Hai vụ tai nạn cần cẩu xảy ra liên tiếp đã khiến Italian-Thai Development – công ty chịu trách nhiệm cho cả hai công trường – trở thành tâm điểm chỉ trích gay gắt.
Hai người đã thiệt mạng khi một cần cẩu đổ sập xuống đường cao tốc ở Thái Lan, gần Bangkok, trong hôm 15/1, chỉ một ngày sau khi một thảm họa cần cẩu khác cướp đi sinh mạng của 32 người. Cả hai vụ việc đều có liên quan đến một tập đoàn xây dựng lớn hiện đang chịu sự giám sát chặt chẽ của dư luận và giới chức.
Các nguồn tin trong ngành xây dựng còn chỉ ra một “vòng xoáy suy thoái” về tiêu chuẩn an toàn, cho rằng toàn bộ lĩnh vực này đang bị nhấn chìm trong nạn hối lộ. Trong một số trường hợp, các khoản “lại quả” có thể chiếm tới 40% tổng giá trị dự án, làm xói mòn nghiêm trọng việc giám sát an toàn.
Vụ sập cần cẩu mới nhất xảy ra tại tỉnh Samut Sakhon, ngay bên ngoài Bangkok, nghiền nát nhiều ô tô trên một đoạn đường vốn đã tai tiếng vì các sự cố rơi gạch đá và tai nạn cần cẩu liên quan đến dự án đường cao tốc trên cao kéo dài nhiều năm.
Đoạn video từ camera hành trình được chia sẻ trên mạng xã hội cho thấy cần cẩu đổ ập xuống các phương tiện đang lưu thông, tạo nên một đám bụi và mảnh vỡ mù mịt. Trong đoạn clip, các tài xế hoảng loạn lùi xe để tránh đám mây bụi bao trùm những chiếc xe bị nạn, trong khi khối máy móc khổng lồ đổ sập và nằm chắn ngang mặt đường.
Cảnh sát trưởng địa phương ông Sitthiporn Kasi cho biết có “2 người tử vong và không có người bị thương”.
Theo Bộ trưởng Giao thông Thái Lan Phiphat Ratchakitprakarn, cả hai vụ tai nạn chết người đều liên quan tới cùng một công ty xây dựng là Italian-Thai Development.
Quyền Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul đã kêu gọi “phải có người chịu trách nhiệm” liên quan đến thảm họa tàu hỏa. Ông Anutin cảnh báo sẽ lập tức đưa vào danh sách đen các công ty xây dựng bị phát hiện cắt xén quy trình, đồng thời lên án mức bồi thường mà Italian-Thai Development đưa ra cho các nạn nhân cho đến nay là không thỏa đáng.
Hai thảm họa liên tiếp đã một lần nữa đưa hồ sơ an toàn xây dựng tồi tệ của Thái Lan trở lại tâm điểm chú ý của dư luận quốc tế, làm dấy lên những câu hỏi về hệ thống đấu thầu – nơi các hợp đồng khổng lồ vẫn liên tục được trao cho cùng một số công ty, bất chấp tiền sử lặp đi lặp lại của những vụ bất cẩn gây chết người.
Không trực tiếp nhắc đến hai vụ sập cần cẩu trong tuần này, một người trong ngành nói với hãng This Week in Asia rằng lĩnh vực xây dựng nói chung đang tràn lan hối lộ để giành được hợp đồng, đôi khi lên tới 30–40% giá trị dự án, kéo theo hệ lụy nghiêm trọng đối với biên lợi nhuận của các nhà thầu phụ.
Mô tả một “vòng luẩn quẩn” của các tiêu chuẩn đang tụt dốc, nhà thầu Thái Lan từng tham gia nhiều dự án lớn cho biết các chính trị gia ở cả cấp địa phương lẫn quốc gia ngày càng kiểm soát chặt chẽ việc phân bổ các dự án hạ tầng quy mô lớn.
Theo nguồn tin này, trong những dự án tệ hại nhất, toàn bộ chuỗi thực hiện đều bị đầu độc bởi tham nhũng. Việc cắt giảm chi phí nhằm bù lại các khoản hối lộ đã trả khiến các nhà thầu phụ thường xuyên chậm trả lương, đồng thời sử dụng vật liệu kém chất lượng để nâng biên lợi nhuận.
Hệ quả là các kỹ sư cao cấp, chán nản, lần lượt rời bỏ dự án, làm thất thoát kinh nghiệm trong những công trình phức tạp. Trong khi đó, các thanh tra kiểm soát chất lượng bị mua chuộc hoặc bị ngăn cản lên tiếng cảnh báo về các rủi ro an toàn.
Trong vụ tai nạn tàu hỏa hôm 14/1 tại tỉnh Nakhon Ratchasima, phía đông Bangkok, một cần cẩu đã đổ từ công trường tuyến đường sắt cao tốc Thái – Trung xuống một đoàn tàu chở khách đang chạy bên dưới. Cú va chạm đã cắt đôi một toa tàu, gây hỏa hoạn và khiến đoàn tàu trật bánh, làm 32 người thiệt mạng và hàng chục người khác bị thương, một số trong tình trạng nguy kịch.
Italian-Thai Development, đơn vị chịu trách nhiệm công trường, đã đưa ra lời xin lỗi muộn vào tối thứ Tư, cam kết chi trả chi phí điều trị và bồi thường cho các gia đình nạn nhân.
Khu vực xảy ra tai nạn là một phần then chốt của tuyến đường sắt cao tốc trị giá 5 tỷ USD do Trung Quốc hợp tác phát triển, dự kiến kết nối Thái Lan với Lào và Côn Minh vào năm 2028.
Khi các nhà điều tra tiếp tục khám nghiệm hiện trường, sự chú ý đang dồn mạnh vào hồ sơ an toàn của tập đoàn xây dựng khổng lồ Thái Lan – đơn vị được giao thực hiện dự án này cùng hàng loạt công trình hạ tầng trọng điểm khác.
Tháng 3 năm ngoái, một trận động đất hiếm gặp đã khiến một tòa tháp nhiều tầng đang xây dựng ở Bangkok sụp đổ, chôn vùi hàng chục người dưới đống bê tông, thép xoắn và vật liệu xây dựng. Giám đốc và các nhân viên của Italian-Thai Development nằm trong số 20 người bị truy tố liên quan đến vụ sập khiến ít nhất 90 người thiệt mạng, phần lớn là lao động nhập cư trẻ tuổi.
Cũng trong tháng 3 năm ngoái, năm người khác đã thiệt mạng trong một vụ sập cần cẩu trên đường cao tốc, cũng có liên quan đến tập đoàn xây dựng này.
Theo SCMP