USV cảm tử Iran lần đầu đánh trọng thương siêu tàu chở dầu
Theo công ty an ninh hàng hải Ambrey, một tàu chở dầu treo cờ Quần đảo Marshall đã trở thành con tàu đầu tiên bị xuồng không người lái (USV) của Iran tấn công trong cuộc xung đột này.
Chiếc tàu chở dầu MKD VYOM treo cờ Quần đảo Marshall bị tấn công hôm 1/3 ban đầu được cho là trúng tên lửa. Nhưng sáng 2/3, Tổ chức Thương mại Hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO) do Hải quân Hoàng gia Anh quản lý, đã đưa ra đánh giá cập nhật về sự việc, khẳng định đó là xuồng không người lái tự sát của Iran. Điều này đánh dấu việc Iran chính thức đưa kinh nghiệm tác chiến thành công của Ukraine ở Biển Đen sang vịnh Ba Tư.
USV đã được Ukraine sử dụng rộng rãi để chống lại Nga và tại Trung Đông, lực lượng Houthi do Iran hậu thuẫn cũng đã dùng chúng để tấn công tàu thương mại, nhưng đây là lần đầu tiên Iran sử dụng USV để nhắm vào quyền lợi của Mỹ.
“UKMTO đã nhận được xác nhận rằng con tàu bị tấn công bởi một USV và thủy thủ đoàn đã được sơ tán lên bờ”, tổ chức này cho biết: “Các cơ quan chức năng đang điều tra. Các tàu được khuyến cáo di chuyển thận trọng và báo cáo mọi hoạt động đáng ngờ cho UKMTO”.
Chủ tàu MKD VYOM, công ty V.Ships Asia, cho biết trong một tuyên bố: “Con tàu đã xảy ra vụ nổ và hỏa hoạn sau khi bị trúng một vật thể nghi là đạn khi đang ở ngoài khơi Muscat, Oman vào ngày 1/3. Chúng tôi vô cùng đau buồn xác nhận một thành viên thủy thủ đoàn đang ở trong phòng máy tại thời điểm xảy ra sự cố, đã thiệt mạng”.
Dù đây là lần đầu tiên Iran sử dụng USV để tấn công tàu trong khu vực, việc nước này triển khai loại vũ khí này không phải là điều bất ngờ. Iran đã liên tục phát triển các USV và phương tiện không người lái dưới nước có khả năng thực hiện các cuộc tấn công cảm tử và bổ sung chúng vào kho vũ khí. Iran cùng đồng minh Houthi tại Yemen từ lâu đã đi đầu trong lĩnh vực này. Houthi thường xuyên sử dụng USV trong chiến dịch tấn công tàu thuyền ở Biển Đỏ.
Những chiếc xuồng không người lái này có kích thước nhỏ, tốc độ cao, diện tích phản xạ radar cực thấp. Chúng không phải tên lửa, nhưng hiệu quả chẳng kém tên lửa; chúng là thủy lôi di động, là “sát thủ trên biển” khó bị đánh chặn. Ngay cả khi Hải quân Mỹ có tàu khu trục lớp Arleigh Burke hộ tống, trước những cú áp sát tốc độ cao sát mặt nước và không tiếc giá phải trả như vậy, các hệ thống phòng thủ truyền thống cũng khó kịp phản ứng. Cuộc chiến đang diễn ra tại Ukraine đã chứng minh rõ ràng mối đe dọa thực tế mà USV gây ra đối với tàu thuyền, mục tiêu ven biển – thậm chí cả máy bay.
MKD VYOM là một trong ít nhất bốn con tàu bị Iran tấn công kể từ khi Lực lượng Vệ binh Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố đóng cửa eo biển Hormuz, nằm cách đó khoảng 150 hải lý về phía tây bắc. Cảnh báo này được đưa ra sau khi Mỹ và Israel bắt đầu ném bom các mục tiêu của Iran hôm 28/2.
IRGC cập nhật cảnh báo này hôm 2/3, cho biết họ đang phong tỏa eo biển và bất kỳ tàu nào cố gắng đi qua sẽ bị thiêu cháy. “Eo biển (Hormuz) đã đóng. Nếu ai cố vượt qua, các chiến binh của Vệ binh Cách mạng và hải quân chính quy sẽ thiêu rụi những con tàu đó”, ông Ebrahim Jabari, cố vấn cấp cao của Tổng tư lệnh IRGC, phát biểu trên truyền thông nhà nước.
Tàu chở dầu cho quân đội Mỹ hứng tên lửa trong cảng Bahrain
Ngoài ra, 3 tàu chở dầu khác cũng bị tấn công tại Vịnh Oman; theo một quan chức an ninh hàng hải xác nhận với The War Zone: tàu chở dầu treo cờ Mỹ Stena Imperative hứng chịu ít nhất hai cú đánh trực tiếp từ vật thể nghi của Iran khi đang ở cảng Bahrain hôm 2/3.
Hiện chưa rõ con tàu bị tấn công bằng tên lửa hay máy bay không người lái. Điều khiến Lầu Năm Góc lo ngại nhất là vụ tấn công xảy ra ngay trong cảng Bahrain. Tàu STENA, do Cơ quan Hàng hải Mỹ thuê để bảo đảm chuỗi cung ứng nhiên liệu cho quân đội Mỹ, lại bị hai “vật thể” bắn trúng trực tiếp trong một cảng được bảo vệ nghiêm ngặt.
Trước 5h30 sáng 2/3 (giờ miền Đông nước Mỹ), UKMTO cho biết họ “nhận được báo cáo về một sự cố tại cảng Bahrain. Nhân viên an ninh công ty báo cáo con tàu bị hai vật thể chưa xác định tấn công gây cháy. Đám cháy đã được dập tắt và tàu vẫn ở trong cảng. Các thành viên thủy thủ đoàn an toàn và đã rời khỏi tàu. Các cơ quan chức năng đang điều tra”.
Điều này cho thấy độ chính xác tấn công tầm xa của Iran đã đạt mức “dao mổ”.
Được biết, STENA là tàu treo cờ Mỹ duy nhất bị Iran tấn công cho đến nay. Có thông tin cho rằng tàu chở dầu này thuộc Tanker Security Program (Chương trình An ninh Tàu chở dầu) của Cơ quan Quản lý Hàng hải Mỹ (MARAD) – “nhằm tăng cường khả năng chống chịu của chuỗi cung ứng nhiên liệu lỏng của Mỹ”. Chương trình này có hiệu lực từ năm 2021, trao quyền cho Bộ Giao thông Mỹ thành lập một hạm đội bổ sung gồm 10 tàu chở dầu treo cờ Mỹ để sử dụng trong khủng hoảng.
Theo CBS News, vài tuần trước khi chiến tranh bùng nổ, Stena từng bị các tàu cao tốc có vũ trang của Iran áp sát tại eo biển Hormuz và đe dọa lên tàu, trước khi tiếp tục hành trình dưới sự hộ tống của tàu quân sự.
CENTCOM khi đó đã ra tuyên bố xác nhận sự việc: “Hai tàu của IRGC và một máy bay không người lái Mohajer của Iran đã tiếp cận STENA với tốc độ cao và đe dọa lên và chiếm giữ tàu chở dầu”.
Người phát ngôn CENTCOM, Đại úy Tim Hawkins, nói với CBS rằng tàu khu trục tên lửa dẫn đường USS McFaul lớp Arleigh Burke đã lập tức có mặt và hộ tống con tàu với sự hỗ trợ của Không quân Mỹ. “Tình hình sau đó được hạ nhiệt và tàu chở dầu treo cờ Mỹ tiếp tục hành trình an toàn”, ông cho biết.
Theo NetEase, TheWarzone
