Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 27/2 bày tỏ sự thất vọng về các cuộc đàm phán với Iran liên quan tới chương trình hạt nhân và cảnh báo rằng “đôi khi bạn phải dùng đến vũ lực”, giữa lúc hiện diện quân sự quy mô lớn của Mỹ tại khu vực có dấu hiệu báo trước khả năng tiến hành các cuộc không kích vào nước Cộng hòa Hồi giáo này.
Ông Trump đã tăng cường cả áp lực ngoại giao và quân sự lên Iran trong những tuần gần đây sau khi Tehran đàn áp người biểu tình, nhằm buộc giới lãnh đạo nước này từ bỏ chương trình vũ khí hạt nhân và những hoạt động mà Washington cho là gây bất ổn.
Sau vòng đàm phán mới nhất hôm thứ Năm tại Geneva kết thúc mà không đạt được thỏa thuận, dường như sự kiên nhẫn của Trump đang cạn dần, dù ông khẳng định vẫn chưa quyết định cuối cùng về việc sử dụng vũ lực.
“Họ không muốn nói những từ then chốt: ‘Chúng tôi sẽ không có vũ khí hạt nhân’”, ông Trump nói hôm thứ Sáu trước một sự kiện tại Corpus Christi, Texas. “Vì vậy tôi không hài lòng với cuộc đàm phán”.
Iran phủ nhận việc tìm cách phát triển vũ khí hạt nhân và muốn bất kỳ thỏa thuận nào cũng bao gồm việc dỡ bỏ các lệnh trừng phạt của Mỹ đối với nước này.
Một ngày trước khi ông Trump đưa ra bình luận, các nhà đàm phán Mỹ như Steve Witkoff và Jared Kushner đã gặp quan chức Iran ở Geneva nhưng không đạt được thông báo về một thỏa thuận. Tuy nhiên, Bộ trưởng Ngoại giao Oman, Sayyid Badr Albusaidi – người đóng vai trò trung gian – cho rằng cuộc đàm phán đã đạt được “tiến triển đáng kể” và vẫn có thể đạt được một thỏa thuận hòa bình nếu tiếp tục nhượng bộ về ngoại giao.
Lực lượng quân sự Mỹ quy tụ tại khu vực hiện rất lớn, gồm ít nhất 2 nhóm tàu sân bay chờ mệnh lệnh của ông Trump.
Trong khi thời điểm ông Trump đưa ra quyết định cuối cùng vẫn chưa rõ, Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết Ngoại trưởng Marco Rubio sẽ có cuộc nói chuyện với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu vào Chủ nhật và thứ Hai tới.
Mỹ đã tham gia chiến dịch không kích của Israel vào tháng Sáu, tấn công nhiều cơ sở hạt nhân của Iran.
Khi được hỏi về khả năng dùng vũ lực, Trump nói Mỹ “có lực lượng quân đội mạnh nhất thế giới”.
“Tôi thích không phải sử dụng nó, nhưng đôi khi bạn phải làm vậy”, ông nói.
Ông Trump cũng cho biết sẽ có thêm các cuộc thảo luận về Iran, nhưng ông không nói rõ với ai. Oman – nước trung gian trong đàm phán – đã gửi Bộ trưởng Ngoại giao đến Washington để thảo luận vấn đề với Phó Tổng thống J.D. Vance.
Các quan chức quốc phòng cấp cao của Mỹ đã có mặt tại Nhà Trắng hôm thứ Năm để thảo luận.
Ngoài ra, Bộ Ngoại giao Mỹ đã chỉ định Iran là “nhà tài trợ quốc gia của việc giam giữ sai trái”, cáo buộc Iran bắt giữ công dân Mỹ và người nước ngoài “để sử dụng như đòn bẩy chính trị”. Mỹ cũng xem xét các biện pháp bổ sung, như giới hạn địa lý sử dụng hộ chiếu Mỹ đối với Iran.
Ông Trump dự kiến tham gia các sự kiện tại Corpus Christi và sau đó bay đến Palm Beach, Florida cuối tuần tại câu lạc bộ Mar-a-Lago của ông.
Theo một nguồn tin nội bộ Nhà Trắng, ông Trump “rất rõ ràng về tất cả các lựa chọn trước mắt” và nhận thức rằng đối đầu với Iran sẽ khó khăn hơn việc bắt giữ nhà lãnh đạo Venezuela Nicolas Maduro, trong khi nội bộ cũng bi quan liệu đàm phán có mang lại kết quả hay không. “Không ai thực sự lạc quan về đàm phán”, nguồn tin cho biết.
Theo Reuters
