Một hiện tượng đáng chú ý đang nổi lên từ Trung Quốc khi xung đột Trung Đông tiếp diễn: nhiều người dân có kỹ năng kỹ thuật đang tự nguyện chia sẻ chuyên môn trên mạng để giúp Iran đối phó sức mạnh quân sự của Mỹ mà không nhận thù lao hay có sự hậu thuẫn chính thức.
Xu hướng này được thể hiện rõ vào ngày 14/3, khi một video hướng dẫn chi tiết cách hạ tiêm kích F-35 của Mỹ xuất hiện trên mạng xã hội Trung Quốc và nhanh chóng lan truyền mạnh.
Được tạo bởi tài khoản “Laohu Talks World” và có phụ đề tiếng Ba Tư, video này giải thích tỉ mỉ cách Iran có thể sử dụng các hệ thống chi phí thấp để nhắm mục tiêu và tiêu diệt chiến đấu cơ tàng hình hiện đại.
Video đã thu hút hàng chục triệu lượt xem. Năm ngày sau khi đăng tải, vào ngày 19/3, Iran tuyên bố đã đánh trúng một chiếc F-35 của Mỹ.
Những nỗ lực “trợ giúp” như vậy không phải là trường hợp cá biệt kể từ khi cuộc chiến Mỹ–Israel chống Iran bắt đầu vào ngày 28/2.
Trên các nền tảng mạng xã hội Trung Quốc, nhiều người có nền tảng trong các lĩnh vực khoa học, công nghệ, kỹ thuật và toán học (STEM) đã tạo và chia sẻ nội dung nhằm hỗ trợ nỗ lực chiến tranh của Iran. Một số người dường như sở hữu kiến thức chuyên sâu về trang bị quân sự.
Nội dung họ chia sẻ rất đa dạng, từ việc cung cấp tọa độ chính xác các căn cứ quân sự Mỹ trong khu vực, đề xuất chiến lược tên lửa nhằm vào tàu sân bay Mỹ ở Vịnh Ba Tư, cho đến mô phỏng kịch bản phòng thủ trước khả năng Mỹ đổ bộ lên đảo Kharg của Iran.
Quy mô nguồn nhân lực STEM của Trung Quốc là rất lớn. Mỗi năm, nước này đào tạo khoảng 5 triệu sinh viên trong các lĩnh vực STEM, trong đó có khoảng 1,3 triệu kỹ sư. Con số này vượt xa Mỹ, nơi chỉ có khoảng 130.000 kỹ sư tốt nghiệp mỗi năm.
Trong lực lượng đông đảo đó, một bộ phận đang hướng kỹ năng phân tích của mình vào chiến lược quân sự nguồn mở.
Đáng chú ý, động lực của họ chủ yếu mang tính cá nhân, không phải vì tài chính hay có sự hậu thuẫn của chính phủ.
Người sáng lập tài khoản Laohu từng theo học tại Đại học Công nghiệp Tây Bắc (NPU), một cơ sở hàng đầu của Trung Quốc về nghiên cứu quốc phòng và cũng là mục tiêu trừng phạt của Mỹ, theo một nguồn tin am hiểu về người này.
Năm 2001, Washington đã đưa NPU tại Tây An vào danh sách đáng quan ngại, cho rằng trường này hợp tác trực tiếp với Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc (PLA) để phát triển các công nghệ quốc phòng nhạy cảm, bao gồm máy bay không người lái.
“Nhiều bạn học của anh ấy hiện đang làm việc trong lĩnh vực quân sự và công nghiệp thiết bị”, nguồn tin cho biết, đồng thời yêu cầu giấu tên do tính nhạy cảm của vấn đề.
Tài khoản này cung cấp các phân tích chi tiết cho Iran, mô tả cách các loại vũ khí sẵn có, chi phí thấp như tên lửa hồng ngoại, bệ phóng di động và các cảm biến tự chế có thể gây thách thức cho các hệ thống tinh vi của Mỹ, bao gồm cả những hệ thống trên tàu sân bay.
Nguồn tin cho biết hoạt động của Laohu xuất phát từ niềm tin cá nhân hơn là lợi ích kinh tế.
“Anh ấy không thiếu tiền. Anh ấy làm video chỉ vì thích”, nguồn tin nói.
Trong khi đó, hơn 1.000 dân thường tại Iran đã thiệt mạng do các chiến dịch quân sự của Mỹ và Israel, theo số liệu từ Tehran và các tổ chức nhân quyền, bao gồm một cuộc không kích tại thành phố Minab ở miền Nam khiến ít nhất 168 học sinh thiệt mạng.
Những thảm kịch như vậy đã làm dấy lên sự phẫn nộ và cảm thông trong nhiều người dân Trung Quốc, khiến một số người muốn giúp Iran chống lại Mỹ.
Theo nguồn tin, tâm lý này phản ánh một động lực chính của các “tình nguyện viên” — mong muốn giải mã và đối trọng với cái mà họ cho là sự áp đảo quân sự của Mỹ.
Một số nhà phân tích quân sự Trung Quốc cho rằng đây là một phần của xu hướng phi tập trung rộng lớn hơn, trong đó các cá nhân tận dụng nguồn tin mở và kiến thức kỹ thuật để tạo ra những phân tích mang tính quân sự vượt qua biên giới quốc gia.
Những người sáng tạo nội dung này đang tiếp cận trực tiếp khán giả tại các khu vực xung đột, cho thấy việc chia sẻ kiến thức quân sự không còn bị giới hạn trong các kênh nhà nước.
Hiện tại, chưa có bằng chứng cho thấy các phân tích trực tuyến này đã trực tiếp ảnh hưởng đến diễn biến chiến sự.
Theo SCMP
