Lần đầu tiên Việt Nam nghiên cứu tiền lâm sàng thành công thuốc điều trị COVID-19 làm từ thảo dược

VietTimes – Sáng nay, ngày 10/8, Viện Hàn Lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam đã tổ chức họp báo công bố kết quả nghiên cứu tiền lâm sàng thuốc VIPDERVIR điều trị COVID-19, có thành phần hoàn toàn từ thảo dược.

Thuốc điều trị COVID-19 VIPDERVIR (Ảnh - Viện HLKHCNVN)

Thuốc điều trị COVID-19 VIPDERVIR (Ảnh - Viện HLKHCNVN)

Thuốc điều trị COVID-19 được làm 100% từ dược liệu

Thông tin về việc nghiên cứu thuốc VIPDERVIR điều trị COVID-19, ông Chu Hoàng Hà - Phó Chủ tịch Viện Hàn Lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam - cho biết: “Ngay khi dịch COVID-19 bùng phát, Viện đã tập trung chỉ đạo các nhà nghiên cứu triển khai các hướng nghiên cứu khác nhau, trong đó có thuốc điều trị COVID-19. Hôm nay, thuốc VIPDERVIR điều trị COVID-19 đã được nghiên cứu thành công. Thuốc VIPDERVIR là thuốc dược liệu đầu tiên ở Việt nam được nghiên cứu thử nghiệm tiền lâm sàng. Các nhà khoa học của Viện đã nghiên cứu các thảo dược của Việt Nam, phối hợp với các tài liệu y văn để bào chế sản phẩm có hiệu quả điều trị cao trên cơ sở có sự tương tác, tổng hợp các hợp chất.

“Trong quá trình nghiên cứu thuốc, Viện Hàn Lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam đã phối hợp với Bộ môn Dược lý tại Đại học Y Hà Nội, Viện Kiểm nghiệm Thuốc Trung ương để đánh giá khả năng ức chế virus H5N1 tại Viện Công nghệ sinh học, khả năng ức chế virus SARS-CoV-2 tại Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương – ông Hà nói.

Lần đầu tiên Việt Nam nghiên cứu tiền lâm sàng thành công thuốc điều trị COVID-19 làm từ thảo dược ảnh 1

Họp báo công bố kết quả nghiên cứu tiền lâm sàng thuốc điều trị COVID-19 (Ảnh - Viện HLKHCNVN)

Chia sẻ về quá trình nghiên cứu thuốc điều trị COVID-19 VIPDERVIR, PGS.TS. Lê Quang Huấn – đại diện nhóm nghiên cứu thuốc điều trị COVID-19 VIPDERVIR - cho hay: “Từ tài liệu các cây thuốc Việt Nam, tài liệu của thế giới về sử dụng cây thuốc tự nhiên tham gia chống dịch, cơ chế virus xâm nhập gây bệnh cho người, nhóm nghiên cứu đã nghiên cứu thành công thuốc VIPDERVIR giai đoạn tiền lâm sàng. Mục đích nghiên cứu thuốc là tìm ra gai của virus, tìm tế bào biểu mô, các enzym tế bào tham gia quá trình nhân lên của virus, kích hoạt tế bào miễn dịch để tác dụng lên virus”.

Theo PGS.TS. Lê Quang Huấn, nhóm nghiên cứu đã sàng lọc các hoạt chất, sử dụng công nghệ cao để tách chiết rồi tạo chế phẩm, xác định định tính, định lượng, hoạt tính của sản phẩm tạo ra. Kết quả, nhóm nghiên cứu đã tìm ra hoạt chất nằm trong nguồn dược liệu dồi dào ở Việt Nam.

Lần đầu tiên Việt Nam nghiên cứu tiền lâm sàng thành công thuốc điều trị COVID-19 làm từ thảo dược ảnh 2

PGS.TS. Lê Quang Huấn (đứng giữa) và các cộng sự nghiên cứu thuốc điều trị COVID-19 từ việc kết hợp thông tin từ Y văn cùng với các công bố quốc tế mới nhất để sàng lọc, lựa chọn các dược chất có hoạt tính sinh dược cao từ nhiều loại thảo dược quý của Việt Nam nhằm tạo sản phẩm có hiệu quả trong điều trị bệnh do virus (Ảnh - Viện HLKHCNVN)

Thuốc VIPDERVIR được nghiên cứu một cách nghiêm túc từ nghiên cứu cơ bản một cách bài bản, thận trọng đánh giá về tính an toàn, độ ổn định tới khả năng ức chế tăng sinh của virus cúm A/H5N1 và virus SARS-CoV-2. Với nồng độ 50 mg/mL thuốc VIPDERVIR có khả năng ức chế được sự phát triển của virus SARS-CoV-2 ở nồng độ tới 10 PFU tương ứng với giá trị Ct=20,5 khi xét nghiệm bằng kỹ thuật real-time PCR (xét nghiệm real-time PCR nếu mẫu có giá trị trong khoảng 16<Ct <37 là mẫu dương tính với SARS-CoV-2, mẫu có giá trị 37≤Ct<40 là mẫu nghi ngờ) - nghĩa là, thuốc VIPDERVIR có tác dụng ức chế sự tăng sinh của virus SARS-CoV-2.

Đặc biệt, nghiên cứu chỉ ra rằng, thuốc được bào chế từ nhiều loại thảo dược Việt Nam chứa các hoạt chất có hoạt tính sinh dược quý, tác dụng theo các cơ chế khác nhau gồm: Phong tỏa Protein Spike-S của virus SARS-CoV-2 và thụ thể ACE2 trên tế bào chủ để ngăn chặn sự tiếp xúc và xâm nhập của virus vào tế bào; ức chế các enzyme liên quan tới quá trình nhân lên của virus SARS-CoV-2; kích hoạt các tế bào của hệ miễn dịch của người bệnh. Các cơ chế này sẽ cộng hưởng tác động để giúp phòng và điều trị COVID-19.

Trước đó, trong cuộc họp ngày 7/8/2021, Hội đồng Đạo đức trong nghiên cứu Y Sinh học Quốc gia, Bộ Y tế đã đánh giá cao kết quả nghiên cứu lâm sàng và chấp thuận đề cương nghiên cứu lâm sàng trên bệnh nhân COVID-19 với thuốc VIPDERVIR. Nhóm nghiên cứu hy vọng thuốc VIPDERVIR sẽ đáp ứng tốt trong quá trình thử nghiệm và được cấp phép cho thuốc điều trị COVID-19, kịp thời phòng, chống dịch COVID-19.

Dự kiến thuốc VIPDERVIRsẽ được cấp phép vào cuối năm nay

Sau khi lắng nghe ý kiến của nhóm nghiên cứu thuốc VIPDERVIR, TS. Nguyễn Ngô Quang – Phó Cục trưởng Cục Khoa học Công nghệ và Đào tạo, Bộ Y tế - cho biết: “Viện Hàn Lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam đã có nghiên cứu bước đầu sản phẩm từ dược liệu y học cổ truyền để bảo vệ sức khoẻ người dân, phòng, chống dịch COVID-19. Đây là một trong những minh chứng sinh động về việc các bộ ngành cũng như việc thực hiện chỉ đạo của ban chấp hành trung ương đảng, chính phủ trong việc ưu tiên mọi nguồn lực để phát triển khoa học công nghệ để chống dịch của chúng ta”.

Lần đầu tiên Việt Nam nghiên cứu tiền lâm sàng thành công thuốc điều trị COVID-19 làm từ thảo dược ảnh 3
Ảnh chụp các giếng thử nghiệm về sự hình thành vết tan của virus SARS-CoV-2 trên tế bào Vero E6 khi thử nghiệm với Thuốc VIPDERVIR (Ảnh - Viện HLKHCNVN)

“Nếu trước đây việc nghiên cứu chỉ phối hợp song phương thì trong thời điểm hiện tại, các nhà khoa học của Viện Hàn Lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, các nhà khoa học khối lâm sàng đã phối hợp với sự các nhà sản xuất, nhà tài trợ, nhà quản lý đã hoàn thành quá trình đánh giá tiền lâm sàng. Sau giai đoạn nghiên cứu tiền lâm sàng, thuốc VIPDERVIR sẽ được chuyển sang giai đoạn thử nghiệm lâm sàng. Thực tế, số bệnh nhân mắc COVID-19 thể nhẹ và vừa rất nhiều nên việc tuyển mộ đối tượng tham gia thử nghiệm có nhiều thuận lợi. Bộ Y tế hy vọng thời gian nghiên cứu 2-3 tháng cộng với thời gian làm báo cáo đánh giá thì dự kiến từ nay đến cuối năm có thể cấp phép lưu hành thuốc VIPDERVIR điều trị COVID-19” – TS. Quang nói.

Được biết, nhóm nghiên cứu đã thử nghiệm thuốc trực tiếp ở virus SARS-CoV-2 sống được phân lập ở Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương. Thời gian thử nghiệm thuốc theo phác đồ của Bộ Y tế là 2-3 tháng, qua 3 giai đoạn. Tuy nhiên, Hội đồng Đạo đức trong nghiên cứu Y sinh học, Bộ Y tế đánh giá thuốc có tính an toàn nên chỉ định nhóm nghiên cứu tiếp tục triển khai giai đoạn 2 với đối tượng nghiên cứu là các bệnh nhân mắc COVID-19 để dò liều, chỉ định số viên.

"Giai đoạn 2 thử nghiệm trên 60 tình nguyện viên để đánh giá độ an toàn, chọn liều tối ưu rồi chuyển sang giai đoạn 3 thử trên 200 người, đánh giá trên 2 nhóm phác đồ nền và sản phẩm nghiên cứu. Mục đích chính của thuốc là điều trị cho F0 thể nhẹ và thể vừa, giảm tải lượng virus SARS-CoV-2" - ông Quang nói.