Hình ảnh mới được công bố cho thấy tiêm kích tàng hình J-20 của Trung Quốc xuất hiện với cấu hình mang tới 8 tên lửa không đối không bên ngoài thân máy bay. Cách bố trí vũ khí này giúp chiến đấu cơ thế hệ thứ năm gia tăng đáng kể hỏa lực, dù phải đánh đổi một phần khả năng tàng hình vốn là ưu thế quan trọng nhất của dòng máy bay này.
Tiêm kích J-20 mang tới 8 tên lửa bên ngoài thân
Đoạn video được công bố ngày 4/11 cho thấy J-20, tiêm kích giành ưu thế trên không mạnh nhất của Trung Quốc, xuất hiện trong một cấu hình chiến đấu không đối không hiếm gặp. Chiếc máy bay được trang bị tới 8 tên lửa không đối không PL-15, bố trí trên các giá treo dưới cánh.
Trong giới quân sự phương Tây, cấu hình này thường được gọi không chính thức là "Beast Mode" (chế độ quái thú). Đây là cách bố trí cho phép tiêm kích thế hệ thứ năm tăng đáng kể số lượng vũ khí mang theo, bằng cách bổ sung tên lửa bên ngoài khoang vũ khí bên trong thân máy bay.
Tuy nhiên, việc treo vũ khí bên ngoài cũng khiến máy bay phải đánh đổi khả năng tàng hình trước radar. Những tên lửa và giá treo bên ngoài làm thay đổi đặc tính phản xạ sóng radar của chiến đấu cơ, khiến đối phương có thể phát hiện, theo dõi và khóa mục tiêu ở khoảng cách xa hơn đáng kể.
Vì vậy, tiêm kích thế hệ thứ năm thông thường bố trí toàn bộ tên lửa trong các khoang vũ khí bên trong thân để duy trì khả năng tàng hình.
Đối với J-20, hệ thống khoang vũ khí bên trong có thể chứa tổng cộng 8 tên lửa. Trong đó, khoang chính bố trí 6 tên lửa dẫn đường bằng radar, còn hai khoang nhỏ hơn ở hai bên thân máy bay, mỗi khoang chứa một tên lửa dẫn đường bằng hồng ngoại.
Những hình ảnh đầu tiên về cấu hình mang 8 tên lửa PL-15 được lan truyền từ tháng 2/2025. Khi đó, một chiếc J-20 dường như mang 8 tên lửa không đối không ngoài tầm nhìn, được bố trí thành từng cặp trên 4 giá treo dưới cánh.
Đến tháng 9/2025, một video khác tiếp tục xuất hiện, ghi lại một chiếc J-20 khác với cách bố trí vũ khí tương tự. Điều này cho thấy cấu hình nói trên có thể không chỉ là một thử nghiệm đơn lẻ trên một chiếc máy bay.
Chiếc J-20 trong đoạn video đầu tiên dường như có lớp sơn lót màu vàng, thường xuất hiện trên các máy bay đang trong quá trình thử nghiệm tại nhà sản xuất. Chi tiết này làm dấy lên khả năng cấu hình mang 8 tên lửa đang được Tập đoàn Công nghiệp Máy bay Thành Đô (Chengdu Aircraft Corporation) đánh giá, thay vì đã được một đơn vị chiến đấu chính thức đưa ra trình diễn.
Cách bố trí vũ khí này đặc biệt hữu ích khi J-20 phải đối đầu với những mục tiêu có khả năng phòng không hạn chế, chẳng hạn máy bay ném bom hoặc phương tiện bay không người lái (UAV) của đối phương.
J-20 có thể thay thế vai trò của tiêm kích J-16?
Hiện nay, các tiêm kích J-20 vẫn dựa vào sự hỗ trợ của J-16, dòng máy bay không tàng hình có kích thước lớn hơn một chút và khả năng mang lượng tên lửa vượt trội.
Trong phương án tác chiến phối hợp, J-20 được duy trì cấu hình tàng hình để tiến sâu hơn vào khu vực không phận đối phương. Nhờ hệ thống cảm biến và khả năng kết nối dữ liệu, máy bay có thể phát hiện, xác định mục tiêu rồi truyền thông tin phục vụ khai hỏa cho những chiến đấu cơ hoạt động ở phía sau.
Lực lượng hỗ trợ này có thể bao gồm các tiêm kích J-16 mang tên lửa tầm bắn xa hơn và số lượng lớn hơn.
Tuy nhiên, nếu J-20 có thể hoạt động với cấu hình "Quái thú", nhu cầu sử dụng J-16 làm lực lượng mang tên lửa hỗ trợ có thể giảm xuống. Khi đó, bản thân J-20 có thể đảm nhiệm nhiều nhiệm vụ tấn công hơn, thay vì chỉ đóng vai trò phát hiện mục tiêu và dẫn đường cho các máy bay khác.
Dù vậy, J-16 vẫn sở hữu những lợi thế riêng. Thiết kế đơn giản hơn giúp dòng máy bay này có chi phí bảo dưỡng thấp hơn, trong khi radar có kích thước lớn và công suất mạnh hơn đáng kể. Theo nhiều đánh giá, đây là một trong những radar mạnh nhất từng được trang bị trên máy bay chiến đấu.
Do đó, việc J-20 có thể mang nhiều tên lửa hơn không đồng nghĩa J-16 sẽ mất đi vai trò trong đội hình tác chiến. Hai dòng máy bay vẫn có thể bổ trợ cho nhau nhờ những thế mạnh khác biệt về khả năng tàng hình, cảm biến và tải trọng vũ khí.
Tên lửa PL-17 có thể mở rộng hỏa lực của J-20
Những bước phát triển tiếp theo trong kho tên lửa không đối không của Trung Quốc có thể khiến khả năng mang vũ khí bên ngoài của J-20 trở nên quan trọng hơn nữa.
Đáng chú ý là PL-17, dòng tên lửa không đối không có kích thước lớn hơn đáng kể và tầm bắn rất xa. Loại vũ khí này được cho là hướng tới mục tiêu đe dọa những máy bay hỗ trợ có giá trị cao của đối phương, vốn thường hoạt động cách xa tiền tuyến.
Những mục tiêu như máy bay cảnh báo sớm, máy bay tiếp dầu và máy bay trinh sát có vai trò đặc biệt quan trọng đối với hoạt động tác chiến trên không. Nếu bị tấn công, chúng có thể khiến đối phương suy giảm đáng kể khả năng chỉ huy, giám sát và duy trì hoạt động của lực lượng không quân.
Tuy nhiên, kích thước của PL-17 được đánh giá là quá lớn để bố trí trong các khoang vũ khí bên trong J-20. Vì vậy, việc treo bên ngoài có thể trở thành yêu cầu cần thiết nếu tiêm kích này muốn sử dụng loại tên lửa nói trên.
Hiện chưa rõ cấu hình mang 8 tên lửa bên ngoài có được thiết kế để tương thích với PL-17 hay không. Dù vậy, việc sở hữu các giá treo vũ khí bên ngoài giúp J-20 linh hoạt hơn trong sử dụng những loại tên lửa không thể bố trí bên trong thân máy bay.
Một loại vũ khí khác đáng chú ý là PL-16, tên lửa được cho là nằm trong kế hoạch phát triển trang bị tương lai của J-20. Khác với PL-17, PL-16 có thiết kế nhỏ gọn hơn nhằm tăng số lượng tên lửa tầm xa có thể bố trí bên trong khoang vũ khí.
Trọng lượng nhẹ hơn của loại tên lửa này cũng có thể tạo điều kiện để J-20 tăng số lượng vũ khí mang bên ngoài.
Như vậy, việc thử nghiệm cấu hình mang 8 tên lửa cho thấy Trung Quốc đang tìm cách mở rộng đáng kể khả năng tác chiến không đối không của J-20. Nếu được hoàn thiện và đưa vào sử dụng, cấu hình này có thể giúp tiêm kích tàng hình của Trung Quốc đảm nhiệm nhiều nhiệm vụ hơn, từ duy trì ưu thế trên không đến tấn công các mục tiêu giá trị cao ở khoảng cách lớn.
Theo MW