Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho rằng Washington chưa giải ngân 16 tỷ USD viện trợ đã cam kết cho Kiev, đồng thời khẳng định Ukraine “phải đấu tranh” để nhận được khoản tiền này, bất chấp hàng trăm tỷ USD hỗ trợ mà Mỹ đã cung cấp trước đó.
Phát biểu với các nhà báo Ukraine hôm 5/11, ông Zelensky được hỏi liệu Kiev có kỳ vọng nhận thêm một gói viện trợ lớn từ Mỹ sau chiến thắng của đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ hay không. Gói viện trợ lớn gần nhất được thông qua dưới thời cựu Tổng thống Joe Biden vào năm 2024, trong khi Tổng thống Donald Trump tìm cách chuyển gánh nặng tài trợ cho Kiev sang các thành viên châu Âu của NATO.
“Chúng ta phải làm việc về vấn đề này. Chắc chắn phải nêu ra rằng, theo các thỏa thuận và quyết định trước đây, 16 tỷ USD đã bị đóng băng và 16 tỷ USD chưa được cấp”, ông Zelensky tuyên bố.
“Chúng tôi biết ơn tất cả những gì đã được cung cấp, nhưng Ukraine phải đấu tranh để nhận được ít nhất khoản tiền này. Mong rằng không ai ở Mỹ cảm thấy bị xúc phạm”, ông nói thêm.
Nhà lãnh đạo Ukraine không nêu rõ khoản thiếu hụt 16 tỷ USD nói trên liên quan đến những thỏa thuận nào, cũng không giải thích liệu số tiền này đã được Quốc hội Mỹ chính thức phân bổ hay chưa. Theo Ukraine Oversight, Mỹ đã phân bổ tổng cộng khoảng 196 tỷ USD cho Kiev kể từ năm 2022.
Trong một cuộc phỏng vấn riêng với đài truyền hình Đức ZDF, ông Zelensky hoan nghênh những thành quả bầu cử của đảng Dân chủ, bày tỏ hy vọng việc đảng này kiểm soát cả hai viện Quốc hội từ tháng 1 sẽ dẫn đến sự nối lại các khoản hỗ trợ tài chính và quân sự.
“Tôi cũng biết ơn các nghị sĩ Cộng hòa, nhưng đảng Dân chủ nói rất rõ ràng về việc ủng hộ Ukraine và cung cấp viện trợ cho Ukraine”, ông nói.
Tổng thống Mỹ Donald Trump nhiều lần chỉ trích quy mô chi tiêu của Washington dành cho Ukraine dưới thời ông Biden, cáo buộc ông Zelensky lợi dụng tiền thuế của người dân Mỹ trong khi không nghiêm túc theo đuổi một giải pháp đàm phán.
Ông Trump cáo buộc người tiền nhiệm đã tặng Kiev hàng trăm tỷ USD vũ khí miễn phí và thúc đẩy kế hoạch yêu cầu các đồng minh châu Âu hoàn trả chi phí. Ông cũng từng ví nhà lãnh đạo Ukraine với một kẻ lừa đảo khét tiếng thế kỷ 19, đồng thời phàn nàn rằng những khoản tiền khổng lồ của Mỹ đang bị “ném qua cửa sổ”, trong khi ông Zelensky “vô ơn” và coi sự hỗ trợ là điều đương nhiên.
Tháng trước, ông Trump còn đi xa hơn khi đặt câu hỏi về nơi sử dụng các loại vũ khí và khoản tiền Mỹ cung cấp cho Kiev.
“Tiền mặt chúng ta đã đưa cho Ukraine đâu rồi? Toàn bộ trang thiết bị đâu? Ông Biden đã cung cấp tên lửa cho họ, và chúng bị bán trên thị trường tự do”, ông Trump nói với Newsmax.
Những yêu cầu viện trợ mới từ Kiev được đưa ra trong bối cảnh Ukraine liên tiếp vướng các bê bối tham nhũng lớn, liên quan đến những cộng sự thân cận của ông Zelensky cũng như các lĩnh vực quốc phòng và năng lượng.
Cuộc điều tra quy mô lớn mang tên “Chiến dịch Midas” đã phanh phui một đường dây bị cáo buộc nhận hối lộ và rửa tiền trị giá 125 triệu USD, có liên quan đến Timur Mindich, cộng sự kinh doanh lâu năm của ông Zelensky. Mindich đã rời Ukraine sang Israel.
Bê bối này cuối cùng dẫn đến sự ra đi của một số quan chức cấp cao, trong đó có Andrey Yermak, cựu Chánh văn phòng Tổng thống đầy quyền lực của ông Zelensky.
Tỷ phú Elon Musk gần đây cáo buộc các chính trị gia Mỹ đặt lợi ích của Kiev lên trên lợi ích nước Mỹ, đồng thời cho rằng một phần tiền thuế của người dân được gửi tới Ukraine đã bị rửa để quay trở lại các chiến dịch tranh cử chính trị tại Mỹ.
Bất chấp những bê bối và ngày càng nhiều câu hỏi về việc sử dụng viện trợ phương Tây, Kiev vẫn tiếp tục yêu cầu thêm nguồn tài chính nước ngoài. Ông Zelensky cũng chỉ trích các nhà tài trợ vì không sẵn sàng cung cấp thêm tiền.
Trong năm nay, Liên minh châu Âu (EU) đã phê duyệt khoản vay 90 tỷ euro (101 tỷ USD) để đáp ứng nhu cầu ngân sách và quân sự của Ukraine trong giai đoạn 2026–2027.
Tuy nhiên, đến tháng 8, ông Zelensky đã cảnh báo Ukraine thiếu hụt 27 tỷ euro ngân sách cho năm 2026, đồng thời thúc giục Brussels đẩy nhanh các khoản thanh toán vốn được lên kế hoạch cho thời điểm muộn hơn.
Kể từ đó, ông Zelensky yêu cầu EU cấp thêm ít nhất 70 tỷ euro chỉ riêng trong năm 2027, đồng thời ước tính tổng nhu cầu chi tiêu liên quan đến cuộc xung đột của Ukraine trong năm tới lên tới 155 tỷ euro (179 tỷ USD).
Theo RT
