Bộ Xây dựng vừa trình Chính phủ dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Xây dựng về quản lý hoạt động xây dựng.
Theo dự thảo, nhà ở riêng lẻ quy mô dưới 7 tầng có tổng diện tích sàn xây dựng dưới 500 m2 sẽ được miễn phép xây dựng.
Công trình nhà ở riêng lẻ cần có giấy phép xây dựng nằm tại các khu vực có yêu cầu quản lý về quy hoạch hoặc kiến trúc, như khu chức năng, khu vực phát triển đô thị được xác định trong quy hoạch chung thành phố; khu chức năng, khu dân cư nông thôn, khu kinh tế, khu du lịch quốc gia; khu vực đã có quy chế quản lý kiến trúc.
Bộ Xây dựng cũng mở rộng thêm các công trình lớn được miễn giấy phép xây dựng gồm:
+ Công trình xây dựng đặc thù;
+ Công trình trên đất quốc phòng, an ninh;
+Công trình thuộc lĩnh vực điện lực theo quy định của Luật Điện lực;
+ Cảng hàng không và các hạng mục phục vụ bảo đảm bay;
+ Công trình đã được cơ quan chuyên môn về xây dựng thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi cũng thuộc diện miễn giấy phép.
Một số công trình thuộc các dự án không do cơ quan chuyên môn về xây dựng thẩm định cần phải xin giấy phép xây dựng, như công trình cấp III, cấp IV - nhóm có quy mô nhỏ, kỹ thuật không phức tạp và số lượng phát sinh trên thực tế không lớn.
Cơ quan này cũng làm rõ hơn phạm vi miễn phép đối với công trình ở khu vực nông thôn và trong các khu chức năng, xác định cụ thể loại công trình và khu vực áp dụng, nhằm thống nhất cách thực hiện giữa các địa phương.
Bộ Xây dựng cũng đề xuất rút ngắn thời gian cấp phép trong 7 ngày làm việc đối với công trình nhà ở riêng lẻ và trong 10 ngày làm việc đối với các công trình còn lại, giảm 50% thời gian so với quy định hiện hành.
Cơ quan tham mưu cũng đề xuất đơn giản hóa mạnh quy trình cấp giấy phép theo hướng thực hiện hoàn toàn trên môi trường số. Người dân có thể thực hiện thủ tục trực tuyến, thay vì kết hợp nộp trực tiếp như hiện nay. Hồ sơ cũng được rút gọn, người dân chỉ cần nộp một bộ hồ sơ điện tử, thay cho quy định hai bộ hồ sơ giấy.
Thời gian qua, Bộ Xây dựng đã rà soát, đơn giản hóa nhiều nội dung liên quan cấp phép theo chỉ đạo của Thủ tướng tại Công điện 78 hồi tháng 5/2025. Bộ cho biết sẽ chuyển trọng tâm quản lý từ tiền kiểm sang quản lý trật tự xây dựng trong quá trình thi công.
Theo Luật Xây dựng năm 2025, nhà ở riêng lẻ chỉ được xem xét miễn giấy phép xây dựng khi thỏa mãn 3 nhóm điều kiện là: công trình cấp IV hoặc nhà ở riêng lẻ có chiều cao dưới 7 tầng, tổng diện tích sàn xây dựng dưới 500 m2 và công trình không nằm trong các khu vực có yêu cầu quản lý xây dựng đặc thù theo quy hoạch chung của thành phố hoặc địa phương.
Luật Xây dựng có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2026.