mặt.
"Thanh toán thông minh, tài chính số đang tăng tốc vì vậy cần kiến tạo thể chế cho thanh toán thông minh an toàn, bền vững. Từ đó giúp thúc đẩy tăng trưởng kinh tế số; Bảo đảm an ninh và an toàn tài chính; Nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia", ông Phạm Anh Tuấn Vụ trưởng Vụ Thanh toán, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam cho biết thêm.
Cần nhanh chóng xây dựng hệ sinh thái tài chính số toàn diện
Ông Nguyễn Lộc Hà Ủy viên Ban thường vụ, Phó chủ tịch Thường trực UBND TP. HCM cho biết: TP hiện chiếm khoảng 33% tổng doanh thu thương mại điện tử toàn quốc, dẫn đầu về số lượng doanh nghiệp đăng ký bán hàng trực tuyến với hệ sinh thái phong phú từ các sàn lớn. Do đó, trong bối cảnh Chính phủ đang thúc đẩy kinh tế số trở thành động lực tăng trưởng mới, việc mở rộng thanh toán số sẽ góp phần hoàn thiện hệ sinh thái thương mại điện tử, tạo điều kiện cho doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận thị trường rộng lớn hơn.
Thanh toán thông minh mở ra nhiều cơ hội mới cho ngành du lịch và thương mại quốc tế. Việc mở rộng thanh toán xuyên biên giới, QR quốc tế và các giải pháp thanh toán số hiện đại sẽ giúp nâng cao trải nghiệm của du khách, tăng khả năng chi tiêu và góp phần xây dựng thương hiệu TP. HCM năng động, hiện đại, thân thiện với công nghệ.
Tại Hội thảo, Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng đề nghị Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Bộ Tài chính, các bộ, ngành, cơ quan liên quan khẩn trương nghiên cứu ban hành chính sách tạo thuận lợi cho ứng dụng công nghệ số trong hoạt động ngân hàng. Đẩy mạnh phát triển và cung ứng các sản phẩm, dịch vụ tài chính số, ngân hàng số, đặc biệt là qua thiết bị di động cho người dân và doanh nghiệp ở vùng nông thôn, vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới, hải đảo. Có chính sách thúc đẩy việc thanh toán, chi trả không dùng tiền mặt trên mọi lĩnh vực của đời sống xã hội;
Thứ hai, Bộ Tài chính, Bộ Công Thương, Bộ Khoa học Công nghệ, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và các cơ quan liên quan có các giải pháp để thúc đẩy thanh toán điện tử trong các lĩnh vực công. Nâng cao hiệu quả cung cấp dịch vụ công trực tuyến, hoàn thiện cơ chế bảo vệ người tiêu dùng, dịch vụ tài chính;
Thứ ba, các địa phương phát triển mạng lưới chấp nhận thanh toán không dùng tiền mặt đến từng hộ kinh doanh, từng người dân; Thứ tư, các ngân hàng tổ chức cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán công ty công nghệ tiếp tục đẩy mạnh cải tiến sản phẩm, giảm chi phí, nâng cao chất lượng dịch vụ, bảo đảm an toàn thông tin và quyền lợi của người tiêu dùng”.
Ngân hàng nhà nước sẽ tiếp tục đồng hành cùng các tổ chức tín dụng, trung gian thanh toán, doanh nghiệp công nghệ và người dân để xây dựng hệ sinh thái thanh toán thông minh, an toàn, bao trùm và bền vững. Kiến tạo thể chế cho thanh toán thông minh không chỉ là chuẩn bị cho tương lai của ngành ngân hàng mà là chuẩn bị cho tương lai của nền kinh tế số Việt Nam, ông Phạm Anh Tuấn Vụ trưởng Vụ Thanh toán, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam khẳng định.
Trước yêu cầu phát triển nhanh và bền vững trong kỷ nguyên mới, để đạt được mục tiêu tăng trưởng GDP bình quân trên 10%/năm và nâng tỷ lệ thanh toán không dùng tiền mặt đạt 30 lần GDP đến năm 2030, Chính phủ xác định thanh toán không dùng tiền mặt không chỉ là công cụ tiện ích, mà là một mắt xích quan trọng góp phần thúc đẩy tài chính số trong nền kinh tế.
Ông Nguyễn Văn Thắng, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ
