Dự thảo luật cắt giảm 4/12 thủ tục hành chính
Chiều 29/7, Ủy ban Thường vụ Quốc hội họp cho ý kiến về dự án Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi). Dự thảo luật gồm 10 chương, 62 điều, giảm 21 điều so với luật năm 2023.
Bộ trưởng Xây dựng Trần Hồng Minh cho biết dự thảo lần này sửa đổi quy định về thẩm quyền quyết định cho phép chuyển nhượng toàn bộ hoặc một phần dự án bất động sản theo hướng chuyển từ Thủ tướng cho UBND cấp tỉnh thực hiện.
Dự thảo luật cũng cắt giảm điều kiện về thủ tục thông báo trước khi bán, cho thuê mua nhà ở, công trình xây dựng, phần diện tích sàn xây dựng hình thành trong tương lai. Cùng với đó, đơn giản hóa 6 nhóm điều kiện kinh doanh.
Đáng chú ý, dự thảo luật cắt giảm 4/12 thủ tục hành chính, gồm: Thủ tục đăng ký quyền khai thác sử dụng thông tin dữ liệu về nhà ở và thị trường bất động sản; thủ tục cấp mới, cấp lại giấy phép hoạt động của sàn giao dịch bất động sản; thủ tục liên quan đến cấp mới, cấp lại chứng chỉ hành nghề môi giới bất động sản.
Ngoài ra, Dự thảo luật cũng sửa đổi, bổ sung nhiều quy định để tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong thực tiễn.
Theo Bộ trưởng Bộ Xây dựng, dự thảo luật bổ sung quy định về loại hình nhà ở có mục đích lưu trú, nhà ở thương mại giá phù hợp; làm rõ quy định về phần diện tích sàn xây dựng trong công trình xây dựng.
Bên cạnh đó, dự thảo sửa các quy định để cá nhân nước ngoài, người gốc Việt Nam định cư ở nước ngoài được mua, thuê nhà ở theo quy định; phần diện tích sàn xây dựng trong công trình xây dựng theo hướng không phải sử dụng theo công năng của công trình xây dựng.
Đề cập các nội dung bổ sung mới, Bộ trưởng Xây dựng cho biết dự thảo bổ sung quy trình giao dịch bất động sản; quy định về hoàn thành nghĩa vụ tài chính với các dự án BT theo quy định mới của pháp luật về đầu tư theo phương thức đối tác công tư.
Một nội dung mới khác bổ sung các loại hợp đồng kinh doanh bất động sản được chuyển nhượng vào dự thảo luật, bao gồm: hợp đồng mua bán, thuê mua nhà ở; nhà có mục đích lưu trú và phần diện tích sàn trong công trình xây dựng, áp dụng đối với cả tài sản hình thành trong tương lai và một số trường hợp tài sản có sẵn nhưng chưa được cấp giấy chứng nhận theo quy định của pháp luật về đất đai.
Thực hiện số hóa bất động sản
Trình bày thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cho biết Thường trực Ủy ban đề nghị rà soát việc bổ sung sản phẩm nhà có mục đích lưu trú, căn hộ du lịch, căn hộ kết hợp văn phòng và phần diện tích sàn xây dựng vào phạm vi bất động sản được kinh doanh.
Điều này nhằm bảo đảm thống nhất giữa pháp luật về đất đai, nhà ở và kinh doanh bất động sản, bảo đảm không ảnh hưởng đến nghĩa vụ với Nhà nước.
Cơ quan thẩm tra đề nghị phân định rạch ròi giữa những trường hợp đã tồn tại và những trường hợp dự án thực hiện theo quy định mới, bảo đảm nguyên tắc không hợp thức hóa sai phạm.
Cùng với đó, tiếp tục rà soát, phân định rõ hoạt động kinh doanh bất động sản thuộc phạm vi của luật này với việc định đoạt tài sản hợp pháp trong quan hệ dân sự.
Về cá nhân nước ngoài được mua căn hộ du lịch và căn hộ kết hợp văn phòng, phần diện tích sàn xây dựng trong công trình xây dựng, ông Phan Văn Mãi cho biết, Thường trực Ủy ban đề nghị báo cáo, làm rõ cơ sở đề xuất, mục tiêu, ý nghĩa của việc bổ sung quy định cho cá nhân nước ngoài được mua, thuê mua “phần diện tích trong công trình xây dựng”.
Cơ chế quản lý, theo dõi và kiểm soát việc sở hữu, chuyển nhượng, sử dụng phần diện tích sàn xây dựng, theo cơ quan thẩm tra, phải thật sự chặt chẽ, hiệu quả nhằm bảo đảm quốc phòng, an ninh, trật tự, an toàn xã hội và tuân thủ quy hoạch, thống nhất với quy định có liên quan tại dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi).
Ủy ban Kinh tế và Tài chính cũng đề nghị làm rõ trường hợp phân cấp cho UBND cấp tỉnh quyết định chuyển nhượng dự án đã được Thủ tướng chấp thuận chủ trương đầu tư theo quy định của pháp luật trước đây đối với dự án liên tỉnh, có yếu tố quốc phòng, an ninh, nghĩa vụ tài chính lớn hoặc cơ chế đặc thù cần ý kiến hay quyết định của cơ quan Trung ương.
Dự án Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) sẽ được trình Quốc hội cho ý kiến tại kỳ họp không thường lệ vào tháng 8 và xem xét thông qua tại kỳ họp 2 vào tháng 10/2026.
Để hoạt động kinh doanh bất động sản diễn ra minh bạch, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đề nghị tăng cường công khai, minh bạch thông tin, hệ thống dữ liệu thị trường để người dân biết rõ; tập trung chuẩn hóa định danh bất động sản và tích hợp dữ liệu quốc gia, thực hiện số hóa bất động sản, mã định danh sản phẩm bất động sản. Theo đó, cần quy định mỗi sản phẩm bất động sản đưa vào kinh doanh phải được cấp một mã định danh duy nhất, tích hợp thông tin pháp lý dự án...
Nêu quan điểm đối với dự án Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi), Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến cho rằng cần tiếp tục rà soát kỹ lưỡng các loại bất động sản và dự án bất động sản được đưa ra giao dịch đảm bảo phù hợp với Luật Đất đai (sửa đổi).
Việc sửa đổi Luật Kinh doanh bất động sản phải đảm bảo thực hiện theo Nghị quyết Hội nghị lần thứ 3 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV về sửa đổi Luật Đất đai và các luật liên quan là "Hạn chế tối đa việc phân lô bán nền tại khu vực đô thị, đặc biệt là các đô thị lớn; khuyến khích giao dịch bất động sản qua sàn giao dịch, thanh toán qua ngân hàng và không dùng tiền mặt".
