Mỹ đang đẩy mạnh việc tăng cường hiện diện quân sự ngoài khơi Iran, động thái mà các chuyên gia cho rằng có thể là chỉ báo cho kế hoạch tấn công Tehran của Washington.
Tàu sân bay chạy bằng năng lượng hạt nhân USS Abraham Lincoln là một trong số nhiều khí tài quân sự mà Mỹ đã điều động tới Biển Arab trong những ngày gần đây.
Trước đó, Mỹ cũng từng triển khai lực lượng từ khắp nơi trên thế giới tới khu vực này trong cuộc chiến Iran–Israel kéo dài 12 ngày hồi tháng 6 năm ngoái, khi Washington đứng về phía đồng minh Israel và tiến hành không kích dữ dội vào ba cơ sở hạt nhân của Iran.
Cuối năm ngoái, Mỹ cũng đã tích trữ lực lượng quân sự tại vùng Caribe chỉ vài tuần trước khi mở các đợt tấn công nhằm vào những tàu thuyền của Venezuela mà Washington – không đưa ra bằng chứng – cáo buộc là buôn lậu ma túy vào Mỹ. Sau đó, Mỹ đã bắt cóc Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro khỏi Caracas trong một cuộc đột kích quân sự ngày 3/1.
Sau các cuộc biểu tình quy mô lớn tại Iran từ cuối tháng 12, khi hàng nghìn người xuống đường ban đầu để phản đối đồng nội tệ sụt giá nghiêm trọng, lực lượng an ninh Iran bị Mỹ cáo buộc đàn áp người biểu tình.
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã tận dụng cơ hội này để công kích gay gắt giới lãnh đạo Iran, nói với người biểu tình rằng “sự giúp đỡ đang trên đường tới”, đồng thời đe dọa hành động quân sự nếu Iran tiến hành xử tử các tù nhân.
Đầu tháng này, ông Trump tạm thời hạ giọng khi cho biết chính quyền Iran đã trấn an ông. Khi các cuộc biểu tình cuối cùng bị dập tắt vào tuần trước, ông Trump tuyên bố các vụ hành quyết dự kiến đã bị ngăn chặn nhờ ông, dù phía Iran bác bỏ thông tin này.
Tuy nhiên, theo một số nhà phân tích, giọng điệu của ông Trump cùng với việc Mỹ triển khai lực lượng quân sự bất thường ngoài khơi Iran trong những ngày gần đây có thể là dấu hiệu cho thấy các đòn tấn công đang cận kề.
Phát biểu với các phóng viên trên chuyên cơ Không lực Một hôm thứ Năm tuần trước, ông Trump nói rằng các lực lượng và khí tài quân sự đã được triển khai tới khu vực “chỉ để đề phòng”.
“Chúng tôi có một hạm đội khổng lồ đang hướng về phía đó, và có thể chúng tôi sẽ không phải sử dụng nó”, ông nói.
Tuy nhiên, ông cũng cảnh báo rằng nếu Iran tiến hành xử tử người biểu tình, hành động quân sự của Mỹ nhằm vào nước này sẽ khiến các cuộc tấn công vào ba cơ sở hạt nhân Iran hồi tháng 6/2025 “trông chẳng khác gì trò chơi”.
Dưới đây là những gì được biết về các lực lượng quân sự Mỹ đã được triển khai.
Những khí tài quân sự nào của Mỹ đã tới khu vực?
Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) xác nhận trong một bài đăng trên mạng xã hội X hôm đầu tuần này rằng tàu sân bay chạy bằng năng lượng hạt nhân USS Abraham Lincoln đã được điều tới Trung Đông nhằm “thúc đẩy an ninh và ổn định khu vực”.
Con tàu, rời cảng nhà ở San Diego, California từ tháng 11/2025 và hoạt động tại Biển Đông cho đến tuần trước, là một trong những chiến hạm lớn nhất của Hải quân Mỹ.
Dù CENTCOM không nêu chi tiết lý do triển khai, tuyên bố này cho thấy Mỹ đang tiến hành một đợt điều động hải quân quy mô lớn hướng về Iran, trong bối cảnh căng thẳng giữa Washington và Tehran leo thang mạnh.
Hôm thứ Ba, Bộ Tư lệnh Không quân Trung tâm Mỹ (AFCENT) cũng thông báo tiến hành các cuộc diễn tập “sẵn sàng chiến đấu nhiều ngày” trên toàn bộ “khu vực trách nhiệm” của họ, bao gồm khoảng hơn 20 quốc gia ở Trung Đông, châu Á và châu Phi – nơi đặt các căn cứ quân sự của Mỹ.
Trong tuyên bố, AFCENT cho biết các cuộc diễn tập nhằm nâng cao năng lực triển khai khí tài và nhân sự, tăng cường quan hệ đối tác với các nước chủ nhà và chuẩn bị cho các “phản ứng linh hoạt”.
“Đây là việc duy trì cam kết bảo đảm lực lượng không quân luôn sẵn sàng chiến đấu và kỷ luật trong thực thi, để sức mạnh không quân có mặt đúng nơi, đúng lúc khi cần thiết”, Trung tướng Derek France, Tư lệnh AFCENT, cho biết.
Chi tiết về địa điểm và thời gian các cuộc diễn tập không được công bố.
Mỹ hiện duy trì dấu ấn quân sự rất lớn tại Trung Đông và đã mở rộng lực lượng cũng như năng lực tại đây từ năm 2024, trong nỗ lực răn đe lực lượng Houthi được Iran hậu thuẫn ở Yemen – những nhóm đã tấn công các tàu thương mại liên quan tới Israel trên Biển Đỏ để thể hiện sự ủng hộ người Palestine ở Gaza.
Theo Hội đồng Quan hệ Đối ngoại, đến tháng 6/2025, khu vực này có khoảng 40.000 binh sĩ Mỹ.
Tổng cộng, Mỹ có tám căn cứ quân sự thường trực tại Bahrain, Ai Cập, Iraq, Israel, Jordan, Kuwait, Qatar, Arab Saudi, Syria và Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE). Ngoài ra, còn có các cơ sở quân sự khác tại Oman và Thổ Nhĩ Kỳ.
Ngày 23/6/2025, Iran đã phóng tên lửa tấn công căn cứ không quân Al Udeid ở Qatar – nơi có binh sĩ Mỹ đồn trú – để đáp trả các cuộc không kích của Washington vào các cơ sở hạt nhân Iran một ngày trước đó, vào cuối cuộc chiến Iran–Israel kéo dài 12 ngày. Không có thương vong nào được ghi nhận, và ảnh vệ tinh cho thấy máy bay quân sự đã được sơ tán trước đòn tấn công. Cuộc tập kích của Iran phần lớn được xem là mang tính “giữ thể diện”.
Năng lực của USS Abraham Lincoln và các khí tài khác ra sao?
USS Abraham Lincoln (CVN-72) đóng vai trò như một sân bay di động và là soái hạm của Nhóm tác chiến tàu sân bay số 3 của Hải quân Mỹ – một đội hình tác chiến với hàng nghìn nhân sự, ước tính từ 6.000 đến 7.000 thủy thủ và lính thủy đánh bộ.
Với chiều dài tổng thể 333 mét, con tàu là một trong những chiến hạm lớn nhất của Hải quân Mỹ. Nó thuộc nhóm tinh hoa gồm 10 tàu sân bay Mỹ sử dụng lò phản ứng hạt nhân thay cho động cơ diesel để vận hành chân vịt, cho phép hoạt động hàng chục năm mà không cần tiếp nhiên liệu.
Dù có kích thước đồ sộ, USS Abraham Lincoln được thiết kế để đạt tốc độ rất cao trong thời gian dài, có thể chạy hơn 56 km/h, giúp nhanh chóng cơ động và né tránh các mối đe dọa.
Ít nhất 3 tàu khu trục – những chiến hạm nhỏ hơn, nhanh hơn, có nhiệm vụ hộ tống các tàu lớn – cũng được cho là đang tham gia đội hình này. Đây là các tàu khu trục mang tên lửa dẫn đường lớp Arleigh Burke, với thân tàu bằng thép hoàn toàn, có khả năng phóng tên lửa Tomahawk tấn công mục tiêu trên bộ và đảm nhiệm phòng thủ tên lửa đạn đạo. Cả ba đều thuộc Hải đội Khu trục số 21, được biên chế cho USS Abraham Lincoln.
Các tàu khu trục gồm:
- USS Frank E. Petersen Jr, được trang bị hệ thống phóng tên lửa cực kỳ tiên tiến
- USS Spruance, nổi tiếng với radar và hệ thống cảm biến mạnh, đồng thời mang nhiều loại tên lửa, bao gồm cả tên lửa chống ngầm
- USS Michael Murphy, một tàu mới hơn cùng lớp với USS Spruance
Các nhóm tác chiến tàu sân bay thông thường còn có một tàu tuần dương, một tàu ngầm tấn công và một tàu tiếp tế.
Tàu tuần dương mang tên lửa dẫn đường USS Mobile Bay – thường dùng để phóng tên lửa hoặc phát hiện mối đe dọa từ xa – thường được triển khai cùng USS Abraham Lincoln, song hiện chưa rõ con tàu này có đi cùng đợt triển khai lần này hay không.
Không đoàn của tàu USS Abraham Lincoln, mang tên Carrier Air Wing 9 (biệt danh “Shoguns”), từng tham gia nhiều cuộc không kích của Mỹ nhằm vào lực lượng Houthi ở Yemen trong năm 2024. Không đoàn này gồm từ 8 đến 9 phi đội, với khoảng 65 máy bay chiến đấu, chủ yếu là các tiêm kích tấn công F/A-18E Super Hornet – loại tiêm kích một chỗ ngồi tốc độ cao, được sử dụng cho các nhiệm vụ tấn công chính xác, trinh sát và tiếp dầu trên không.
Theo AJ
