Huế và Tuyên Quang đã giải ngân hơn 65%
Ngày 27/10, tại Hội nghị đánh giá tình hình giải ngân kinh phí, trao đổi kinh nghiệm và tháo gỡ khó khăn, Vụ trưởng Vụ Kế hoạch - Tài chính Bộ Khoa học và Công nghệ Hoàng Thị Phương Lựu cho biết đến ngày 26/10, tổng dự toán kinh phí khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được sử dụng trên cả nước là gần 53 nghìn tỷ đồng. Số giải ngân đạt gần 22 nghìn tỷ đồng, tương đương 41%.
Đối với khối địa phương, tổng dự toán được sử dụng là hơn 28 nghìn tỷ đồng, trong đó đã giải ngân gần 11 nghìn tỷ đồng, đạt hơn 38%; còn 17 nghìn tỷ đồng chưa giải ngân, đặt ra yêu cầu các địa phương phải tập trung hơn nữa cho công tác tổ chức thực hiện trong thời gian còn lại của năm.
Dù áp lực dồn về cuối năm còn lớn, thực tiễn từ các địa phương đạt kết quả cao cho thấy: trong cùng một khung pháp lý, sự chủ động và quyết tâm của lãnh đạo địa phương tạo ra khác biệt lớn về tốc độ giải ngân; đồng thời, giải ngân phải gắn với kết quả đầu ra của nhiệm vụ.
Xét theo lĩnh vực, tỷ lệ giải ngân tại địa phương đạt hơn 47% đối với khoa học, công nghệ; hơn 28% đối với đổi mới sáng tạo và hơn 30% đối với chuyển đổi số. Theo nguồn kinh phí, chi đầu tư phát triển đạt tỷ lệ giải ngân 44%, trong khi chi thường xuyên đạt 37%.
Đáng chú ý, kết quả giải ngân giữa các địa phương cho thấy nhiều nơi đã chủ động triển khai nhiệm vụ và đạt tỷ lệ cao. Có 7 địa phương đạt tỷ lệ giải ngân từ 50% trở lên, gồm Thái Nguyên, Huế, Tuyên Quang, Cần Thơ, Quảng Trị, Khánh Hòa và Đà Nẵng, Thái Nguyên. Đáng chú ý Huế và Tuyên Quang đều đạt hơn 65%.
Xét theo giá trị tuyệt đối, 10 địa phương có số giải ngân lớn nhất đạt tổng cộng 7,8 nghìn tỷ đồng, chiếm 72% tổng số giải ngân của khối địa phương. TP. HCM giải ngân 2,7 nghìn tỷ đồng, Hà Nội đạt hơn 2 tỷ đồng và Đà Nẵng đạt 697 tỷ đồng. Riêng TP. HCM và Hà Nội chiếm 44% tổng giá trị giải ngân của khối địa phương.
Tuy nhiên cũng cần phải lưu ý tỷ lệ giải ngân không phải là mục tiêu duy nhất. Theo Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, ngân sách nhà nước chi cho khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo phải được sử dụng có trọng tâm, trọng điểm, gắn với kết quả, hiệu quả thực hiện nhiệm vụ.
Thủ trưởng đơn vị sử dụng ngân sách có trách nhiệm đánh giá, báo cáo kết quả, hiệu quả sử dụng ngân sách trên Nền tảng số quản lý khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo quốc gia. Kết quả giải ngân năm 2026 và sản phẩm đầu ra tương ứng sẽ là căn cứ để xem xét bố trí ngân sách các năm tiếp theo cho từng bộ, ngành, địa phương.
Gắn giải ngân với kết quả nhiệm vụ khoa học, công nghệ
Để hoàn thành mục tiêu kế hoạch năm 2026, Bộ KH&CN đề nghị các địa phương khẩn trương rà soát, nhận diện rõ nguyên nhân khách quan và chủ quan dẫn đến việc chậm giải ngân. Các địa phương cần chủ động ban hành các quy trình, quy chế quản lý thuộc thẩm quyền của UBND cấp tỉnh, tăng cường làm việc với các doanh nghiệp, hiệp hội để thúc đẩy các dự án đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
Bên cạnh đó, Bộ trưởng Bộ KHCN Vũ Hải Quân cũng yêu cầu các địa phương cần cập nhật số liệu giải ngân hằng tuần, phối hợp chặt chẽ với Kho bạc Nhà nước để đối soát dữ liệu.
Đối với các khoản kinh phí ngân sách trung ương bổ sung xác định không còn khả năng giải ngân trong năm, các địa phương cần chủ động đề xuất hủy dự toán hoặc hoàn trả để cấp có thẩm quyền kịp thời điều chỉnh, bố trí cho các nhiệm vụ khác có khả năng hấp thụ vốn tốt hơn.
Việc đẩy nhanh giải ngân phải đi đôi với bảo đảm kết quả đầu ra: kinh phí nhiệm vụ được cấp tiếp trên cơ sở đánh giá tiến độ, kết quả trong kỳ; tổ chức chủ trì chịu trách nhiệm về sản phẩm đã cam kết; không giải ngân hình thức để đạt tỷ lệ.
