Vì sao Việt Nam có thể vươn lên thành cường quốc drone?
Trong buổi làm việc mới đây với Công ty Real-time Robotics - doanh nghiệp chuyên về robot và máy bay không người lái tại Việt Nam - Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng khẳng định Việt Nam có đủ điều kiện trở thành cường quốc drone.
Theo ông Hùng, drone là một ngành khá đặc biệt, không quá phụ thuộc vào công nghiệp nặng, mà phụ thuộc vào AI, phần mềm và tích hợp hệ thống. Vì vậy Việt Nam có một số lợi thế.
Trong đó, 4 lợi thế quan trọng:
Thứ nhất, năng lực phần mềm và AI. Drone hiện đại không phải là máy bay nhỏ. Phần quan trọng nhất là Navigation, Computer vision, Autonomy, AI control và phần mềm quyết định giá trị. Việt Nam có lực lượng kỹ sư phần mềm rất lớn, AI đang phát triển nhanh, chi phí nghiên cứu và phát triển (R&D) thấp. Trong drone hiện đại, phần mềm chiếm phần giá trị lớn nhất.
Thứ hai, Việt Nam nằm ở trung tâm chuỗi cung ứng điện tử khu vực. Drone cần chip, camera, sensor, motor, battery - đều nằm ngay trong chuỗi cung ứng Đông Á là Trung Quốc, Đài Loan, Hàn Quốc, Nhật Bản. Việt Nam nằm ngay trung tâm chuỗi cung ứng này. Do đó việc sản xuất drone ở Việt Nam có lợi thế logistics.
Thứ ba, lợi thế sản xuất chi phí thấp. Drone là sản phẩm điện tử nhẹ, cơ khí nhẹ, sản xuất theo module. Những sản phẩm kiểu này rất phù hợp với hệ sinh thái sản xuất của Việt Nam, lao động kỹ thuật của Việt Nam. Đây là loại sản phẩm mà Việt Nam có thể sản xuất cạnh tranh.
Thứ tư, nhu cầu ứng dụng trong nước rất lớn. Một điều rất quan trọng, Việt Nam có rất nhiều ứng dụng drone. Ví dụ như nông nghiệp, kiểm tra điện, giám sát rừng, biển đảo, logistics. Nếu có thị trường nội địa mạnh thì doanh nghiệp sẽ phát triển nhanh. Nhiều quốc gia thất bại trong robotics vì không có thị trường nội địa.
Tóm lại, Việt Nam có đủ 4 điều kiện hiếm có: Kỹ sư phần mềm và AI, chuỗi cung ứng điện tử Đông Á, năng lực sản xuất chi phí thấp, thị trường ứng dụng rộng lớn. Nếu kết hợp tốt, Việt Nam hoàn toàn có thể trở thành một trung tâm phát triển và sản xuất drone của thế giới.
"Drone là sản phẩm hội tụ của AI, phần mềm và sản xuất điện tử. Đây chính là ba lĩnh vực mà Việt Nam có lợi thế. Vì vậy Việt Nam hoàn toàn có thể trở thành một cường quốc drone.
Nếu nhìn sâu hơn, drone còn có một ý nghĩa chiến lược lớn hơn. Drone có thể là ngành công nghệ cao đầu tiên mà Việt Nam làm chủ ở quy mô toàn cầu. Điều này có thể khả thi hơn so với bán dẫn hoặc ô tô điện", Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng nói.
Robot và drone tạo ra cách vận hành mới cho nền kinh tế
Ông Hùng cho rằng trong nhiều năm qua, nền kinh tế Việt Nam đã phát triển nhanh, nhưng phần lớn giá trị vẫn đến từ lao động, vốn và mở rộng thị trường. Trong giai đoạn mới, động lực tăng trưởng của đất nước phải đến từ khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
Robot và drone đang trở thành một trong những công nghệ nền tảng của nền kinh tế mới. Chúng giúp tự động hóa sản xuất, nâng cao năng suất lao động, và đặc biệt giúp con người làm được những việc trước đây rất khó hoặc rất nguy hiểm.
Trong nông nghiệp, drone giúp giám sát và quản lý mùa vụ. Trong năng lượng, drone giúp kiểm tra đường dây và nhà máy. Trong hạ tầng, drone giúp khảo sát và bảo trì công trình. Trong cứu hộ, drone giúp tiếp cận những nơi con người khó tới.
Nói cách khác, robot và drone đang mở ra một cách vận hành hoàn toàn mới cho nhiều ngành kinh tế. Quốc gia nào làm chủ được các công nghệ này sẽ có lợi thế lớn trong cạnh tranh toàn cầu.
Nói riêng về Real-time Robotics, Bộ trưởng Hùng chia sẻ rằng công nghệ là điều kiện cần, nhưng phát triển chỉ đến khi chúng ta thay đổi cách vận hành dựa trên công nghệ
Robot hay drone không chỉ là một thiết bị mới. Điều quan trọng hơn là chúng tạo ra một cách vận hành mới cho các ngành kinh tế. Doanh nghiệp công nghệ không chỉ tạo ra sản phẩm mới, mà còn phải thiết kế lại cách làm của cả một lĩnh vực.
Khi công nghệ được đưa vào và cách vận hành được thiết kế lại, năng suất sẽ tăng lên rất nhiều. Đây chính là bản chất của đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
Việt Nam đang bước vào một giai đoạn phát triển mới. Trong giai đoạn này, doanh nghiệp công nghệ sẽ đóng vai trò ngày càng quan trọng. Những doanh nghiệp dám đầu tư cho R&D, dám phát triển công nghệ mới và dám đi vào những lĩnh vực khó sẽ chính là những doanh nghiệp dẫn dắt nền kinh tế.
Nhà nước có trách nhiệm tạo ra một môi trường thuận lợi để các doanh nghiệp công nghệ phát triển: Một thể chế thông thoáng, một hệ sinh thái đổi mới sáng tạo mạnh và những chính sách khuyến khích nghiên cứu và phát triển, và là người mua đầu tiên của các sản phẩm công nghệ mới.
Ông Nguyễn Mạnh Hùng khẳng định Bộ Khoa học và Công nghệ sẽ tiếp tục đồng hành cùng các doanh nghiệp công nghệ, thúc đẩy các hoạt động R&D, thương mại hóa kết quả nghiên cứu và phát triển các công nghệ mới.
Real-time Robotics là doanh nghiệp khởi nghiệp chuyên về robot và máy bay không người lái tại Việt Nam do TS. Lương Việt Quốc, kỹ sư công nghệ người Việt nổi tiếng thế giới, thành lập. Đây là doanh nghiệp làm chủ thiết kế và tích hợp sản phẩm, làm chủ công nghệ lõi, sản xuất tại Việt Nam, xuất khẩu với giá cao sang thị trường Mỹ, nơi công nghệ cạnh tranh khốc liệt nhất.
