Hội nghị quốc tế về ung bướu thần kinh – động kinh do Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức (BV Việt Đức) phối hợp với Bệnh viện Pitié-Salpêtrière (Pháp), khai mạc sáng 18/5, với sự tham dự của nhiều chuyên gia đầu ngành trong và ngoài nước.
Phát biểu khai mạc, PGS.TS Đồng Văn Hệ, Phó Giám đốc BV Việt Đức, Chủ tịch Hội Phẫu thuật Thần kinh Việt Nam, cho biết hội nghị là diễn đàn khoa học cập nhật các tiến bộ mới trong điều trị u não và động kinh, đồng thời, đánh dấu chặng đường hơn 30 năm hợp tác giữa các chuyên gia Việt Nam - Pháp trong đào tạo nhân lực, chuyển giao kỹ thuật và phát triển chuyên ngành ngoại thần kinh hiện đại tại Việt Nam.
Điều trị u não phải là đa mô thức
Các chuyên gia thống nhất rằng thần kinh – ung thư học là lĩnh vực đặc biệt phức tạp vì khối u não có thể ảnh hưởng trực tiếp đến vận động, ngôn ngữ, trí nhớ, cảm xúc và nhận thức của người bệnh.
Những tiến bộ trong điều trị hiện nay không chỉ nằm ở kỹ thuật mổ mà còn ở sự thay đổi trong tư duy tiếp cận người bệnh. Mô hình điều trị đa chuyên khoa hiện được xem là xu hướng tất yếu của thần kinh – ung thư học hiện đại.
PGS Đồng Văn Hệ nhấn mạnh: “Điều trị khối u nói chung và u não nói riêng không thể do một chuyên ngành làm được. Không có chuyên ngành nào có thể độc lập giải quyết một khối u.
Chia sẻ với VietTimes bên lề hội nghị, PGS Đồng Văn Hệ cho biết trong điều trị u não hiện đại, ngoài bác sĩ ngoại thần kinh còn cần có sự tham gia của bác sĩ nội thần kinh, bác sĩ ung bướu, chuyên gia xạ trị, chẩn đoán hình ảnh, giải phẫu bệnh, phục hồi chức năng, chuyên gia động kinh và cả tâm lý học.
Người bệnh sẽ được đánh giá toàn diện trước, trong và sau điều trị nhằm tối ưu hóa cả thời gian sống lẫn chất lượng sống. Đáng chú ý, từ 20 năm trước, BV Việt Đức đã triển khai mô hình hội chẩn đa chuyên khoa cho bệnh nhân u não.
“Tất cả các phương tiện chẩn đoán, cách mổ hay ứng dụng công nghệ đều phải lấy người bệnh làm trung tâm, hướng tới mục tiêu cuối cùng là giúp người bệnh có chất lượng sống tốt hơn, kéo dài cuộc sống tốt hơn và được chăm sóc hoàn hảo hơn” - PGS Hệ nhấn mạnh.
90% trường hợp đau đầu không phải u não
Theo PGS Đồng Văn Hệ, hiện nay nhiều người vẫn có tâm lý hoảng loạn khi phát hiện u não vì cho rằng đây là bệnh “vô phương cứu chữa”. Tuy nhiên, thực tế không hoàn toàn như vậy.
“U não có hơn 120 loại khác nhau. Có loại không cần mổ, người bệnh có thể sống chung cả đời bằng thuốc. Có loại cần mổ sớm, nhưng cũng có loại có thể theo dõi nhiều tháng”, ông cho biết.
Ông kể từng phẫu thuật cho một bệnh nhi ung thư não cách đây gần 30 năm, khi đó cháu mới 8 tuổi. Hiện nay bạn này đang làm việc trong ngành y tại Hà Nội. Điều đó cho thấy không phải mọi ung thư não đều là cửa tử. Có những loại tiên lượng xấu nhưng cũng có nhiều loại điều trị được và người bệnh sống rất lâu.
Theo PGS Hệ, điều quan trọng là phải xác định đúng loại u và xây dựng chiến lược điều trị phù hợp cho từng bệnh nhân. Xu hướng hiện nay là cá thể hóa điều trị. Ví dụ với giáo viên, ca sĩ hay bác sĩ có khối u gần vùng ngôn ngữ, bác sĩ sẽ ưu tiên phương án giúp bảo tồn khả năng nói thay vì cố lấy hết khối u bằng mọi giá.
“Điều trị bây giờ phải phù hợp với từng người bệnh, với nghề nghiệp và nhu cầu sống của họ”, ông nhấn mạnh.
Nói về dấu hiệu cảnh báo, PGS Hệ cho biết khoảng 90% đau đầu không liên quan đến u não. Chỉ khoảng 5% liên quan đến các bệnh cần can thiệp.
“Người dân không nên cứ đau đầu là lo mất ăn mất ngủ rồi đòi chụp não bằng được. Điều đó vừa tốn kém, vừa gây quá tải cho cơ sở y tế”, ông khuyến cáo.
Tuy nhiên, nếu đau đầu tăng dần, đau nhiều về đêm hoặc gần sáng, kèm nôn, co giật hay các dấu hiệu thần kinh bất thường thì cần đến các bệnh viện có chuyên khoa để khám sớm.
U não có liên quan đến sóng điện thoại?
Hiện nay, nguyên nhân chính xác gây u não vẫn chưa được xác định rõ. Một số yếu tố nguy cơ được nhắc đến gồm tiếp xúc tia xạ, viêm nhiễm kéo dài, chấn thương sọ não hoặc từng xạ trị.
Riêng câu chuyện sóng điện thoại và sóng điện từ, theo PGS Hệ, đến nay vẫn chưa có kết luận chắc chắn dù đã được nghiên cứu nhiều năm.
“Người ta vẫn nghi ngờ có thể có liên quan, đặc biệt ở trẻ em. Vì vậy có khuyến cáo trẻ dưới 12 tuổi không nên sử dụng điện thoại di động quá sớm”, PGS Hệ thông tin.
Tại BV Việt Đức, mỗi năm tiếp nhận khoảng 4.000-5.000 bệnh nhân u não đến khám và hơn 2.000 trường hợp được phẫu thuật. Nhưng đây là BV tuyến cuối nên tỷ lệ mổ cao hơn mặt bằng chung. Không phải cứ u não là 50% phải mổ”, PGS Hệ lưu ý.
