Một ngày sau khi quân đội Mexico tiêu diệt trùm ma túy quyền lực nhất đất nước, thị trấn du lịch xinh đẹp Tapalpa trở thành bức tranh tương phản đầy ám ảnh.
Các cửa hàng phục vụ khách du lịch tại Tapalpa vẫn mở cửa vào trong hôm đầu tuần, công nhân vẫn làm việc. Nhưng tiếng súng cũng vang lên, và giữa đường phố là thi thể một người đàn ông nằm cạnh chiếc xe đầy lỗ đạn.
Trong khi đó, lực lượng an ninh Mexico được trang bị vũ khí hạng nặng tiếp tục giao tranh với các tay súng băng đảng sau vụ tiêu diệt khiến bạo lực bùng phát và đẩy cả nước vào tình trạng căng thẳng. Các tay súng băng đảng tiếp tục chặn đường khi khói bốc lên ở vùng ngoại ô thị trấn thuộc bang Jalisco.
Giới chức cho biết hơn 70 người đã thiệt mạng trong chiến dịch truy bắt Nemesio Oseguera Cervantes và các diễn biến sau đó. Được biết đến với biệt danh “El Mencho”, kẻ này là thủ lĩnh khét tiếng của Jalisco New Generation Cartel (JNGC) – một trong những tổ chức tội phạm quyền lực nhất Mexico.
Số người thiệt mạng do lực lượng an ninh thống kê bao gồm binh sĩ, nghi phạm và những người khác. Tuy nhiên, nhà chức trách không cung cấp chi tiết cụ thể, và hoàn cảnh của phần lớn các trường hợp tử vong vẫn chưa rõ ràng.
Oseguera Cervantes đứng đầu một trong những mạng lưới tội phạm phát triển nhanh nhất Mexico, nổi tiếng với hoạt động buôn lậu fentanyl, methamphetamine và cocaine sang Mỹ, đồng thời thực hiện các cuộc tấn công táo bạo nhằm vào quan chức chính phủ Mexico. Tổ chức này đáp trả cái chết của ông trùm bằng làn sóng bạo lực trên diện rộng, bao gồm dựng hơn 250 rào chắn trên đường tại 20 bang và phóng hỏa nhiều phương tiện.
Oseguera Cervantes thiệt mạng sau cuộc đọ súng với quân đội Mexico. Bộ trưởng Quốc phòng Mexico, Tướng Ricardo Trevilla, hôm đầu tuần cho biết lực lượng chức năng đã lần theo một trong những bạn gái của ông ta đến nơi ẩn náu tại Tapalpa.
Thủ lĩnh băng đảng cùng hai vệ sĩ bỏ chạy vào khu rừng gần đó và bị thương nặng trong cuộc đấu súng. Họ bị bắt giữ và tử vong trên đường chuyển đến Mexico City, theo ông Trevilla.
Ở một địa điểm khác tại Jalisco, binh sĩ đã tiêu diệt một thành viên cấp cao khác của băng đảng – người mà theo ông Trevilla, đang điều phối các hành động bạo lực và treo thưởng hơn 1.000 USD cho mỗi binh sĩ bị sát hại.
Trong số những người thiệt mạng có 25 thành viên của Lực lượng Vệ binh Quốc gia Mexico, bị giết trong 6 vụ tấn công riêng biệt, Bộ trưởng An ninh Omar Garcia Harfuch cho biết.
Ông Harfuch nói khoảng 30 nghi phạm tội phạm đã bị tiêu diệt tại Jalisco và 4 người khác thiệt mạng tại bang lân cận Michoacan. Ngoài ra còn có một quản giáo nhà tù và một điều tra viên thuộc văn phòng công tố bang thiệt mạng.
Nhà Trắng xác nhận Mỹ đã cung cấp hỗ trợ tình báo cho chiến dịch truy bắt trùm băng đảng và hoan nghênh quân đội Mexico vì đã hạ gục một trong những tội phạm bị truy nã gắt gao nhất ở cả hai quốc gia.
Mexico hy vọng cái chết của một trong những tay buôn fentanyl lớn nhất thế giới sẽ giúp giảm áp lực từ chính quyền ông Donald Trump trong việc yêu cầu hành động mạnh tay hơn với các cartel. Tuy nhiên, nhiều người dân vẫn lo lắng khi chờ xem phản ứng tiếp theo của tổ chức tội phạm quyền lực này.
Trước nguy cơ bạo lực leo thang, nhiều bang của Mexico đã hủy lớp học trong hôm đầu tuần, trong khi chính quyền địa phương và các chính phủ nước ngoài cảnh báo công dân nên ở trong nhà.
Tại Guadalajara – thủ phủ bang – giao thông vào sáng đầu tuần khá thưa thớt khi bắt đầu tuần làm việc, một sự thay đổi đáng chú ý so với Chủ nhật tuần trước, khi thành phố lớn thứ hai Mexico gần như đóng cửa hoàn toàn vì người dân sợ hãi ở trong nhà.
Hơn 1.000 người bị mắc kẹt qua đêm tại sở thú Guadalajara, phải ngủ trên xe buýt.
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã yêu cầu Mexico làm nhiều hơn để ngăn chặn nạn buôn lậu fentanyl, đe dọa áp thêm thuế quan hoặc thậm chí hành động quân sự đơn phương nếu Mexico không cho thấy kết quả.
Bộ Ngoại giao Mỹ từng treo thưởng lên tới 15 triệu USD cho thông tin dẫn đến việc bắt giữ El Mencho. JNGC bắt đầu hoạt động từ khoảng năm 2009.
Tháng 2/2025, chính quyền ông Donald Trump đã đưa băng đảng này vào danh sách tổ chức khủng bố nước ngoài. Đây là một trong những cartel hung hãn nhất trong các cuộc tấn công nhằm vào quân đội – bao gồm cả trực thăng – đồng thời tiên phong sử dụng máy bay không người lái mang chất nổ và gài mìn.
Theo SCMP
