Gần đây, một tài khoản X chuyên cập nhật tin tức quân sự Trung Quốc, Mỹ và Nga có tên “@PLA Military Updates” đăng ký ở Trung Quốc đã lần đầu đưa tin về một loại UAV tấn công tầm xa được cho là cực kỳ nguy hiểm mang tên TM-300. Loại UAV này có tầm bay tối đa lên tới 1.200 km, mang được tải trọng 100 kg và hiện đã bước vào giai đoạn sản xuất hàng loạt. Vậy TM-300 thực sự nguy hiểm ở điểm nào?
Loại vũ khí lần đầu được nhắc đến
Trang Defense Express của Ukraine hôm 26/3 đã đăng bài viết về loại vũ khí mới lần đầu được nhắc đến này. Bài báo dẫn nguồn “@PLA Military Updates” nói Trung Quốc đã lần đầu công khai mẫu UAV tấn công cảm tử tầm xa TM-300, và được cho là đã bắt đầu sản xuất hàng loạt.
Loại UAV mới này có mức độ nguy hiểm cao: mang tải trọng 100 kg, tầm bay tối đa 1.200 km, trang bị hai động cơ phản lực, và có thể đạt tốc độ tối đa Mach 1.8.
Nói cách khác, TM-300 có thể mang đầu đạn hạng nặng, bay với tốc độ siêu âm tới Mach 1.8 để tấn công mục tiêu ở khoảng cách 1.200 km. Đáng chú ý hơn, TM-300 còn áp dụng thiết kế tàng hình, khiến radar khó phát hiện, từ đó tăng khả năng xuyên thủng hệ thống phòng không của đối phương.
Tất nhiên, việc duy trì tốc độ cao như vậy trong toàn bộ hành trình bay là không dễ, đặc biệt khi bay thấp. Tuy nhiên, ngay cả trong điều kiện đó, TM-300 vẫn có khả năng bay siêu âm. Việc đánh chặn loại UAV này thường đòi hỏi hệ thống phòng không hoàn chỉnh hoặc sự phối hợp với máy bay chiến đấu, và mức độ khó không hề nhỏ. Nguyên nhân là TM-300 có thể bay thấp để tránh radar, đồng thời có tốc độ vượt xa UAV truyền thống.
Một điểm đáng chú ý khác là TM-300 được Trung Quốc tự chủ thiết kế và sản xuất. Trung Quốc được cho là có ưu thế rõ rệt về sản xuất quy mô lớn với chi phí thấp trong lĩnh vực vũ khí. Ví dụ, UAV Feilong-300D (được cho là tham khảo thiết kế từ UAV “Shahed” của Iran) có giá chỉ khoảng 10.000 USD, còn tên lửa siêu vượt âm YKJ-1000 được định giá khoảng 99.000 USD.
Hiện chưa có thông tin chính thức về giá của TM-300, nhưng theo kinh nghiệm trước đây, nhiều khả năng nó cũng sẽ có giá thấp và được sản xuất với số lượng lớn.
Điều này đồng nghĩa Trung Quốc có thể triển khai các đòn tấn công bầy đàn với hàng trăm UAV loại này. Ngay từ giai đoạn thử nghiệm, video công bố đã cho thấy ít nhất 7 chiếc TM-300 được phóng đồng thời, thể hiện tiềm năng tác chiến theo cụm rất đáng kể.
Những điểm gây tranh luận
Trước hết là về độ đáng tin cậy của nguồn tin. Tài khoản “@PLA Military Updates” là của cá nhân hoặc tổ chức giấu tên, được lập từ 2025, là tài khoản tổng hợp tin quân sự thiên về Trung Quốc, chuyên đưa tin về vũ khí, công nghệ quân sự còn đang được giữ bí mật, chưa công khai. Không có bằng chứng rõ ràng cho thấy nó thuộc quân đội Trung Quốc (PLA), Bộ Quốc phòng hay truyền thông nhà nước của Trung Quốc.
Về TM-300, nhiều khả năng thuộc lớp “loitering munition / cruise UAV” (Đạn tuần kích/ UAV hành trình) tốc độ cao. Tức là phóng đi một lần, không quay về, tầm bay xa (trên 1000 km), dùng tấn công mục tiêu cố định hoặc theo tọa độ. Điều này hoàn toàn phù hợp xu hướng chiến tranh hiện đại (như chiến tranh Nga–Ukraine đã chứng minh).
Tải trọng khoảng 100 kg nhiều hơn gấp đôi UAV nổi tiếng Shahed-136 của Iran (khoảng 40 kg). Đầu đạn tấn công của TM-300 nếu đạt 100 kg, có thể phá các trạm radar, kho nhiên liệu, công trình nhẹ, không phải vũ khí “diệt boongke” như Storm Shadow cruise missile của Anh.
Tầm bay ~1200 km, với động cơ phản lực nhỏ được thiết kế tối ưu có thể đạt được
So sánh: tầm bay này tương đương hoặc hơn UAV Shahed-136 của Iran và tên lửa hành trình, cho thấy tuy không phải điểm “đột phá”, nhưng đủ nguy hiểm về chiến thuật.
Một số điểm nghi vấn
Tốc độ Mach 1.8 là điểm đáng nghi nhất. Vì UAV nhỏ, bay xa, mang tải trọng 100 kg mà lại bay rất nhanh (tốc độ Mach 1.8), sử dụng 2 động cơ phản lực; điều này kéo theo tiêu hao nhiên liệu cực lớn, nhiệt độ cao cần dùng vật liệu đắt tiền, thiết kế phức tạp. Thực tế rất hiếm vũ khí nào vừa rẻ lại tầm xa tốc độ siêu âm.
Khả năng cao Mach 1.8 chỉ là tốc độ tối đa ở giai đoạn ngắn, không phải tốc độ hành trình hoặc đã bị phóng đại. TM-300 có thể không phải “siêu vũ khí” như mạng xã hội nói, có thể là “vũ khí nguy hiểm ở mức chiến thuật – đặc biệt nếu dùng số lượng lớn để bão hòa phòng không”.
Chưa rõ hệ dẫn đường của TM-300. Nếu chỉ sử dụng GPS + INS (hệ thống định vị bằng vệ tinh kết hợp dẫn đường quán tính) sẽ dễ bị gây nhiễu. Nếu có AI nhận dạng mục tiêu và đầu dò hồng ngoại thì mới có khả năng tấn công chính xác. Hiện tại chưa có thông tin về lĩnh vực này.
Khả năng phối hợp bầy đàn. Video và ảnh chụp cho thấy TM-300 phóng nhiều chiếc cùng lúc. Nhưng muốn tấn công kiểu “bầy đàn” thực sự cần phải có liên kết dữ liệu (data link), AI phối hợp; hiện chưa có bằng chứng cho thấy TM-300 đạt đến mức này.
Theo Sina
