Được biết đến với tên gọi “LongShot”, dự án do Cơ quan Các dự án nghiên cứu quốc phòng tiên tiến Mỹ DARPA khởi xướng từ năm 2021, trong đó General Atomics Aeronautical Systems được ký hợp đồng phát triển thiết kế.
Chiếc UAV, hiện được định danh là X-68A, được thiết kế để phóng từ tiêm kích hoặc oanh tạc cơ, sau đó bay độc lập để khai hỏa tên lửa trong khi máy bay có người lái vẫn duy trì khoảng cách an toàn hơn.
Các chuyến bay thử nghiệm của UAV mang tên lửa, phóng từ trên không, được kỳ vọng sẽ diễn ra trước cuối năm nay.
“Những thành tựu gần đây, bao gồm thử nghiệm đường hầm gió quy mô đầy đủ và các thử nghiệm thành công hệ thống thu hồi bằng dù cũng như cơ chế nhả vũ khí, cho thấy tiến triển đáng kể trong việc phát triển năng lực thế hệ mới này”, DARPA cho biết trong một tuyên bố.
Nền tảng tên lửa không người lái
Chương trình LongShot của DARPA nhằm tái định hình cách thức tiến hành các nhiệm vụ không chiến bằng cách đưa vào sử dụng một máy bay không người lái, phóng từ trên không, có khả năng tự khai hỏa tên lửa không đối không.
Thay vì chỉ dựa vào các tiêm kích truyền thống để tiếp cận mục tiêu, LongShot được thiết kế để thả từ một nền tảng có người lái lớn hơn, bay vượt lên phía trước đội hình chính và tự động giao chiến với mục tiêu đối phương. Khái niệm này cho phép máy bay có phi công duy trì khoảng cách xa hơn với không phận bị tranh chấp, giảm rủi ro cho phi hành đoàn đồng thời mở rộng tầm hoạt động của toàn bộ biên đội tấn công.
Theo DARPA, bằng cách đẩy năng lực phóng tên lửa lên phía trước mà không đặt phi công trực tiếp vào nguy hiểm, hệ thống này được kỳ vọng tăng khả năng sống sót và hiệu quả nhiệm vụ trong môi trường đe dọa cao.
Thiết kế LongShot mang tính “không phụ thuộc nền tảng”, nghĩa là có thể tích hợp trên nhiều loại máy bay khác nhau. Nó có thể được mang theo bởi tiêm kích hoặc oanh tạc cơ, hoặc triển khai dưới dạng đạn dược xếp pallet từ máy bay vận tải, mang lại tính linh hoạt cho nhiều loại nhiệm vụ.
“LongShot giúp giảm thiểu rủi ro kỹ thuật đáng kể và mở ra con đường khả thi để các quân chủng tăng tầm với và hiệu quả không chiến từ các nền tảng không người lái phóng từ trên không”, Đại tá John Casey, quản lý chương trình LongShot của DARPA, cho biết trong một tuyên bố.
Kế hoạch phóng từ F-15
Các tập đoàn General Atomics Aeronautical Systems, Lockheed Martin và Northrop Grumman đã nhận các hợp đồng LongShot ban đầu vào năm 2020. Năm 2023, DARPA lựa chọn thiết kế của General Atomics để tiếp tục phát triển. Ban đầu chương trình đặt mục tiêu bay thử vào cuối năm 2023, nhưng hiện nay mục tiêu là bắt đầu thử nghiệm bay trước cuối năm nay, theo The War Zone.
LongShot, nay định danh là X-68A, có thiết kế tương tự một tên lửa hành trình, với thân dài, mũi vát cạnh, cánh sau xuôi ngược và các cánh nhỏ phía trước sẽ bung ra sau khi phóng.
Máy bay có đuôi chữ V ngược và cửa hút khí đặt phía trên thân với một vây thẳng đứng nhỏ. X-68A được trang bị một động cơ turbojet Williams WJ38-15 – loại động cơ cũng được sử dụng trên tên lửa Taurus KEPD 350 – cho thấy tốc độ cận âm cao, gần Mach 0,95, theo TWZ.
Hệ thống thu hồi bằng dù được lên kế hoạch phục vụ thử nghiệm và huấn luyện, không dùng trong tác chiến. Các chuyến bay thử đầu tiên sẽ bao gồm việc phóng từ tiêm kích F-15 Eagle, loại máy bay nổi tiếng với khả năng mang tải trọng lớn. X-68A cũng có thể được triển khai từ oanh tạc cơ hoặc máy bay vận tải thông qua hệ thống Rapid Dragon.
Theo DARPA, các thử nghiệm mặt đất và tích hợp của X-68A hiện đang được tiến hành, với mục tiêu triển khai chiến dịch bay thử ban đầu vào cuối năm 2026. Các thử nghiệm sắp tới sẽ đánh giá khả năng tách an toàn phương tiện bay khỏi tiêm kích F-15, xác minh tính năng đủ điều kiện bay của LongShot và chứng minh khả năng triển khai an toàn một tiểu đạn mô phỏng.
Những bước này nhằm xác nhận hiệu suất hệ thống và đảm bảo việc tích hợp an toàn vào hoạt động tác chiến trong tương lai.
Theo IE
