Nam thanh niên N.V.H. (19 tuổi, Hà Nội) đi bơi cùng bạn thì bất ngờ bị đuối nước. Khi được vớt lên, H. đã ngừng tim, ngừng thở. Nhân viên bể bơi cùng người dân lập tức cấp cứu tại chỗ rồi chuyển đến Bệnh viện Sóc Sơn. Các bác sĩ ép tim, đặt nội khí quản, khôi phục nhịp tim tạm thời, nhưng chỉ ít phút sau, H. lại ngừng tim lần thứ hai.
Trước tình trạng cực kỳ nguy kịch, bệnh nhân được chuyển thẳng đến Bệnh viện Thanh Nhàn – nơi có khả năng hồi sức chuyên sâu và hệ thống tim phổi nhân tạo (ECMO) hiện đại. Trên đường đi, tim H. ngừng đập thêm một lần nữa.
Khi tiếp nhận tại Khoa Hồi sức tích cực, bệnh nhân đã hôn mê sâu, phổi trắng xóa do viêm phổi cấp, tim đập rời rạc, nồng độ oxy trong máu gần như bằng 0.
“Chúng tôi hiểu đây là ca cực kỳ nặng, nếu không xử lý trong vài phút, chắc chắn sẽ tử vong. Ê-kíp lập tức triển khai kỹ thuật ECMO – biện pháp cuối cùng để duy trì sự sống.
ECMO (Extracorporeal Membrane Oxygenation) là kỹ thuật hỗ trợ tim và phổi ngoài cơ thể, giúp máu được oxy hóa rồi bơm trở lại, duy trì tuần hoàn và sự sống khi tim, phổi không thể hoạt động. “ECMO là ‘phép màu’ của hồi sức hiện đại, nhưng phép màu ấy chỉ có tác dụng nếu được cấp cứu sớm và ép tim đúng kỹ thuật, vì mỗi phút ngừng tuần hoàn là một phần não bị mất,” bác sĩ Hoa nhớ lại.
Trong suốt quá trình điều trị, H. trải qua 4 lần ngừng tim – 3 lần được cấp cứu ép tim ngoài lồng ngực và một lần trong khi đang chạy ECMO. “Chúng tôi phải thay đến 3 quả ECMO, kết hợp lọc máu, thở máy, dùng kháng sinh phổ rộng, điều chỉnh điện giải liên tục. Cả ê-kíp gần như không ai rời phòng hồi sức suốt nhiều ngày,” bác sĩ Hoa kể.
Phổi bệnh nhân bị viêm nặng do nước xâm nhập, oxy nhiều thời điểm tụt sâu, tiêu hóa xuất huyết nặng, phải nội soi tại giường và truyền máu liên tục. Nhưng giữa ranh giới mong manh ấy, chàng trai 19 tuổi vẫn kiên cường chống chọi. “Cứ ổn được một chút, tim lại đập tốt hơn, các chỉ số sinh tồn dần cải thiện. Ai cũng thầm nghĩ: phải cứu được em, vì tuổi 19 còn quá trẻ để dừng lại,” bác sĩ Hoa xúc động.
Sau gần 3 tuần kiên cường điều trị, H. dần hồi tỉnh, nhận biết, rồi có thể tự thở – không để lại bất kỳ di chứng thần kinh nào, điều hiếm thấy trong y văn.
“Thông thường, bệnh nhân ngừng tim lâu như vậy sẽ bị tổn thương não nặng, thậm chí sống thực vật. Nhưng H. phục hồi hoàn toàn, tỉnh táo, giao tiếp tốt. Đó là kết quả của cấp cứu đúng thời điểm và kỹ thuật ECMO chuẩn xác,” bác sĩ Hoa khẳng định.
Thấy con trai hồi tỉnh, người mẹ xúc động bật khóc. “Con tôi ngừng tim bốn lần mà vẫn sống, đúng là phép màu. Tôi biết ơn các bác sĩ, họ cứu con tôi như cứu chính người thân của mình”, mẹ nam bệnh nhân 19 tuổi chia sẻ.
Từ trường hợp hy hữu này, bác sĩ Hoa nhấn mạnh thông điệp: “Điều quan trọng nhất trong đuối nước là cấp cứu sớm, ép tim và hô hấp nhân tạo ngay tại chỗ. Mỗi phút chậm trễ có thể khiến não thiếu oxy và không thể phục hồi. Các bể bơi, trường học và cộng đồng nên được tập huấn kỹ năng này – vì nó thực sự cứu được mạng người”.
