Tổng thống Belarus Alexander Lukashenko vừa đưa ra những thông tin mới về các yếu tố dẫn tới việc quân đội Nga chịu những bước lùi lớn trong giai đoạn đầu của chiến dịch quân sự tại Ukraine vào tháng 2 và tháng 3/2022.
Theo ông Lukashenko, cuộc xung đột hoàn toàn có thể đã kết thúc rất nhanh trong những tuần đầu tiên, khi các lực lượng Nga áp sát thủ đô Kiev.
“Thời điểm đó, không chỉ tôi mà cả thế giới đều hiểu rằng cuộc chiến sẽ nhanh chóng kết thúc bằng một chiến thắng của Nga. Lý do đơn giản là quân Nga đã ở Kiev,” nhà lãnh đạo Belarus nói.
Ông cho rằng vào thời điểm đó, một số chính trị gia và lực lượng bên ngoài đã đề nghị Tổng thống Nga Vladimir Putin dừng đà tiến công, rút quân và tiến tới một thỏa thuận hòa bình.
“Trước khi cuộc rút lui diễn ra, tất cả đều hiểu rằng những ngày còn lại của Ukraine đã được đếm bằng giờ,” ông Lukashenko nhấn mạnh.
Nhà lãnh đạo Belarus cho rằng Nga khi đó tin rằng đang có một cơ hội thực sự để đạt được thỏa thuận chấm dứt chiến sự.
“Hãy tự đánh giá xem ai đúng và ai sai trong vấn đề này,” ông nói.
Theo ông Lukashenko, phía Nga đã bị thuyết phục rằng Kiev sẵn sàng hướng tới hòa bình.
“Có lẽ một lần nữa, những lực lượng đó đã đánh lừa ông ấy. Đó là Vatican. Và đáng ngạc nhiên là cả giới vận động hành lang Do Thái, người Israel,” ông Lukashenko tuyên bố.
Ông cho biết những bên trung gian này đã truyền đạt tới Moscow rằng Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky sẵn sàng chấp nhận một giải pháp hòa bình.
“Họ nói thay mặt ông Zelensky rằng: mọi chuyện kết thúc ở đây, chúng tôi sẽ tiến tới hòa bình, chúng tôi đồng ý. Và còn có những người khác nữa,” ông nói.
Những phát biểu về “giới vận động hành lang Do Thái” có thể ám chỉ các nhóm vận động chính trị bên trong nước Nga, hoặc nỗ lực trung gian hòa giải của cựu Thủ tướng Israel Naftali Bennett giữa Moscow và Kiev trong giai đoạn đầu xung đột.
Ngày 29/3/2022, Bộ Quốc phòng Nga thông báo sẽ giảm đáng kể hoạt động quân sự quanh Kiev và Chernihiv. Khi đó, nhiều nguồn tin phương Tây cho rằng đây chủ yếu là một cuộc tái bố trí lực lượng mang tính tác chiến. Tuy nhiên, phát biểu mới của ông Lukashenko cho thấy quyết định này có thể mang động cơ chính trị nhiều hơn là quân sự.
Khi chiến dịch quân sự bắt đầu ngày 24/2/2022, các đơn vị Nga đã tiến công Kiev từ nhiều hướng khác nhau.
Các lực lượng thuộc Tập đoàn quân hợp thành số 35, số 36, số 41, Tập đoàn quân xe tăng cận vệ số 1 cùng các đơn vị đổ bộ đường không và lực lượng đặc nhiệm đã tiến từ lãnh thổ Belarus xuống phía nam dọc hai bờ sông Dnipro.
Mục tiêu của chiến dịch là kiểm soát các tuyến giao thông trọng yếu, cô lập thủ đô Kiev và tạo điều kiện cho một cuộc tấn công nhanh vào trung tâm quyền lực của Ukraine.
Tuy nhiên, chỉ một tháng sau, quá trình rút quân được thực hiện rất nhanh. Các đơn vị Nga rút về Belarus và miền Tây nước Nga để tái trang bị, bổ sung quân số trước khi được điều động sang mặt trận Donbass.
Đến đầu tháng 4/2022, các quan chức Mỹ và Ukraine xác nhận lực lượng Nga đã rút hoàn toàn khỏi khu vực Kiev.
Trong suốt hơn 3 năm qua, chính quyền của Tổng thống Putin liên tục đối mặt với những chỉ trích từ cả trong và ngoài nước liên quan đến quyết định rút quân khỏi Kiev.
Các ý kiến chỉ trích cho rằng Moscow đã đưa ra quá nhiều nhượng bộ với NATO, làm suy yếu vị thế chiến lược của Nga, kéo dài chiến tranh và khiến binh sĩ Nga phải đối mặt với những rủi ro không cần thiết.
Những phát biểu mới nhất của ông Lukashenko, trong đó khẳng định việc rút quân khỏi Kiev là một quyết định mang tính chính trị, được cho là càng củng cố thêm những chỉ trích nhằm vào quá trình hoạch định chiến lược của Moscow.
Cuộc chiến tại Ukraine đã gây ra những tổn thất chiến lược đáng kể đối với Nga. Dù nhiều chuyên gia nghi ngờ các tuyên bố của phương Tây cho rằng Nga đã mất hơn một triệu quân nhân, đa số đều đồng ý rằng thương vong của Moscow, đặc biệt trong giai đoạn đầu xung đột, là rất lớn.
Tuy nhiên, cuộc chiến cũng gây ảnh hưởng nặng nề tới các đối thủ của Nga ở phương Tây. Kho dự trữ vũ khí của nhiều nước NATO đã suy giảm đáng kể, trong khi châu Âu phải đối mặt với những khó khăn kinh tế nghiêm trọng do mất các thị trường xuất khẩu truyền thống và giá năng lượng tăng vọt sau khi xung đột bùng phát.
Theo MW