Lãi vay tăng nhẹ
Mạng xã hội mới đây lan truyền thông báo của một khách hàng VPBank cho biết lãi vay của họ được điều chỉnh lên 14,8%/năm, tăng hơn 2 điểm % chỉ trong một tháng. Đây là mức cao hiếm thấy giữa lúc phần lớn ngân hàng vẫn duy trì lãi huy động dưới 6%/năm.
Theo tìm hiểu của VietTimes, đây là khoản vay thế chấp ô tô phục vụ kinh doanh - nhóm thường có lãi suất cao hơn mặt bằng chung.
Thực tế, từ đầu tháng 11, nhiều ngân hàng thương mại bắt đầu điều chỉnh lãi vay, phản ánh xu hướng tăng nhẹ nhưng ổn định. Tại VPBank, lãi suất vay mua nhà cố định năm đầu ở mức 7,5%/năm, còn thả nổi là 11%/năm.
MSB áp dụng 10,5-11,5%/năm cho khoản vay thả nổi (biên độ 3,5% + lãi cơ sở); PVCombank ở mức 11,5%/năm (biên độ 3% + lãi cơ sở).
Ở khối quốc doanh, VietinBank đã nâng lãi vay ngắn hạn lên 6,5%/năm, còn vay trung - dài hạn ưu đãi khoảng 6,7%/năm, thời gian cố định chỉ còn 12-18 tháng, ngắn hơn đáng kể so với giai đoạn 2-3 năm trước.
Ngân hàng nước ngoài như Woori Bank duy trì lãi vay 5,8–6,5%/năm, còn thả nổi khoảng 8%/năm.
Lãi suất hiện nay thấp hơn đáng kể so với giai đoạn 2022-2023, khi lãi suất ưu đãi 12 tháng đầu dao động 7,99-11,8%, còn lãi suất thả nổi sau ưu đãi lên tới 10,5-15,5%/năm.
Lãi suất Việt Nam vẫn thấp hơn Trung Quốc và Mỹ
Chia sẻ bên lề diễn đàn MB Economic Insights 2025, ông Phạm Như Ánh, Tổng giám đốc MB, cho biết hiện lãi suất điều hành của Mỹ dao động 3,75-4%/năm, trong khi tỷ giá USD/VND đã tăng 3,5% tính đến tháng 10, và 6% so với cùng kỳ năm ngoái.
"Lãi suất tại Việt Nam hiện ở mức rất thấp, nhiều doanh nghiệp xuất nhập khẩu có thể vay chỉ 4,5-5%/năm, trong khi ngân hàng đi vay USD ở nước ngoài với lãi suất khoảng 6%, rồi cho vay lại doanh nghiệp trong nước với lãi suất thấp hơn, do hạn chế huy động USD trong nước", ông Ánh nhận định.
Từ những phân tích trên, ông Ánh cho rằng trong ngắn hạn, lãi suất có thể tăng nhẹ khoảng 0,5-1%, nhưng vẫn ở mức rẻ so với trước đây cũng như mặt bằng quốc tế, trong đó có Trung Quốc và Mỹ.
"Nếu điều kiện thuận lợi, đầu năm 2026, lãi suất có thể giảm nhẹ, đặc biệt nếu Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) hạ lãi suất xuống dưới 3% và các chính sách ổn định được duy trì, khi đó dòng vốn nước ngoài sẽ trở lại Việt Nam", CEO MB nói.
Trao đổi với VietTimes, chuyên gia tài chính Nguyễn Minh Thư cho biết tỷ lệ cho vay/tiền gửi (LDR) tại VPBank cuối quý III/2025 đã đạt khoảng 1,5 lần - mức cao nhất 10 năm qua. “Cầu vay vốn tăng mạnh, việc lãi suất nhích lên là điều dễ hiểu”, bà Thư nói.
Tuy nhiên, trong khi lãi vay tăng, lãi huy động vẫn “neo” thấp do các nhà băng phải cân đối thanh khoản và quan sát nhau. “Với áp lực vốn hiện nay, việc duy trì mức huy động thấp sẽ không thể kéo dài”, bà Thư nhìn nhận.
Công ty Cổ phần Chứng khoán MBS (MBS) cũng đánh giá việc mặt bằng lãi suất tiền gửi rục rịch tăng vào đầu quý IV phản ánh nhu cầu huy động vốn gia tăng nhằm đáp ứng nhu cầu tín dụng có xu hướng tăng mạnh về cuối năm theo chu kỳ mùa vụ.
Theo số liệu từ Ngân hàng Nhà nước, tính đến ngày 30/10, dư nợ tín dụng toàn hệ thống đã tăng khoảng 15% so với cuối năm 2024, và dự kiến sẽ tiếp tục tăng mạnh lên mức 19% cho đến 20% vào cuối năm nay.
Bổ sung cho góc nhìn trên, báo cáo chiến lược mới nhất của Chứng khoán BSC nhận định mặt bằng lãi suất đang chịu sức ép kép từ tỷ giá, lạm phát và nỗ lực bảo vệ biên lợi nhuận (NIM) của các ngân hàng. Sau thời gian dài kìm nén, nhiều ngân hàng, đặc biệt là nhóm tư nhân có vị thế trong ngành đã chủ động tăng lãi suất cho vay để bù đắp chi phí vốn và duy trì lợi nhuận.
BSC cũng cho rằng xu hướng này có thể mang lại lợi thế nhất định cho nhóm ngân hàng quốc doanh, vốn đã “hy sinh” nhiều trong các gói tín dụng ưu đãi lãi suất thấp. Gần đây, Vietcombank (VCB) và BIDV (BID) đều đã ngừng triển khai gói vay mua nhà cố định 3 năm đầu, rút ngắn kỳ hạn cố định xuống 1-2 năm. Động thái này cho thấy xu hướng thắt chặt dần các khoản vay trung - dài hạn, khi chi phí vốn gia tăng và dư địa hỗ trợ lãi vay dần thu hẹp.
Lãi suất thả nổi là lãi suất được tính dựa vào các chỉ số thị trường. Lãi suất thả nổi có thể thay đổi theo thời gian phụ thuộc vào tình hình tài chính của thị trường hiện tại.
Giá trị lãi suất thả nổi không cố định và thay đổi theo thời gian dựa trên lãi suất cơ sở và chỉ số lạm phát. Lãi suất thả nổi thường cao hơn lãi suất cố định và được ngân hàng/tổ chức tín dụng điều chỉnh 3 tháng, 6 tháng hoặc 12 tháng một lần.
Trong báo cáo chất vấn gửi tới Quốc hội đợt tháng 10, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Thị Hồng thừa nhận lãi suất đang chịu nhiều sức ép, chủ yếu từ các nguyên nhân như lãi suất cho vay có xu hướng giảm sâu thời gian qua; mặt bằng lãi suất thế giới có xu hướng giảm, nhưng lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) vẫn ở mức cao và thị trường tài chính toàn cầu khó đoán định dưới tác động từ chính sách thuế quan của Mỹ.
Ngoài ra, còn có nguyên nhân là nhu cầu vốn tín dụng cho sản xuất, kinh doanh, tiêu dùng dự kiến gia tăng, trong khi huy động vốn toàn hệ thống tổ chức tín dụng có thể bị ảnh hưởng và cạnh tranh từ các kênh đầu tư khác.
