Giá vàng ở mức cao và biến động mạnh, trong khi số người kết hôn giảm, đang khiến nhu cầu trang sức tại Trung Quốc suy yếu. Doanh số trang sức vàng trong nửa đầu năm giảm gần một phần ba, buộc nhiều cửa hàng phải đóng cửa.
Phần lớn các cửa hàng vàng từng san sát trên tuyến phố thương mại chính ở huyện Bí Dương, tỉnh Hà Nam, nay đã biến mất. Giá vàng liên tục duy trì ở mức cao nhưng biến động khó lường, trong khi số lượng các cặp đôi kết hôn giảm khiến nhu cầu đối với trang sức vàng ngày càng đi xuống.
“Trang sức vàng trước đây rất được ưa chuộng ở huyện nhỏ của chúng tôi”, Yu Qian, một giáo viên mầm non 25 tuổi và cũng là người thường xuyên mua trang sức vàng, cho biết. “Trước đây ở đây có hơn 20 cửa hàng vàng hoạt động, nhưng tôi ước tính hơn hai phần ba trong số đó đã đóng cửa.”
Không chỉ ở Bí Dương, các nhà bán lẻ trang sức trên khắp Trung Quốc cũng đang thu hẹp mạng lưới cửa hàng khi nhu cầu của người tiêu dùng suy yếu.
Trong những công bố kinh doanh gần đây, Chow Tai Seng (Châu Đại Thịnh, một trong những tập đoàn trang sức lớn nhất Trung Quốc) cho biết đã giảm ròng 473 cửa hàng trên toàn Trung Quốc. Lao Feng Xiang đóng cửa 342 điểm bán tại các thành phố cấp ba và cấp bốn. China Gold cắt giảm 323 địa điểm trong nửa đầu năm, trong khi Chow Tai Fook ghi nhận số cửa hàng tại Trung Quốc đại lục giảm ròng 258 trong quý II, chủ yếu do mạng lưới cửa hàng nhượng quyền bị thu hẹp.
Fred You, một quản lý phát triển kinh doanh tại Quảng Đông của một thương hiệu trang sức toàn quốc hướng tới thị trường các thành phố nhỏ và khu vực cấp thấp hơn, cho biết các cửa hàng trang sức quy mô nhỏ đang chịu áp lực rất lớn.
Theo ông, người tiêu dùng đang mua ít vàng hơn nếu tính theo trọng lượng, trong khi chủ cửa hàng vẫn phải duy trì lượng hàng tồn kho, trả tiền thuê mặt bằng và gánh các chi phí vận hành khác.
“Sự sẵn sàng trả thêm một khoản tiền lớn cho thương hiệu chỉ để đổi lấy giá trị trang trí gần như đã biến mất”, You nói.
Trong báo cáo công bố hồi tháng 7, Hội đồng Vàng Thế giới (WGC) cho biết nhu cầu trang sức vàng tại Trung Quốc trong quý II giảm 28% so với cùng kỳ năm trước, xuống mức thấp nhất đối với một quý II kể từ năm 2004.
Giá vàng cao và biến động mạnh, cùng tâm lý thận trọng của người tiêu dùng, là những yếu tố gây sức ép lên nhu cầu.
Trong một báo cáo về xu hướng tiêu dùng công bố năm ngoái, WGC cũng nhận định tỷ lệ kết hôn và sinh con giảm đang tạo ra sức ép suy giảm mang tính dài hạn đối với thị trường trang sức vàng Trung Quốc.
Giá vàng tăng mạnh, người mua chuyển sang vàng đầu tư
Trong 5 năm qua, giá vàng nhìn chung đi lên, dù trải qua nhiều giai đoạn biến động mạnh. Từ khoảng 1.800 USD/ounce năm 2021, giá vàng đã tăng lên mức kỷ lục 5.200 USD/ounce vào đầu năm nay, sau đó giảm xuống 4.170 USD trước khi phục hồi lên khoảng 4.400 USD/ounce hiện nay.
Yu cho rằng giá vàng tăng cao thậm chí đang tác động tới quyết định kết hôn của người trẻ.
“Rất nhiều người trẻ ở đây hiện không muốn kết hôn”, cô nói. “Trang sức vàng và tiền thách cưới đều đã trở thành những gánh nặng tài chính lớn đối với các cặp đôi trẻ.”
Theo Bộ Nội vụ Trung Quốc, nước này ghi nhận 3,275 triệu lượt đăng ký kết hôn trong nửa đầu năm nay, giảm 7,46% so với cùng kỳ năm ngoái.
Yu và những người được phỏng vấn cho rằng tình hình kinh tế khó khăn, chi phí sinh hoạt cao và sự bất ổn về việc làm đang khiến nhiều người trẻ trì hoãn hoặc từ bỏ ý định kết hôn.
Xu hướng này đặc biệt đáng chú ý bởi đám cưới vốn là một trong những động lực quan trọng đối với nhu cầu trang sức vàng tại Trung Quốc. Khi số cặp đôi kết hôn giảm, một nguồn cầu truyền thống của thị trường vàng trang sức cũng suy yếu theo.
Trong khi đó, thị trường vàng Trung Quốc ngày càng tách thành hai phân khúc rõ rệt: trang sức vàng có biên lợi nhuận cao và vàng phục vụ mục đích đầu tư.
WGC cho biết trong tháng 7 rằng người tiêu dùng đang thích nghi với mặt bằng giá mới bằng cách chuyển sang những món trang sức có trọng lượng nhẹ hơn, đổi vàng cũ lấy vàng mới và lựa chọn các sản phẩm vàng đầu tư có mức chênh lệch giá thấp hơn.
Dữ liệu từ Hiệp hội Vàng Trung Quốc cho thấy nhu cầu vàng trang sức trong 6 tháng đầu năm giảm tới 33,88% so với cùng kỳ, xuống 132,1 tấn.
Ngược lại, nhu cầu đối với vàng miếng và tiền vàng - những tài sản thường được xem là nơi trú ẩn trong thời kỳ bất ổn - tăng 28,42%, lên 339,3 tấn.
Tính chung, tổng lượng vàng tiêu thụ tại Trung Quốc vẫn tăng 1,23%.
Nhà đầu tư cũng thận trọng hơn
Với một bộ phận nhà đầu tư thuộc tầng lớp trung lưu, tâm lý thận trọng không chỉ xuất hiện trên thị trường vàng.
Vicky Liu, một bác sĩ và nhà đầu tư vàng tại Quảng Châu, cho biết những biến động mạnh của đồng USD, trái phiếu Chính phủ Mỹ, chứng khoán Trung Quốc, vàng, hàng hóa và bất động sản khiến việc tìm kiếm một nơi đủ an toàn để rót tiền ngày càng khó khăn.
Một khoản đầu tư vàng mà cô thực hiện hồi đầu năm vẫn đang chịu thua lỗ.
“Bây giờ đầu tư vào bất cứ thứ gì cũng có thể mất tiền, vì vậy mọi người đang trở nên thận trọng hơn rất nhiều”, Liu nói.
Theo SCMP
