Ngày 19/9, Bệnh viện Đại học Y Hà Nội và Tập đoàn FPT đã công bố triển khai dự án đặt máy khử rung tim tự động (AED) cho cộng đồng lần đầu tiên tại Việt Nam. Đây là bước đi nhằm nâng cao nhận thức, bổ sung thiết bị cấp cứu ban đầu và tăng cơ hội sống cho người bị ngừng tim đột ngột ngoài cơ sở y tế.
Trong giai đoạn thí điểm, các máy AED sẽ được lắp đặt tại trạm y tế xã, phường ở Đà Nẵng. Đây là một đô thị du lịch biển lớn, đón hơn 2,53 triệu lượt khách trong quý I/2025, nhưng vẫn tồn tại nhiều khu vực chưa được trang bị đầy đủ thiết bị cấp cứu hiện đại.
Mỗi năm Việt Nam có khoảng 200.000 ca tử vong do bệnh tim mạch, chiếm tới 1/3 tổng số ca tử vong cả nước.
Đặc biệt, tỷ lệ tử vong ở bệnh nhân ngừng tim ngoại viện hiện lên tới 96,7%. Chỉ 8,7% bệnh nhân được hồi sinh tim phổi (CPR) tại chỗ, thấp hơn nhiều so với các nước trong khu vực và thế giới.
Trong khi đó, nghiên cứu quốc tế cho thấy, nếu bệnh nhân được sốc điện bằng AED trong vòng 3 phút đầu tiên, tỷ lệ sống sót có thể đạt tới 74%.
Việc đặt AED tại các điểm công cộng và tuyến y tế cơ sở được kỳ vọng sẽ giúp ứng phó nhanh hơn với những trường hợp khẩn cấp, bảo đảm an toàn cho cả người dân và du khách.
Tại lễ công bố, PGS.TS Nguyễn Lân Hiếu, Giám đốc Bệnh viện Đại học Y Hà Nội, chia sẻ ông từng ấp ủ ý tưởng đưa AED vào cộng đồng từ nhiều năm sau khi chứng kiến tính phổ biến của thiết bị này ở các nước phát triển.
“Chúng ta có thể sánh vai với thế giới về kỹ thuật y khoa hiện đại, nhưng lại thiếu những thiết bị cơ bản nhất để cứu người trong tình huống khẩn cấp”, ông Hiếu nói và kỳ vọng với sự chung tay của doanh nghiệp và xã hội, mô hình này sẽ sớm được nhân rộng ra nhiều địa phương, góp phần xây dựng môi trường sống an toàn hơn.
Đại diện FPT, ông Trương Gia Bình, Chủ tịch HĐQT, chia sẻ rằng sự kiện này diễn ra đúng thời điểm Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết 72-NQ/TW về tăng cường bảo vệ và nâng cao sức khỏe nhân dân: “Trong hạnh phúc của mỗi con người, sức khỏe phải được đặt lên hàng đầu. Máy AED chính là phương tiện thiết thực để cứu sống con người, đúng như lời ca dao: Dẫu xây chín bậc Phù đồ, chẳng bằng làm phúc cứu cho một người”.
FPT đã tài trợ 2 tỷ đồng cho Bệnh viện Đại học Y Hà Nội để triển khai dự án, coi đây là bước khởi đầu để tạo dựng xã hội văn minh, nơi người dân có thêm niềm tin vào hệ thống chăm sóc sức khỏe cộng đồng.
Lộ trình triển khai và kỳ vọng lan tỏa
AED (Automated External Defibrillator) là thiết bị nhỏ gọn, khi bật sẽ tự động phân tích nhịp tim và đưa ra chỉ dẫn bằng tiếng Việt. Máy chỉ sốc điện khi phù hợp, đồng thời ghi lại dữ liệu nhịp tim và âm thanh để bảo đảm minh bạch về chuyên môn và pháp lý. Tính năng này giúp người dân, kể cả không có chuyên môn y tế, vẫn tự tin tham gia cứu người trong tình huống khẩn cấp.
Theo kế hoạch, Sở Y tế Đà Nẵng sẽ khảo sát các trạm y tế, lựa chọn địa điểm đặt máy AED phù hợp. Mỗi trung tâm sẽ thành lập nhóm nòng cốt gồm 1–2 nhân viên y tế tình nguyện được đào tạo chuyên sâu, chịu trách nhiệm quản lý, hướng dẫn sử dụng thiết bị và phổ biến kiến thức sơ cứu cho người dân. Song song, các lớp sơ cấp cứu cộng đồng cũng sẽ được tổ chức nhằm nâng cao kỹ năng cơ bản cho công chúng.
Ngoài ý nghĩa tăng cơ hội sống cho bệnh nhân ngừng tim, dự án còn hướng tới mục tiêu xây dựng văn hóa học kỹ năng cấp cứu cơ bản – một kỹ năng công dân cần có trong xã hội hiện đại.
