Khi cựu Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro chuẩn bị cho phiên điều trần tiếp theo tại Mỹ, con trai đã đưa ra hình ảnh lạc quan về cách cha mình cùng Đệ nhất phu nhân Cilia Flores đang đối mặt với cuộc sống bên trong trại giam. Tuy nhiên, những người có hiểu biết về nhà tù khét tiếng ở Brooklyn – nơi ông đang bị giam giữ – lại vẽ nên một bức tranh hoàn toàn khác.
Ông Maduro và bà Flores, bị lực lượng Mỹ bắt giữ tại Venezuela và chuyển tới New York vào tháng 1, đã tuyên bố không nhận tội đối với các cáo buộc liên quan đến buôn ma túy, rửa tiền và tham nhũng.
Cả 2 đang bị giam tại Trung tâm Giam giữ (MDC) ở New York – một cơ sở nổi tiếng với điều kiện giam giữ khắc nghiệt, đồng thời từng giam giữ nhiều nhân vật nổi tiếng như Ghislaine Maxwell và ông trùm hip-hop Sean Combs.
Nghị sĩ Venezuela Nicolas Maduro Guerra, thường được gọi là “Nicolasito”, trong tuần cho biết cha ông vẫn “rất lạc quan” và “rất mạnh mẽ”, tập thể dục hàng ngày và có thể xuất hiện trở lại với hình ảnh “thon gọn hơn, săn chắc hơn”.
Ông cũng mô tả bà Flores là một “chiến binh tiên phong, kiên định và tỉnh táo” trước các thách thức pháp lý.
Nhưng cuộc sống bên trong nhà tù liên bang này thường được mô tả là vô cùng khắc nghiệt.
Những ngày bị cô lập
Trong nhiều năm, nhà tù này liên tục bị chỉ trích vì điều kiện giam giữ, thường bị mô tả là nguy hiểm và vô nhân đạo. Một số luật sư và tù nhân thậm chí gọi nơi đây là “địa ngục trần gian”, với các vấn đề như mất vệ sinh, thiếu an ninh và tình trạng biệt giam kéo dài.
Một người như ông Maduro có thể phải đối mặt với những hạn chế nghiêm ngặt hơn nữa, bởi các nhân vật nổi tiếng thường bị tách khỏi tù nhân thông thường vì lý do an ninh.
“Tôi cho rằng họ sẽ phải sống với lịch trình 23 giờ mỗi ngày trong phòng biệt giam”, ông Cameron Lindsay, cựu giám đốc cơ sở này, cho biết. Điều đó có nghĩa rằng họ gần như bị nhốt hoàn toàn trong phòng, thức ăn được đưa qua khe cửa, rất ít hoặc không có tiếp xúc với tù nhân khác, và thời gian giải trí hạn chế, thường là một mình.
Cục Nhà tù Liên bang Mỹ không xác nhận ông đang bị giam tại khu nào hay điều kiện cụ thể ra sao. Tuy nhiên, các chuyên gia và luật sư cho rằng những tù nhân như ông thường bị giam tại khu biệt giam.
“Đây là cấp độ hạn chế cao nhất trong toàn bộ cơ sở”, luật sư Daniel McGuinness cho biết. Tại đây, tù nhân gần như dành toàn bộ thời gian trong phòng giam, và khi ra ngoài thì luôn dưới giám sát nghiêm ngặt, với khả năng giao tiếp rất hạn chế.
Dù nghe như một hình phạt, nhưng theo cơ quan quản lý nhà tù, mục tiêu của việc giam giữ kiểu này là để bảo vệ cả tù nhân và nhân viên.
Bị tách khỏi vợ
Ngay cả khi không bị biệt giam, ông Maduro cũng không thể gặp vợ.
Tại nhà tù này, nam và nữ bị giam ở các khu riêng biệt, ngay cả khi họ là vợ chồng. Ngoài ra, trong các vụ án liên bang, các bị cáo thường bị cấm liên lạc với nhau.
Tòa án có thể áp đặt lệnh “không tiếp xúc” để ngăn việc thông đồng, gây ảnh hưởng nhân chứng hoặc cản trở quá trình xét xử.
Điều này có nghĩa là dù cùng bị giam trong một cơ sở, ông Maduro và bà Flores gần như không thể gặp hay liên lạc trực tiếp, trừ những trường hợp hiếm hoi có luật sư giám sát.
Mọi liên lạc với bên ngoài đều bị kiểm soát nghiêm ngặt: thăm gặp phải được phê duyệt trước, cuộc gọi điện thoại ngắn và có thể chỉ giới hạn một lần mỗi tháng, và hoàn toàn không có quyền truy cập Internet tự do.
Thực phẩm gây tranh cãi
Ông Nicolas Maduro Guerra cho rằng việc cha mình giảm cân là nhờ kỷ luật và tập luyện.
Nhưng trong nhiều năm, các luật sư đã tố cáo rằng tù nhân bên trong trại giam này phải ăn thực phẩm quá hạn, nấu chưa chín hoặc bị nhiễm bẩn, bao gồm thịt hỏng và sản phẩm sữa kém chất lượng.
Trong một đơn khiếu nại năm 2024, một tù nhân cho biết đã nhận được thức ăn “đầy giòi” trong đậu. Tài liệu này cũng cho thấy nhân viên nhà tù đã phát hiện mọt trong một bao đậu sau đó.
Luật sư của Sean Combs cũng từng cáo buộc rằng nhà tù “thường xuyên phục vụ thực phẩm hết hạn hoặc có giòi”, và đây không phải là trường hợp cá biệt mà là tình trạng phổ biến.
Ông David Patton, cựu giám đốc tổ chức Federal Defenders of New York, cho biết: “Từ thiếu chăm sóc y tế đến vấn đề vệ sinh nghiêm trọng, thậm chí có giòi trong thức ăn… mọi thứ tệ hại đều xảy ra tại MDC”.
Dù chính quyền liên bang bác bỏ một số cáo buộc và cho rằng “không có bằng chứng” trong một số trường hợp, nhưng các khiếu nại vẫn tiếp tục.
Tập thể dục trong giới hạn nghiêm ngặt
Việc ông Maduro tập thể dục mỗi ngày là có thể, nhưng trong điều kiện rất hạn chế.
Theo Bộ Tư pháp Mỹ, tù nhân trong chế độ hạn chế chỉ được ra ngoài tối đa một giờ mỗi ngày để giải trí, thường trong các khu vực kín hoặc bị kiểm soát chặt, đôi khi được mô tả như “chuồng ngoài trời”.
Trong nhiều trường hợp, việc tập luyện diễn ra ngay trong phòng giam: chống đẩy, gập bụng hoặc đi lại vòng tròn.
Các luật sư cho biết việc tập thể dục không chỉ giúp duy trì thể lực mà còn là cách hiếm hoi để giữ được sự kiểm soát trong môi trường mà mọi thứ đều do người khác quyết định.
Các báo cáo cho thấy khi thiếu chăm sóc y tế và tâm lý, việc vận động trở thành công cụ quan trọng để giảm căng thẳng, lo âu và cảm giác cô lập.
Một nhà tù luôn bị giám sát
MDC là một cơ sở liên bang lớn, kiểu công nghiệp, giam giữ hơn 1.300 người và đã nhiều năm liên tiếp vướng bê bối.
Theo chuyên gia pháp lý Elie Honig của CNN, nơi này tối tăm, đông đúc và ồn ào. “Trong tất cả các nhà tù tôi từng thấy, MDC có lẽ là nơi tệ nhất”, ông nói.
Các báo cáo của Bộ Tư pháp ghi nhận nhiều vấn đề như bạo lực, buôn lậu vũ khí và việc giam giữ kéo dài. Tù nhân mô tả môi trường nguy hiểm với các vụ tấn công và điều kiện đe dọa an toàn.
Ngoài ra còn có các vấn đề như hệ thống sưởi kém, nhiệt độ cực đoan trong phòng giam, khó tiếp cận chăm sóc y tế, và hạn chế liên lạc với luật sư trong các thời điểm quan trọng.
Luật sư Katie Rosenfeld nhận định: “Chất lượng dịch vụ y tế và sức khỏe tâm thần vẫn cực kỳ tệ. Môi trường thực sự kinh khủng”.
Chính quyền liên bang khẳng định tình hình đã được cải thiện, với việc triển khai “Đội Hành động Khẩn cấp”, tăng nhân sự và giảm bạo lực. Tuy nhiên, các luật sư và tổ chức dân quyền cho rằng những cải thiện này chưa thay đổi thực tế cơ bản.
Điều gì chờ đợi ở phiên điều trần tới?
Phiên điều trần tiếp theo của ông Maduro và bà Flores, dự kiến diễn ra ngày 26/3 theo giờ Mỹ, sẽ là phiên xem xét tiến độ vụ án.
Các vấn đề có thể được thảo luận bao gồm tranh chấp về tài trợ pháp lý trong bối cảnh lệnh trừng phạt, cũng như quy định bảo mật đối với bằng chứng.
Từ Caracas, con trai ông Maduro gọi đây là một “phiên thủ tục”, nơi họ hy vọng “tiếp tục khẳng định sự thật của Venezuela và sự vô tội của ông Maduro và bà Cilia”.
Dù vậy, phiên điều trần này sẽ là lần đầu tiên công chúng có thể nhìn thấy hai người kể từ khi họ bị giam giữ – và tự đưa ra đánh giá về tình trạng thực sự của họ.
Theo CNN
