Iran tuyên bố đã tiến hành thêm các đợt tấn công nhằm vào các cơ sở quân sự của Mỹ trên khắp Trung Đông trong hoom 17/7, trong đó có cuộc tấn công trực tiếp đầu tiên nhằm vào lực lượng Mỹ tại Syria. Động thái này diễn ra sau đêm thứ sáu liên tiếp quân đội Mỹ mở các đợt không kích nhằm vào các mục tiêu quân sự của Iran.
Thỏa thuận ngừng bắn đạt được giữa các bên vào tháng trước hiện gần như đã sụp đổ khi hai bên liên tục đáp trả bằng các cuộc tấn công mỗi ngày. Xung đột cũng khiến hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz – tuyến vận tải năng lượng quan trọng bậc nhất thế giới – gần như tê liệt, đồng thời làm dấy lên những lo ngại mới về tác động của cuộc chiến đối với nền kinh tế toàn cầu.
Quân đội Mỹ cho biết đã hoàn tất thêm một đêm không kích nhằm "tiếp tục làm suy giảm năng lực quân sự của Iran", tập trung vào đảo Qeshm, khu vực gần thành phố cảng Bandar Abbas – nơi đặt cảng biển lớn nhất Iran – cùng nhiều căn cứ hải quân và cơ sở của lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC).
Theo Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM), chiến dịch huy động tiêm kích, máy bay không người lái và tàu chiến phóng vũ khí chính xác nhằm vào hàng chục mục tiêu quân sự, bao gồm hệ thống giám sát ven biển, phòng không, hạ tầng hậu cần quân sự và các năng lực tác chiến trên biển của Iran.
Iran tuyên bố lần đầu tấn công lực lượng Mỹ tại Syria
Hãng thông tấn bán chính thức Tasnim của Iran đưa tin một dân thường đã thiệt mạng trong cuộc không kích của Mỹ nhằm vào khu vực Pasabandar, gần thành phố cảng Chabahar ở đông nam nước này.
Trong những ngày gần đây, Iran liên tục phóng tên lửa và UAV nhằm vào các căn cứ quân sự Mỹ tại nhiều quốc gia láng giềng, trong đó có căn cứ không quân Azraq ở Jordan.
Rạng sáng thứ Sáu, quân đội Iran tuyên bố tiếp tục tấn công các cơ sở quân sự của Mỹ tại Bahrain và Kuwait.
Một nhân chứng cho biết nhiều tiếng nổ lớn đã vang lên tại thủ đô Doha của Qatar. Bộ Nội vụ Qatar sau đó xác nhận một trẻ em bị thương do mảnh đạn.
Truyền thông Iran cũng cho biết các cuộc không kích mới của Mỹ đã đánh trúng năm cây cầu, ga đường sắt tại thành phố cảng Bandar Khamir và sân bay Iranshahr ở đông nam Iran.
Theo hãng thông tấn IRNA, bảy người đã thiệt mạng trong các vụ tấn công nhằm vào hệ thống cầu tại Bandar Khamir.
Đáng chú ý, truyền thông nhà nước Iran tuyên bố lực lượng Vệ binh Cách mạng đã tấn công trung tâm chỉ huy lực lượng đặc nhiệm Mỹ tại căn cứ al-Tanf ở Syria nhằm trả đũa việc binh sĩ Iran thiệt mạng trong các đợt không kích tại Iranshahr.
Reuters cho biết chưa thể xác minh độc lập các thông tin này.
Nếu được xác nhận, đây sẽ là lần đầu tiên Iran trực tiếp tấn công lực lượng Mỹ trên lãnh thổ Syria – quốc gia vốn nhiều năm qua tìm cách tránh bị cuốn sâu hơn vào cuộc xung đột đang lan rộng khắp Trung Đông.
Trong khi đó, tại Lebanon, lực lượng Hezbollah do Iran hậu thuẫn vẫn tiếp tục giao tranh với quân đội Israel. Ở Iraq, nhiều nhóm vũ trang thân Iran cũng liên tục phóng rocket và UAV nhằm vào các mục tiêu liên quan đến Mỹ.
IRGC còn tuyên bố đã phá hủy một hệ thống radar hải quân của Mỹ tại bãi đá Salameh và một radar kiểm soát không lưu của Mỹ ở khu vực Ghannem thuộc Oman.
Eo biển Hormuz lại tê liệt
Làn sóng leo thang quân sự mới tiếp tục khiến hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz – tuyến hàng hải vận chuyển dầu khí quan trọng nhất thế giới – gần như đình trệ, kéo giá dầu tăng mạnh và làm dấy lên lo ngại về nguy cơ lạm phát toàn cầu.
Iran đã tái áp đặt phong tỏa eo biển Hormuz, trong khi Mỹ cũng nối lại lệnh phong tỏa các cảng biển của Iran từ giữa tuần này.
Theo các nguồn tin của Reuters, Tehran còn phát tín hiệu có thể thúc đẩy lực lượng Houthi tại Yemen phong tỏa thêm eo biển Bab al-Mandeb ở cửa ngõ Biển Đỏ nếu Washington tiếp tục tấn công các cơ sở hạ tầng chiến lược của Iran.
Tuần trước, Iran đã phóng tên lửa nhằm vào các tàu di chuyển trong hành lang hàng hải của eo biển Hormuz.
Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt tuyên bố Tổng thống Donald Trump sẽ không "khoanh tay đứng nhìn các hành động khủng bố diễn ra tại eo biển Hormuz mà không khiến Iran phải trả giá".
Tuy nhiên, bà cũng nhấn mạnh Washington vẫn để ngỏ cánh cửa ngoại giao.
Các nguồn tin Iran cho biết mục tiêu của Tehran là khẳng định quyền kiểm soát thực tế đối với eo biển Hormuz, song nước này cũng không muốn căng thẳng leo thang đến mức phá vỡ hoàn toàn bản ghi nhớ được ký hồi tháng Sáu – văn kiện mà Tehran cho rằng vẫn mang lại phần lớn lợi ích họ mong muốn.
Người dân Iran mệt mỏi vì chiến tranh
Ngay tại Iran, các đợt ném bom liên tiếp đang khiến tâm lý người dân ngày càng bất an.
"Tâm trạng luôn sống trong nỗi lo chiến tranh có thể bùng phát bất cứ lúc nào thực sự rất mệt mỏi. Không ai có thể sống mãi như thế này. Cá nhân tôi chỉ mong ngoại giao sẽ chiến thắng", Mahlegha, 46 tuổi, một nhân viên nhà nước tại Tehran, chia sẻ với Reuters. Vì lý do an ninh, bà đề nghị không công bố họ của mình.
Theo các nguồn tin Iran, Tehran muốn toàn bộ tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz phải di chuyển sát vùng biển do Iran kiểm soát và dự kiến sẽ áp dụng phí quá cảnh sau thời hạn đàm phán 60 ngày được quy định trong bản ghi nhớ ký tháng trước.
Trong khi đó, Washington khuyến khích các tàu quốc tế sử dụng tuyến hàng hải phía nam chạy dọc bờ biển Oman nhằm giảm rủi ro.
Quân đội Mỹ khẳng định các cuộc không kích gần đây tập trung phá hủy năng lực quân sự ven biển của Iran nhằm làm suy yếu khả năng kiểm soát eo biển Hormuz.
Tuy nhiên, người phát ngôn quân đội Iran, Chuẩn tướng Mohammad Akraminia, cho rằng chiến lược này sẽ không phát huy hiệu quả vì Iran có thể tấn công khu vực eo biển từ bất kỳ vị trí nào trên lãnh thổ nước này.
Tổng thống Donald Trump cũng chưa loại trừ khả năng triển khai lực lượng bộ binh, bao gồm cả phương án kiểm soát đảo Kharg – nơi đặt cảng xuất khẩu dầu lớn nhất của Iran. Ông nhiều lần cảnh báo sẽ tiếp tục tấn công các nhà máy điện và hệ thống cầu của Iran trong tuần tới nếu Tehran không quay trở lại bàn đàm phán.
Theo Reuters
