Chuyển đổi số phải bắt đầu từ người dân
Nghị quyết 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia được xem là một bước ngoặt chiến lược trong hành trình chuyển đổi số của Việt Nam.
Nghị quyết xác định chuyển đổi số không chỉ là nhiệm vụ kỹ thuật, mà là động lực trung tâm để nâng cao năng lực cạnh tranh, thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội, đồng thời bảo đảm quốc phòng và an ninh quốc gia.
Phát biểu tại hội thảo, ông Nguyễn Hữu Thái Hòa, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc Công ty Digilife – một trong những chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực công nghệ và chiến lược tại Việt Nam – cho rằng: “Chuyển đổi số ở khối nhà nước đang làm tốt hơn ở khối tư nhân. Mặc dù Nghị quyết 57 mở ra khung chính sách rất mạnh mẽ, nhưng việc thực thi vẫn đang đối diện nhiều thách thức. Đó là các điểm nghẽn về văn hóa, về pháp luật và công nghệ.”
Theo ông Thái Hòa, chuyển đổi số thành công phải bắt đầu từ người dân. Người dân cần được tiếp cận với dữ liệu chính xác, truyền thông phù hợp và dễ hiểu. Ông nhấn mạnh chuyển đổi số không chỉ là số hóa quy trình, mà còn bao gồm cả yếu tố “phi số” – tức là chất lượng truyền thông, cách triển khai và mức độ hài lòng của người dân.
Phải làm thực chất, không hình thức
Đồng quan điểm, TS. Phạm Huy Thông, Phó Viện trưởng Viện Trí Việt IVM (thuộc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam – VUSTA) cho rằng: “Chuyển đổi số phải thực chất, phải đi từ dân. Khi người dân có nền tảng chuyển đổi số vững vàng, việc Nhà nước triển khai sẽ thuận lợi và thành công hơn.”
Đại diện Viện Trí Việt cũng chia sẻ mong muốn đưa các nghiên cứu khoa học vào kho dữ liệu quốc gia, trở thành tài sản chung của quốc gia, không chỉ của riêng từng viện, trường. TS. Thông đề xuất công thức “tam hóa” để định hướng phát triển trong thời đại số:
“Thứ nhất là hiện đại hóa – cập nhật tri thức toàn cầu; thứ hai là Việt Nam hóa – phù hợp với điều kiện, văn hóa của chúng ta; và thứ ba là lành mạnh hóa – đảm bảo tuân thủ pháp luật, chuẩn mực đạo đức của người Việt Nam.”
Từ góc nhìn lập pháp, PGS.TS Bế Trung Anh, Ủy viên Thường trực Hội đồng Dân tộc, Đại biểu Quốc hội khóa XV, khẳng định chuyển đổi số không còn là câu chuyện xa vời, mà gắn liền với đời sống của từng người dân.
“Với chuyển đổi số, chúng ta đang bước vào một kỷ nguyên đặc biệt. Tầng thứ nhất là công nghệ, tầng thứ hai là thể chế – nơi công nghệ tác động và thay đổi thể chế. Nhưng tầng sâu nhất là văn hóa – văn hóa số. Mỗi công dân cần thể hiện trách nhiệm công dân số của mình, và cơ quan điều hành cần có chính sách phù hợp để vận hành chuyển đổi số hiệu quả”, ông Bế Trung Anh nói.
Ông nhấn mạnh chuyển đổi số không chỉ thay đổi cách làm việc, mà còn thay đổi nhận thức và tư duy của con người: “Chuyển đổi số giúp định vị cá nhân – để mỗi người biết mình đang ở đâu, và tiếp theo sẽ làm gì. Đó chính là điểm khác biệt lớn trong kỷ nguyên số mà chúng ta đang sống.”
Từ nhận thức đến hành động
Tại hội thảo, nhiều đại biểu chia sẻ bài học kinh nghiệm thực tiễn trong quá trình thực hiện chuyển đổi số tại đơn vị, doanh nghiệp của mình. Họ cùng thống nhất rằng Nghị quyết 57 được kỳ vọng sẽ trở thành cú hích mạnh mẽ, giúp Việt Nam chuyển mình từ “tiếp nhận công nghệ” sang “làm chủ công nghệ”.
Tuy nhiên, con đường ấy đòi hỏi quyết tâm, kỷ luật hành động và khả năng vượt qua thách thức thực tiễn ở mọi cấp độ – từ Trung ương tới địa phương, từ cơ quan quản lý đến doanh nghiệp và từng người dân.
Chuyển đổi số chỉ thực sự thành công khi người dân là trung tâm và cũng là chủ thể của quá trình thay đổi đó.
