Mỹ và Trung Quốc đã nhất trí thiết lập một kênh liên lạc trực tiếp để xử lý các sự cố liên quan đến trí tuệ nhân tạo (AI), tạo ra một cơ chế an toàn ở mức giới hạn giữa hai cường quốc AI hàng đầu thế giới.
Tuy nhiên, Tổng thống Donald Trump bác bỏ ý tưởng làm chậm cuộc đua công nghệ hoặc chia sẻ lợi thế công nghệ của Washington với Bắc Kinh.
Thỏa thuận được đưa ra trong chuyến thăm cấp nhà nước kéo dài 3 ngày của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tới Washington và được chính phủ hai nước xác nhận.
Bộ Ngoại giao Trung Quốc hôm thứ Bảy cho biết hai bên sẽ thiết lập một kênh liên lạc song phương về “các sự cố AI”, đồng thời khởi động Đối thoại AI Trung-Mỹ chính thức nhằm trao đổi quan điểm về những rủi ro và lợi ích của công nghệ này. Vòng đối thoại tiếp theo dự kiến diễn ra vào tháng 11.
Nhà Trắng cũng mô tả thỏa thuận theo hướng tương tự, gọi đây là một kênh liên lạc dành cho các sự cố liên quan đến công nghệ mà chính quyền Trump hiện chính thức gọi là “siêu trí tuệ” (super intelligence - SI).
Tuy nhiên, cả hai chính phủ chưa giải thích cụ thể thế nào sẽ được xem là một “sự cố”, kênh liên lạc này sẽ vận hành ra sao hoặc cơ quan nào của hai nước sẽ trực tiếp sử dụng nó.
Cơ chế này thực tế đã được hai bên thảo luận trước thềm hội nghị thượng đỉnh Trump - Tập. Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent từng đề xuất xây dựng hệ thống thông báo sự cố AI trong cuộc đàm phán với Phó Thủ tướng Trung Quốc Hà Lập Phong tại New York cuối tuần trước.
Đề xuất được đưa ra trong bối cảnh ngày càng xuất hiện nhiều lo ngại về những rủi ro có thể phát sinh từ AI, từ tấn công mạng, lạm dụng công nghệ vào mục đích sinh học cho tới sự cố ở các hệ thống tự hành và những mối đe dọa đối với cơ sở hạ tầng trọng yếu.
Ông Trump không muốn Mỹ “hãm phanh” cuộc đua AI
Dù đồng ý thiết lập kênh liên lạc nhằm xử lý các sự cố AI, ông Trump hôm thứ Bảy khẳng định Mỹ không có ý định chia sẻ những bước tiến AI của nước này với Bắc Kinh.
“Chúng tôi sẽ không hãm phanh”, ông Trump nói với các phóng viên bên ngoài Nhà Trắng, đồng thời cho rằng những lời kêu gọi làm chậm tốc độ phát triển AI sẽ làm suy yếu lợi thế của Mỹ trước Trung Quốc.
Khi được hỏi về khả năng Mỹ và Trung Quốc tăng cường hợp tác trong phát triển AI, ông Trump cũng tỏ thái độ không mấy hào hứng.
“Tôi thà không tích hợp, bởi chúng tôi đang dẫn trước rất xa”, ông nói. “Khi bạn đang dẫn đầu, bạn không mở mọi thứ cho nhau.”
Những phát biểu của ông Trump tương phản rõ rệt với giọng điệu hợp tác hơn mà ông Tập thể hiện trong chuyến thăm Mỹ.
Nhà lãnh đạo Trung Quốc nói với ông Trump rằng dù hai nước đang cạnh tranh trong lĩnh vực AI, họ vẫn có thể “hợp tác nhiều hơn nữa”, đồng thời cần phối hợp để ngăn công nghệ này bị lạm dụng hoặc sử dụng sai mục đích.
“AI phải được đặt dưới sự kiểm soát của con người”, ông Tập nói, đồng thời kêu gọi một cách tiếp cận “lấy con người làm trung tâm” và duy trì đối thoại song phương về những rủi ro cũng như lợi ích của AI.
Trung Quốc lâu nay vẫn thúc đẩy những nguyên tắc tương tự trong các sáng kiến rộng hơn của nước này về quản trị AI toàn cầu.
Ông Trump tiết lộ AI không phải trọng tâm trong cuộc gặp ông Tập
Trong khi đó, ông Trump cho biết AI thực tế không chiếm quá nhiều thời gian trong các cuộc thảo luận giữa ông và ông Tập.
“Chúng tôi không dành quá nhiều thời gian để nói về nó”, ông Trump nói hôm thứ Bảy.
Theo Tổng thống Mỹ, phần lớn cuộc thảo luận liên quan đến quyết định của ông về việc thay cụm từ “trí tuệ nhân tạo” bằng “siêu trí tuệ”.
Thỏa thuận có giới hạn giữa Mỹ và Trung Quốc được đưa ra trong bối cảnh các lãnh đạo ngành công nghệ Mỹ và quan chức quốc tế ngày càng cảnh báo về khả năng những hệ thống AI ngày càng mạnh có thể vượt khỏi các cơ chế bảo vệ hiện nay hoặc bị lợi dụng để tiến hành những cuộc tấn công mạng quy mô lớn và tạo ra các mối đe dọa khác.
Ông Trump trước đó đã bác bỏ những cảnh báo về khả năng AI “thâu tóm” con người, gọi đó là một “trò lừa bịp” khác.
“Bên nào thắng AI sẽ thắng”, ông Trump từng tuyên bố.
Điều này cho thấy thỏa thuận mới giữa Washington và Bắc Kinh chủ yếu nhằm tạo ra một cơ chế liên lạc để xử lý những sự cố AI có thể gây hậu quả nghiêm trọng, thay vì báo hiệu một sự hạ nhiệt thực sự trong cuộc đua giành vị thế dẫn đầu về công nghệ.
Mỹ vẫn muốn duy trì khoảng cách công nghệ với Trung Quốc, trong khi Bắc Kinh thúc đẩy hợp tác và các nguyên tắc quản trị AI nhằm hạn chế nguy cơ công nghệ bị lạm dụng.
Vì vậy, dù hai cường quốc đã đồng ý thiết lập một “đường dây” để cảnh báo nhau khi xảy ra sự cố AI, cuộc cạnh tranh giành ưu thế công nghệ giữa Washington và Bắc Kinh vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.
Theo RT
