Nhờ đó, thị trường bất động sản cao cấp tại các thành phố lớn như Thượng Hải, Bắc Kinh, Hàng Châu… đang tăng nhiệt rõ rệt. Diễn biến này thậm chí làm dấy lên kỳ vọng rằng thị trường bất động sản Trung Quốc có thể đang tiến tới giai đoạn phục hồi sau khoảng 6 năm suy thoái.
Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo rằng không nên vội coi sự khởi sắc của phân khúc siêu sang là dấu hiệu thị trường bất động sản Trung Quốc đã hồi phục toàn diện.
Ông Du Lương Châu, chủ Công ty môi giới bất động sản Bảo Nhược tại Thượng Hải, nhận định phần lớn người có thu nhập trung bình và thấp vẫn rất thận trọng khi mua nhà. Vì vậy, còn quá sớm để kết luận thị trường bất động sản đã thực sự quay đầu phục hồi.
Nhà giàu mạnh tay mua, người thu nhập trung bình vẫn đứng ngoài
Bất động sản cùng các ngành liên quan như đồ gia dụng, vật liệu xây dựng… chiếm khoảng 1/4 nền kinh tế Trung Quốc. Nhưng từ năm 2020, khi Bắc Kinh bắt đầu siết khả năng vay nợ của các doanh nghiệp bất động sản, thị trường đã rơi vào cuộc khủng hoảng kéo dài.
Hàng loạt tập đoàn địa ốc lớn, trong đó có China Evergrande Group, lần lượt rơi vào khủng hoảng nợ. Sự suy yếu của bất động sản trở thành một trong những lực cản lớn đối với tăng trưởng kinh tế Trung Quốc.
Trong bối cảnh đó, việc phân khúc nhà siêu sang bất ngờ tăng giao dịch tạo ra một nghịch lý đáng chú ý: người giàu vẫn mua nhà, trong khi phần đông người dân lại tiếp tục dè dặt.
Ông Nghiêm Chiếm Lai chuyên viên môi giới của Lianjia (Liên Gia) - hệ thống môi giới bất động sản lớn của Trung Quốc - tại Thượng Hải cho rằng những thông tin tích cực về một số giao dịch cao cấp rất dễ khiến thị trường xuất hiện kỳ vọng rằng bất động sản đã “chạm đáy”. Nhưng chỉ riêng sự sôi động của phân khúc siêu sang chưa đủ để tạo ra một chu kỳ tăng giá bất động sản mới.
Nhà giá trên 30 triệu NDT bán chạy
Theo dữ liệu của Công ty tư vấn bất động sản Purui Digital Intelligence (Phổ Nhuệ), trong nửa đầu năm nay, tại 35 thành phố lớn của Trung Quốc, có khoảng 18.000 căn nhà mới cao cấp có giá từ 10 triệu NDT trở lên được bán ra, giảm 13% so với cùng kỳ.
Nhưng ở phân khúc siêu sang, diễn biến lại hoàn toàn khác: Có tới 1.636 căn nhà mới có giá từ 30–50 triệu NDT được giao dịch trong nửa đầu năm, tăng tới 38% so với cùng kỳ năm trước.
Nói cách khác, trong lúc thị trường đại chúng vẫn suy yếu, phân khúc càng đắt tiền lại càng có dấu hiệu nóng lên.
Một bài trên báo China Real Estate Business cho thấy phần lớn người mua bất động sản siêu sang, đặc biệt tại các thành phố ven biển lớn như Hàng Châu, là các chủ doanh nghiệp hoặc lãnh đạo cấp cao trong các ngành bán dẫn, AI, robot và công nghệ cao.
Đây chính là một trong những hệ quả đáng chú ý của làn sóng công nghệ đang diễn ra tại Trung Quốc: một lớp người giàu mới được tạo ra rất nhanh nhờ AI, chip, robot và các ngành công nghệ mới.
AI có thể đang làm khoảng cách giàu nghèo ở Trung Quốc rộng thêm?
Nhưng sự giàu lên của nhóm này cũng đặt ra câu hỏi lớn về phân phối thu nhập và tài sản.
Tống Lâm, chuyên gia kinh tế trưởng phụ trách khu vực Đại Trung Hoa (tức Trung Quốc đại lục, Hồng Kông, Ma Cao và Đài Loan) của Tập đoàn ING, cho rằng Trung Quốc đang đặt rất nhiều kỳ vọng vào AI, bán dẫn và các công nghệ mới như những động lực tăng trưởng kinh tế tiếp theo.
Tuy nhiên, tác động kinh tế của AI có thể tập trung mạnh ở các trung tâm công nghệ, trong khi những khu vực nằm ngoài các cụm công nghệ lớn lại khó hưởng lợi tương xứng.
Điều này có nguy cơ khiến khoảng cách giữa thành thị và nông thôn, giữa các vùng phát triển và kém phát triển, cũng như giữa người giàu và người nghèo tiếp tục gia tăng.
Giáo sư Lý Thực, Viện trưởng Nghiên cứu Thịnh vượng chung và Phát triển thuộc Đại học Chiết Giang, từng cảnh báo mức độ bất bình đẳng thu nhập tại Trung Quốc đang ở mức đáng lo ngại.
Theo ông, hệ số Gini (chỉ số đo mức độ bất bình đẳng trong phân phối thu nhập hoặc tài sản trong xã hội) của Trung Quốc đã tăng từ khoảng 0,45 năm 1995 lên trên 0,7 vào năm 2023, cho thấy sự phân hóa về tài sản ngày càng nghiêm trọng.
Lý Thực cho biết, quy mô nhóm người có thu nhập thấp ở Trung Quốc rất lớn, thậm chí vượt xa sức tưởng tượng của nhiều người. Theo kết quả khảo sát, năm 2021, Trung Quốc có khoảng 300 triệu người có thu nhập hàng tháng dưới 1.000 nhân dân tệ. Đáng chú ý, trong số này có tới 98 triệu người có thu nhập dưới 500 nhân dân tệ/tháng.
Điều này tạo ra một sự tương phản rất lớn với hình ảnh những “đại gia công nghệ mới” sẵn sàng chi hàng chục triệu NDT để mua biệt thự.
Vì vậy, sự nóng lên của thị trường bất động sản cao cấp cần được nhìn nhận thận trọng. Nó có thể phản ánh sự gia tăng tài sản của một bộ phận nhỏ dân số, hơn là sự phục hồi đồng đều của toàn bộ nền kinh tế.
Thậm chí, nếu xu hướng này tiếp tục, Trung Quốc có thể đối mặt với một nghịch lý mới: AI và công nghệ giúp tạo thêm những tỷ phú và triệu phú mới, nhưng lợi ích từ tăng trưởng công nghệ lại không lan tỏa đồng đều tới phần lớn dân chúng.
Đó cũng là lý do các chuyên gia cho rằng việc một số khu phố nhà giàu tại Thượng Hải, Bắc Kinh hay Hàng Châu “cháy hàng” không đồng nghĩa với việc cuộc khủng hoảng bất động sản Trung Quốc đã kết thúc.
Ngược lại, nó có thể là dấu hiệu cho thấy thị trường đang ngày càng phân hóa: một bên là nhóm giàu mới hưởng lợi từ công nghệ và vẫn có khả năng mua tài sản đắt đỏ; bên kia là hàng trăm triệu người tiêu dùng tiếp tục thận trọng vì thu nhập, việc làm và triển vọng kinh tế chưa đủ chắc chắn.
Theo LTN
