Trưa 21/5, đại diện VKS đưa ra quan điểm luận tội và đề nghị mức án đối với 10 bị cáo liên quan hai dự án bệnh viện Bạch Mai và Việt Đức cơ sở 2.
Đại diện VKS đánh giá vụ án xảy ra tại dự án Bệnh viện Bạch Mai và Việt Đức cơ sở 2 là vụ án đặc biệt nghiêm trọng, gây thất thoát, lãng phí đặc biệt lớn tài sản Nhà nước, ảnh hưởng xấu đến hoạt động quản lý kinh tế, uy tín của cơ quan Nhà nước và đội ngũ cán bộ, đảng viên.
Theo VKS, hai dự án được Chính phủ phê duyệt với tổng vốn đầu tư gần 10.000 tỷ đồng, nhằm giảm tải cho các bệnh viện tuyến đầu, nâng cao chất lượng khám chữa bệnh cho người dân. Tuy nhiên, trong quá trình triển khai, nhiều cá nhân tại Ban Y tế trọng điểm, Bộ Y tế và các đơn vị liên quan đã làm trái quy định về đấu thầu, đầu tư xây dựng, ký kết hợp đồng, dẫn đến dự án đình trệ nhiều năm, gây thiệt hại hơn 803 tỷ đồng.
VKS xác định sai phạm diễn ra xuyên suốt từ khâu thuê tư vấn nước ngoài, lập dự án, thiết kế, phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu đến đấu thầu, ký kết và thực hiện hợp đồng.
Trong đó, bị cáo Nguyễn Chiến Thắng, cựu giám đốc BQL dự án y tế trọng điểm, Bộ Y tế được xác định giữ vai trò chính trong vụ án. Theo VKS, bị cáo đã có nhiều sai phạm trong tham mưu, tổ chức thực hiện dự án, đồng thời lợi dụng chức vụ để yêu cầu các nhà thầu chi “lại quả” 5% trên giá trị thanh toán, nhận tổng cộng hơn 88 tỷ đồng.
Bị cáo Nguyễn Hưu Tuấn, người kế nhiệm bị cáo Thắng bị xác định giữ vai trò thứ hai, tiếp tục duy trì cơ chế nhận tiền từ nhà thầu sau khi tiếp quản Ban Y tế trọng điểm, nhận hơn 12 tỷ đồng.
Đối với cựu Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến, VKS cho rằng với vai trò người đứng đầu Bộ Y tế, bị cáo đã ký phê duyệt nhiều quyết định quan trọng nhưng không kiểm tra đầy đủ tính pháp lý, dẫn đến hàng loạt sai phạm phát sinh trong quá trình thực hiện dự án.
Tuy nhiên, VKS ghi nhận bà Tiến có nhiều tình tiết giảm nhẹ như thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, tích cực hợp tác điều tra và đã nộp lại hơn 24 tỷ đồng để khắc phục hậu quả vụ án, gồm toàn bộ 7,5 tỷ đồng hưởng lợi cùng 17 tỷ đồng tự nguyện khắc phục thêm.
Ngoài ra, VKS cũng đánh giá một số bị cáo là cấp dưới, thực hiện theo chỉ đạo cấp trên, không hưởng lợi hoặc hưởng lợi không đáng kể, có nhiều thành tích trong công tác, tích cực hợp tác với cơ quan điều tra nên cần được xem xét giảm nhẹ hình phạt.
Cựu Bộ trưởng Y tế bị đề nghị 5-6 năm tù
Từ những phân tích trên, đại diện VKS đề nghị HĐXX tuyên phạt bà Nguyễn Thị Kim Tiến từ 5-6 năm tù về tội “Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí”. Đồng thời, VKS đề nghị buộc bị cáo tiếp tục khắc phục 108 tỷ đồng thiệt hại của vụ án.
Ông Nguyễn Chiến Thắng, cựu Giám đốc BQL Dự án Y ế trọng điểm, Bộ Y tế bị đề nghị 1213 năm tù về tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí và 20 năm tỳ về tội Nhận hối lộ, tổng bị đề nghị 30 năm tù. Ngoài ra, ông Thắng còn bị đề nghị khắc phục thiệt hại 394 tỷ đồng.
Ông Nguyễn Chiến Thắng, người kế nhiệm ông Thắng bị nghị 8-9 năm tù về tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí và 15-16 năm tù tội nhận hối lộ, tổng bị đề nghị 23-25 năm tù.
Với vai trò đồng phạm, 6 cựu cán bộ thuộc Bộ Xây dựng và Bộ Y tế bị VKS đề nghị 30 tháng đến 6 năm tù.
Ông Lê Thanh Thiêm, Giám đốc Công ty TNHH Sao Nam Sông Hồng, bị đề nghị 8-9 năm về tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Ông này bị cáo buộc lừa 2 triệu USD "chạy án" cho ông Thắng khi các sai phạm của vụ án bắt đầu bị xem xét.
Về trách nhiệm dân sự, VKS đề nghị các bị cáo liên đới bồi thường 803 tỷ đồng thất thoát, lãng phí theo mức độ sai phạm. Trong đó, bà Kim Tiến phải khắc phục 108 tỷ đồng, ông Nguyễn Chiến Thắng hơn 304 tỷ đồng, ông Nguyễn Hữu Tuấn hơn 223 tỷ đồng.
Cáo trạng xác định sai phạm xảy ra tại dự án đầu tư xây dựng mới cơ sở 2 Bệnh viện Bạch Mai và Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức, được phê duyệt năm 2014 với tổng mức đầu tư 9.958 tỷ đồng. Quy mô mỗi dự án 1.000 giường bệnh, thực hiện từ năm 2014 đến 2019 và sau đó gia hạn hai lần, đến hết năm 2024.
Hành vi vi phạm xảy ra xuyên suốt từ giai đoạn chọn đơn vị tư vấn thiết kế nước ngoài, xây dựng hồ sơ thầu, đấu thầu, chỉ định thầu, thi công, xây dựng.
Các nhà thầu liên hệ và được giúp đỡ, bà Tiến sẽ trao đổi để họ trực tiếp làm việc, thống nhất với ông Thắng. Còn các nhà thầu liên hệ trực tiếp với ông Thắng thì ông xin ý kiến bà Tiến.
Khi bà Tiến đồng ý, ông Thắng sẽ thống nhất với doanh nghiệp. Ông Thắng thỏa thuận về việc tạo điều kiện để được trúng thầu. Sau khi được tạm ứng, thanh toán, các nhà thầu phải chi cho Ban Y tế trọng điểm số tiền tương ứng với 5% giá trị tạm ứng, thanh toán trước thuế.
Từ đó, ông Thắng nhận bôi trơn tổng gần 88 tỷ đồng từ các nhà thầu. Người kế nhiệm, ông Tuấn tiếp tục nhận tiền như lệ cũ, tổng hơn 12 tỷ đồng. Số tiền được bị cáo chia chắc sử dụng cho nhiều mục đích, nhiều người.
Bà Nguyễn Kim Tiến nhận trách nhiệm bộ trưởng, nói có lỗi khi thúc giục cấp dưới, vô hình tạo sức ép cho họ. Bà Tiến khai chỉ nhận 7,5 tỷ từ ông Thắng, ông Tuấn, không phải gần 20 tỷ như họ khai.
