Giá dầu toàn cầu có thể vượt mốc 100 USD/thùng chỉ trong vài ngày và thậm chí chạm mức 150 USD/thùng vào cuối tháng nếu không có giải pháp cho sự gián đoạn nghiêm trọng của dòng dầu thô qua eo biển Hormuz, theo cảnh báo từ Goldman Sachs.
Xuất khẩu dầu qua tuyến vận tải chiến lược nối các nhà sản xuất dầu lớn nhất thế giới với thị trường toàn cầu đã giảm mạnh hơn dự báo ban đầu của ngân hàng đầu tư Mỹ sau cuộc tấn công của Mỹ và Israel nhằm vào Iran cách đây hơn một tuần.
Ban đầu, Goldman Sachs dự đoán lưu lượng dầu qua eo biển Hormuz sẽ giảm xuống còn 15% so với mức bình thường. Tuy nhiên, việc Iran thực tế phong tỏa các tàu chở dầu đi qua tuyến đường biển hẹp này khiến chỉ khoảng 10% lượng dầu thường ngày có thể đi qua.
Ngân hàng này – một trong những tổ chức có ảnh hưởng lớn trong phân tích thị trường dầu mỏ – hôm 8/3 cảnh báo rằng phân tích dòng chảy thương mại tuần trước cho thấy tác động lần này lớn gấp 17 lần cú sốc sản lượng dầu của Nga sau khi Moscow phát động chiến dịch quân sự đặc biệt ở Ukraine vào tháng 4/2022, thời điểm đẩy giá dầu lên khoảng 110 USD/thùng.
“Dựa trên các dữ liệu mới, diễn biến hiện tại và quy mô cú sốc, chúng tôi cho rằng giá dầu nhiều khả năng sẽ vượt 100 USD vào tuần tới nếu đến lúc đó vẫn chưa xuất hiện dấu hiệu giải quyết”, Goldman Sachs cho biết trong một bản ghi chú.
Ngân hàng này cũng cho rằng giá dầu – đặc biệt là các sản phẩm dầu tinh chế – có thể vượt cả các đỉnh giá năm 2008 và 2022 nếu dòng chảy qua eo biển Hormuz tiếp tục bị kìm hãm trong suốt tháng 3.
Chỉ số chuẩn dầu quốc tế từng vượt 120 USD/thùng vào năm 2022 và đạt 145 USD/thùng vào năm 2008, trong cả hai trường hợp đều gây ra những hậu quả nghiêm trọng cho nền kinh tế toàn cầu.
Giá dầu đã vượt 90 USD/thùng vào cuối tuần trước, đánh dấu mức tăng hàng tuần mạnh nhất kể từ đại dịch COVID-19 cách đây 6 năm, trong đó riêng hôm 6/3 đã tăng tới 10 USD.
Giá dầu còn tiếp tục leo thang trên thị trường giao dịch cuối tuần của công ty môi giới IG Group, nơi dầu thô Mỹ được giao dịch ở mức hơn 94 USD/thùng vào Chủ nhật, cho thấy giá có thể tiếp tục tăng khi thị trường tài chính mở cửa trở lại.
Theo ông Clayton Seigle, nghiên cứu viên cấp cao tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS), thị trường đã hết kiên nhẫn với chính quyền của Tổng thống Donald Trump.
“Khoảng thiếu hụt 20 triệu thùng dầu mỗi ngày đang tác động trực tiếp tới cân bằng của thị trường dầu toàn cầu mà chưa có dấu hiệu được giải tỏa”, ông nói. “Ngược lại, Tổng thống Trump lại yêu cầu Iran đầu hàng vô điều kiện – một kịch bản rất khó xảy ra. Ban đầu có thể nhiều người nghĩ ông coi nhẹ giá dầu cao chỉ là một chiến thuật, nhưng giờ thì rõ ràng không phải vậy”.
Tổng thể, giá dầu đã tăng hơn 50% từ đầu năm đến nay, sau khi bắt đầu năm 2026 ở khoảng 60 USD/thùng. Giá đã tăng trong tháng 1 và tháng 2, trước khi tăng vọt sau cuộc tấn công của Mỹ và Israel vào Iran hơn một tuần trước.
Lo ngại về nguy cơ thiếu hụt dầu toàn cầu càng gia tăng khi Bộ trưởng Năng lượng Qatar cảnh báo rằng nếu chiến tranh tiếp tục leo thang, tất cả các nước xuất khẩu năng lượng vùng Vịnh có thể buộc phải ngừng sản xuất trong vài tuần, khiến giá dầu có thể tăng lên 150 USD/thùng.
Các cơ sở lưu trữ dầu ở Arab Saudi, UAE và Kuwait đang dần đạt tới giới hạn, đồng nghĩa các mỏ dầu lớn có thể phải đóng cửa nếu dầu thô không thể xuất khẩu ra thị trường thế giới qua eo biển Hormuz.
Hàng trăm tàu chở dầu tìm cách đi qua tuyến đường này đã phải dừng lại sau khi Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đe dọa sẽ “thiêu rụi” bất kỳ con tàu nào sử dụng tuyến đường thương mại này, nơi vận chuyển khoảng 1/5 lượng dầu và khí tự nhiên hóa lỏng của thế giới.
Ông Seigle cảnh báo rằng xuất khẩu dầu và khí đốt từ Trung Đông sẽ không thể nối lại cho đến khi các chủ tàu, nhà khai thác và công ty bảo hiểm cảm thấy đủ an toàn trước các mối đe dọa từ tàu chiến Iran, máy bay, tên lửa, máy bay không người lái, xuồng cao tốc và thủy lôi hải quân.
Nhà Trắng đã đề xuất một số biện pháp đối phó, như chuyển hướng dầu của Arab Saudi qua Biển Đỏ, sử dụng kho dự trữ dầu khẩn cấp của Mỹ, hoặc mở rộng bảo hiểm do chính phủ hỗ trợ cho các công ty vận tải biển.
Tuy nhiên, theo ông Seigle, những biện pháp này không đủ để bù đắp sự thiếu hụt khoảng 20 triệu thùng dầu mỗi ngày, hoặc bất kỳ mức thiếu hụt nào gần với con số đó.
Theo Guardian
