Nhà máy thông minh của Xiaomi tại Changping, Bắc Kinh đang trở thành biểu tượng tiên phong cho làn sóng chuyển đổi sản xuất trên quy mô toàn cầu. Với diện tích lên tới 96.900 m2, cơ sở này vận hành hoàn toàn dựa trên robot tiên tiến và trí tuệ nhân tạo mà không cần bóng dáng của bất kỳ công nhân nào tại nhà máy.
Khái niệm "nhà máy tối" ra đời từ thực tế máy móc có thể làm việc liên tục trong tình trạng không cần ánh sáng hay các điều kiện sinh hoạt cơ bản của con người. Mô hình này không chỉ giúp sản xuất điện thoại thông minh nhanh hơn đáng kể mà còn hoạt động bền bỉ cả ngày lẫn đêm, báo hiệu một kỷ nguyên mới đang lan rộng khắp các ngành công nghiệp từ điện tử đến sản xuất ô tô tại Trung Quốc.
Kỳ tích công nghệ của Xiaomi nằm ở khả năng tích hợp sâu giữa thị giác máy tính và hệ thống hậu cần tự động. Mọi quy trình từ lắp ráp, kiểm tra đến kiểm soát môi trường đều được điều phối bởi hàng nghìn cảm biến dưới sự quản lý của nền tảng sản xuất thông minh HyperIMP. Đây chính là bộ não trung tâm giúp nhà máy tự giám sát, điều chỉnh quy trình theo thời gian thực và duy trì các tiêu chuẩn chất lượng khắt khe nhất.
Với mức độ tự động hóa tuyệt đối, Xiaomi đạt được sản lượng đáng kinh ngạc lên tới 10 triệu thiết bị mỗi năm. Tính trung bình mỗi giây nhà máy này có thể xuất xưởng một chiếc điện thoại thông minh, một tốc độ mà các phương thức sản xuất truyền thống khó lòng theo kịp.
Tuy nhiên sự bứt phá về hiệu quả và lợi nhuận cũng phơi bày những thách thức lớn về mặt xã hội và kinh tế. Khi robot và trí tuệ nhân tạo dần thay thế lao động chân tay, hàng triệu việc làm trong ngành sản xuất truyền thống đang đứng trước nguy cơ biến mất.
Sự chuyển dịch này tạo ra một lời cảnh báo về tổn thất con người đi kèm với quá trình đổi mới. Việc hàng trăm nghìn robot công nghiệp được triển khai mỗi năm đã làm giảm đáng kể nhu cầu đối với các công việc lắp ráp thông thường. Điều này dẫn đến sự phân hóa sâu sắc giữa lực lượng lao động có tay nghề cao và những người lao động phổ thông vốn phụ thuộc vào thu nhập từ nhà máy.
Nếu không có những chương trình đào tạo lại kỹ năng cấp thiết, sự chênh lệch kinh tế giữa các khu vực sẽ ngày càng gia tăng. Nhu cầu thị trường hiện đang chuyển dịch mạnh mẽ sang các vị trí chuyên môn như bảo trì hệ thống và lập trình trí tuệ nhân tạo. Những địa phương vốn dựa vào ngành sản xuất thâm dụng lao động sẽ phải đối mặt với tình trạng thị trường việc làm thu hẹp và bất bình đẳng giáo dục trầm trọng hơn.
Các nhà hoạch định chính sách cần nhìn nhận tương lai sản xuất như một mô hình lai, nơi máy móc đảm nhiệm các công việc lặp đi lặp lại còn con người tập trung vào vai trò giám sát và sáng tạo. Việc đầu tư vào giáo dục và an sinh xã hội chính là chìa khóa để đảm bảo quá trình tự động hóa diễn ra suôn sẻ mà không để ai bị bỏ lại phía sau.
Theo BGR
