Nam bệnh nhân S.V.Đ, 30 tuổi, trú tại Tuyên Quang, được đưa vào Khoa Cấp cứu, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương trong trạng thái kích thích dữ dội, sợ ánh sáng, sợ nước – những dấu hiệu kinh điển của bệnh dại ở giai đoạn lên cơn. Người bệnh nhanh chóng rơi vào suy hô hấp và phải đặt ống nội khí quản thở máy.
Điều đáng nói, khoảng 6 tháng trước, anh Đ. từng bị chó cắn cùng thời điểm với chị dâu, cháu gái và hàng xóm. Nhưng khác với những người khác, anh không tiêm vắc xin phòng dại. Sự chủ quan ấy đã mở đường cho virus âm thầm tấn công hệ thần kinh. Ba ngày trước nhập viện, anh xuất hiện những biểu hiện thần kinh dữ dội: sợ gió, sợ ánh sáng, sợ nước, kích thích – báo hiệu cơn dại bùng phát.
Dù được điều trị tại một cơ sở y tế gần nhà, tình trạng không cải thiện, buộc chuyển cấp cứu lên tuyến cuối trong tình trạng nguy kịch. Tại Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, bệnh nhân sốt 38,3°C, dấu hiệu nhiễm trùng rõ rệt, gáy cứng – gợi ý tổn thương hệ thần kinh trung ương. Trên lưng xuất hiện nhiều mảng xuất huyết do gia đình áp dụng cao gió trước đó. Hô hấp suy nặng, phổi hai bên có nhiều rales ẩm, phải thở máy liên tục.
Kết quả chọc dịch não tủy cho thấy tăng áp lực và xét nghiệm khẳng định dương tính với virus dại. Gia đình đành xin đưa người bệnh về nhà chăm sóc trong tuyệt vọng.
ThS.BS Trương Tư Thế Bảo, Khoa Cấp cứu, nhấn mạnh: “Đây là trường hợp rất đáng tiếc. Dù bị chó cắn đã 6 tháng, việc không tiêm phòng dại sau phơi nhiễm khiến bệnh nhân rơi vào tình trạng nguy hiểm. Virus dại có thể ủ bệnh nhiều tuần đến vài tháng, nhưng khi đã lên cơn thì gần như không còn cơ hội cứu chữa.”
Bác sĩ Bảo tiếp tục cảnh báo mạnh mẽ: “Bất kỳ ai bị động vật nghi dại cắn, cào – kể cả không chảy máu – hoặc bị liếm lên vùng da xây xước, đặc biệt với chó, mèo không rõ nguồn gốc, cần phải tiêm phòng dại ngay lập tức.
Với các vết thương nặng, nhiều vết cắn hoặc vị trí nguy hiểm như đầu, mặt, cổ, đầu ngón tay, bộ phận sinh dục..., bác sĩ sẽ chỉ định tiêm huyết thanh kháng dại kết hợp vắc xin. Bệnh dại có thể âm thầm suốt nhiều tháng nhưng khi phát cơn, tỷ lệ tử vong gần như 100%. Tiêm phòng sớm là cách duy nhất để bảo vệ tính mạng.”
Ông nhấn mạnh thêm: “Tuyệt đối không đắp lá, bôi thuốc hay dùng mẹo dân gian lên vết thương. Những cách này có thể gây nhiễm trùng, che lấp tổn thương và làm giảm hiệu quả tiêm phòng. Đừng chủ quan – chỉ một chút chần chừ cũng có thể đánh đổi bằng mạng sống.”
Bài học từ ca bệnh đau lòng này là lời cảnh tỉnh đanh thép: bệnh dại không chừa một ai, và không có chỗ cho sự do dự. Chó cắn – tiêm ngay. Đừng để sự chủ quan trở thành bản án tử hình.
