"7 tháng tạm giam là sự trừng phạt nghiêm khắc"
Chiều 21/5, phiên xét xử sơ thẩm 10 bị cáo trong vụ án “Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí; Lừa đảo chiếm đoạt tài sản; Nhận hối lộ” xảy ra tại Bộ Y tế và các đơn vị liên quan bước vào phần tranh luận.
Trình bày quan điểm bào chữa cho cựu Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến, luật sư cho biết thân chủ của mình không quanh co, né tránh trách nhiệm, thể hiện sự ăn năn, day dứt trước những thiệt hại của Nhà nước.
Theo luật sư, trong quá trình điều tra vụ án, bà Kim Tiến đã tích cực hợp tác với cơ quan điều tra, khai báo trung thực, góp phần làm rõ bản chất vụ án. Sự hợp tác này giúp cơ quan tố tụng có cơ sở đánh giá khách quan, toàn diện và sớm kết thúc điều tra vụ án.
Luật sư cũng cho biết với nhận thức ăn năn hối cải, bà Tiến đã tự nguyện nộp lại toàn bộ số tiền nhận quà biếu và tích cực khắc phục hậu quả. Trong giai đoạn điều tra, bị cáo đã nộp 14,5 tỷ đồng và trước thời điểm xét xử tiếp tục nộp thêm 10 tỷ đồng, nâng tổng số tiền khắc phục hậu quả lên 24,5 tỷ đồng.
“Hơn 40 năm công tác trong ngành y tế, bà Tiến đã đảm nhiệm nhiều vị trí quan trọng như Thứ trưởng, Bộ trưởng Y tế giai đoạn 2011-2019.
Bà luôn được đánh giá là cán bộ tận tâm, có trách nhiệm, uy tín chuyên môn và có nhiều thành tích xuất sắc trong ngành y”, luật sư trình bày.
Trong quá trình công tác, bà Kim Tiến từng trực tiếp chỉ đạo phòng chống nhiều dịch bệnh nguy hiểm như SARS, cúm gia cầm H5N1, cúm A/H1N1, sốt xuất huyết... góp phần củng cố hệ thống y tế dự phòng, nâng cao năng lực y tế cơ sở...
Với những đóng góp đó, bà Nguyễn Thị Kim Tiến đã được Đảng, Nhà nước và nhiều tổ chức quốc tế trao tặng nhiều bằng khen, giấy khen và danh hiệu ghi nhận.
Luật sư cũng đề cập đến nhân thân và hoàn cảnh sức khỏe của bị cáo, cho rằng bà Kim Tiến có nhân thân tốt, phạm tội lần đầu, có nhiều tình tiết giảm nhẹ, thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải và chủ động khắc phục hậu quả.
“Hiện bà Tiến là phụ nữ lớn tuổi, sức khỏe yếu, mắc nhiều bệnh hiểm nghèo và thường xuyên phải nhập viện điều trị các bệnh như cầu cơ mạch vành bẩm sinh, u nang trong thất, loãng xương, rối loạn giấc ngủ... Những tài liệu này đều đã được thu thập trong hồ sơ vụ án”, luật sư nêu.
Theo luật sư, gần đây nhất bà Tiến phải điều trị rối loạn tiền đình gây chóng mặt, té ngã, đau ngực và thoát vị đốt sống cổ chèn ép gây đau cổ dữ dội.
Từ những phân tích trên, luật sư đề nghị HĐXX cân nhắc toàn diện về nhân thân, hoàn cảnh gia đình và tình trạng sức khỏe của bị cáo khi lượng hình.
“Kính thưa HĐXX, việc một phụ nữ lớn tuổi, mang nhiều bệnh nền phải bị tạm giam suốt 7 tháng đã là sự trừng phạt nghiêm khắc, đủ sức răn đe và giáo dục đối với bà Kim Tiến”, luật sư trình bày.
Trên cơ sở đó, luật sư đề nghị HĐXX áp dụng các tình tiết giảm nhẹ theo quy định của Bộ luật Hình sự, xem xét chính sách khoan hồng của pháp luật, tuyên mức án thấp hơn đề nghị của VKS và cho bị cáo Nguyễn Thị Kim Tiến được hưởng án treo.
Tự bào chữa tại tòa, bà Nguyễn Thị Kim Tiến cũng đề nghị HĐXX xem xét giảm nhẹ hình phạt cho tất cả các bị cáo trong vụ án.
Bà cho rằng sự hình thành của Bệnh viện Bạch Mai và Việt Đức cơ sở 2 với thiết kế, cấu trúc và hệ thống trang thiết bị hiện đại “như khách sạn 5 sao” là minh chứng cho hiệu quả thực tế trong việc khắc phục lãng phí và hướng tới mục tiêu phục vụ người dân.
Dự án từng phục vụ chống dịch Covid-19, cần khấu trừ thiệt hại
Có mặt tại tòa với tư cách nguyên đơn dân sự, đại diện Bộ Y tế bày tỏ đau xót khi chứng kiến nhiều cựu lãnh đạo, cán bộ của ngành phải đứng trước sự phán xét của pháp luật.
Theo đại diện Bộ Y tế, điều đáng tiếc hơn là sau 10 năm triển khai, hai dự án Bệnh viện Bạch Mai và Việt Đức cơ sở 2 vẫn chưa thể đưa vào sử dụng phục vụ người dân, gây lãng phí đặc biệt lớn.
Tuy nhiên, đại diện Bộ Y tế cho rằng với các giải pháp tháo gỡ hiện nay cùng sự phối hợp của các cơ quan liên quan, hai dự án có thể hoàn thành và đưa vào vận hành trong quý II theo chỉ đạo của Chính phủ.
Theo đại diện Bộ, để đạt mục tiêu này cần triển khai đồng bộ việc hoàn thiện các hạng mục xây dựng, mua sắm trang thiết bị và tổ chức vận hành bệnh viện.
Tại phiên tòa, Bộ Y tế cũng đề nghị HĐXX xem xét giảm nhẹ hình phạt cho tất cả các bị cáo trong vụ án.
Về trách nhiệm dân sự, Bộ Y tế đề nghị được hoàn trả hai khoản thiệt hại gồm hơn 70 tỷ đồng thất thoát do sai phạm trong lựa chọn đơn vị tư vấn thiết kế và 588 tỷ đồng được xác định là lãng phí từ khoản vốn hơn 5.000 tỷ đồng đã giải ngân nhưng dự án bị đình trệ, tổng cộng khoảng 658 tỷ đồng.
Đối với khoản còn lại khoảng 145 tỷ đồng, đại diện Bộ cho biết đây là phần lãi suất ngân hàng bị thâm hụt khi Tổng Công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn Nhà nước rút khoảng 4.500 tỷ đồng từ các khoản tiền gửi để cấp vốn cho dự án nhưng Ban Quản lý chưa sử dụng hết.
Đại diện Bộ Y tế cho biết SCIC hiện thuộc quản lý của Bộ Tài chính. Tuy nhiên, tại phiên tòa hôm nay, phía Bộ chưa đưa ra quan điểm cụ thể về việc có yêu cầu hoàn trả khoản 145 tỷ đồng này hay không và đề nghị thêm thời gian để báo cáo lãnh đạo trước khi có ý kiến chính thức.
Tại phiên tòa, bà Nguyễn Thị Kim Tiến cũng đề nghị HĐXX làm rõ thêm với đại diện Bộ Y tế và Bộ Tài chính về hai khoản thiệt hại được xác định là 145 tỷ đồng và 588 tỷ đồng.
Theo cáo buộc, hai khoản này phát sinh từ việc Tổng Công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn Nhà nước cấp khoảng 4.500 tỷ đồng nhưng không sử dụng hết; đồng thời hơn 5.000 tỷ đồng vốn ngân sách đã giải ngân cho dự án nhưng không phát huy hiệu quả trong thời gian công trình đình trệ.
Đối với khoản 588 tỷ đồng, bà Tiến cho rằng trong giai đoạn dịch Covid-19 năm 2021, có khoảng 5 tháng dự án đã được trưng dụng làm cơ sở cách ly, điều trị của Bệnh viện Bệnh nhiệt đới Trung ương cơ sở 2. Theo bà, dự án đã được khai thác, sử dụng trên thực tế nên phần giá trị này cần được khấu trừ khi tính thiệt hại. Bà ước tính khoản cần loại trừ khoảng 50 tỷ đồng.
Về khoản 145 tỷ đồng liên quan nguồn vốn của SCIC, cựu Bộ trưởng cho biết từ năm 2021 đến 2024, Ban Quản lý dự án không sử dụng khoản tiền này nên đã hoàn trả lại cho SCIC do Bộ Tài chính quản lý.
Từ đó, bà Tiến đề nghị HĐXX làm rõ số tiền trên đã được nộp lại ngân sách Nhà nước hay hiện vẫn nằm trong tài khoản của Ban Quản lý dự án.
