Quân đội Mỹ hôm 27/6 tiếp tục tiến hành các cuộc không kích nhằm vào Iran trong ngày thứ hai liên tiếp, sau khi Washington cáo buộc Tehran tấn công các tàu thương mại đi qua eo biển Hormuz bằng máy bay không người lái. Diễn biến mới làm gia tăng căng thẳng và đặt thỏa thuận hòa bình sơ bộ mà hai bên ký hôm 17/6 trước nguy cơ đổ vỡ.
Theo Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM), chiến dịch nhằm vào nhiều mục tiêu quân sự của Iran, bao gồm các hệ thống giám sát, mạng lưới thông tin liên lạc, trận địa phòng không, kho chứa máy bay không người lái và các năng lực triển khai thủy lôi.
CENTCOM cho biết cuộc không kích được thực hiện sau khi tàu chở dầu Kiku treo cờ Panama bị máy bay không người lái tấn công trong lúc di chuyển qua eo biển Hormuz vào cùng ngày.
Trong khi đó, hãng thông tấn nhà nước IRIB của Iran đưa tin nhiều vụ nổ đã xảy ra trên đảo Qeshm cũng như tại các thành phố ven biển Sirik và Bandar Lengeh ở miền Nam nước này.
Tổng thống Mỹ Donald Trump cáo buộc Iran là bên vi phạm lệnh ngừng bắn và phát đi cảnh báo cứng rắn trên mạng xã hội Truth Social.
"Có thể sẽ đến lúc chúng tôi không còn có thể tiếp tục kiềm chế và buộc phải hoàn tất bằng biện pháp quân sự công việc mà chúng tôi đã khởi đầu rất thành công. Nếu điều đó xảy ra, Cộng hòa Hồi giáo Iran sẽ không còn tồn tại nữa", ông Trump viết.
Phía Iran lập tức phản ứng, cho rằng các cuộc không kích của Mỹ đã vi phạm Biên bản ghi nhớ (MoU) mà hai nước ký kết hồi tuần trước nhằm hạ nhiệt xung đột.
Ông Mohsen Rezaei, cố vấn của Lãnh tụ Tối cao Iran Mojtaba Khamenei, tuyên bố trên mạng xã hội X rằng: "Bất kỳ điều khoản nào trong biên bản ghi nhớ bị vi phạm đều sẽ nhận phản ứng nhanh chóng và mang tính hủy diệt."
Hai bên bất đồng về cách hiểu thỏa thuận
Những ngày gần đây, Washington và Tehran liên tục đưa ra các cách diễn giải khác nhau về nội dung của biên bản ghi nhớ.
Iran khẳng định mọi tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz phải tuân thủ các tuyến hàng hải do Tehran chỉ định và phải nộp các khoản phí theo quy định.
Trong khi đó, Mỹ nhấn mạnh tuyến hàng hải chiến lược này phải được bảo đảm tự do lưu thông, không bị cản trở hay áp đặt thêm bất kỳ điều kiện nào.
Eo biển Hormuz là tuyến vận tải năng lượng quan trọng bậc nhất thế giới, nơi khoảng 20% lượng dầu mỏ và khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) toàn cầu được vận chuyển qua mỗi ngày. Vì vậy, mọi diễn biến quân sự tại khu vực đều có thể tác động mạnh tới thị trường năng lượng quốc tế.
Căng thẳng lan sang Lebanon
Bên cạnh bất đồng liên quan đến eo biển Hormuz, Iran cũng yêu cầu Israel rút toàn bộ lực lượng khỏi miền Nam Lebanon.
Trước đó, Israel và Chính phủ Lebanon đã ký một thỏa thuận do Mỹ làm trung gian, trong đó quy định quân đội Israel sẽ rút dần khỏi lãnh thổ Lebanon nếu lực lượng Hezbollah giải giáp.
Tuy nhiên, Hezbollah đã bác bỏ thỏa thuận này, cho rằng văn kiện trên chỉ tạo điều kiện để Israel tiếp tục các hoạt động quân sự tại Lebanon. Phong trào vũ trang thân Iran cũng tuyên bố sẽ không hạ vũ khí.
Diễn biến mới cho thấy dù Washington và Tehran đã ký một thỏa thuận hòa bình sơ bộ, những khác biệt sâu sắc về quyền kiểm soát eo biển Hormuz, an ninh khu vực và vai trò của các lực lượng đồng minh vẫn tiếp tục đe dọa triển vọng duy trì lệnh ngừng bắn lâu dài.
Theo RT
