Cơ hội lớn trở thành trung tâm thương mại điện tử khu vực
Sáng 22/10, Sở Công Thương thành phố Đà Nẵng tổ chức Hội thảo “Thúc đẩy thương mại điện tử và thanh toán số – Động lực tăng trưởng kinh tế thành phố Đà Nẵng năm 2026”.
Hội thảo trở thành diễn đàn để cơ quan quản lý, chuyên gia, đơn vị công nghệ và cộng đồng doanh nghiệp cùng trao đổi giải pháp phát triển hệ sinh thái thương mại điện tử gắn với thanh toán số, logistics và sản phẩm địa phương, hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số.
Theo Sở Công thương TP Đà Nẵng, năm 2026 có ý nghĩa quan trọng với Đà Nẵng trong việc đổi mới mô hình tăng trưởng và thúc đẩy kinh tế số. Thành phố đang thực hiện các nghị quyết của Chính phủ, Kế hoạch số 48-KH/TU của Thành ủy và Kế hoạch số 91/KH-UBND, hướng tới mục tiêu kinh tế số đóng góp 27% GRDP.
Theo Báo cáo Chỉ số Thương mại điện tử Việt Nam năm 2025, Đà Nẵng xếp thứ ba cả nước về Chỉ số Thương mại điện tử (EBI) với 28,1 điểm, sau Hà Nội và TP HCM. Với lợi thế trung tâm du lịch, thương mại và dịch vụ miền Trung, thành phố có điều kiện phát triển hệ sinh thái thương mại điện tử gắn với du lịch, kinh tế đêm, logistics và tiêu thụ sản phẩm đặc trưng địa phương.
Thời gian qua, sản phẩm OCOP, đặc sản đã được đưa lên các nền tảng Grab, Shopee Food, Green SM, Mytour…; thanh toán không dùng tiền mặt, mã QR và truy xuất nguồn gốc được thúc đẩy; mô hình xã, phường thương mại điện tử được thí điểm.
Đánh giá cao tiềm năng của Đà Nẵng, ông Bùi Huy Hoàng, Phó Giám đốc Trung tâm Phát triển Thương mại điện tử (Cục Thương mại điện tử, Bộ Công Thương) cho biết: “Đà Nẵng có nhiều tiềm năng tham gia chuỗi giá trị khu vực và toàn cầu. Với lợi thế vị trí và chính sách tại Khu thương mại tự do, thành phố được kỳ vọng trở thành trung tâm phát triển hệ sinh thái thương mại điện tử của khu vực miền Trung”; đồng thời nhấn mạnh sự đồng hành của Cục Thương mại điện tử trong thúc đẩy thương mại điện tử xuyên biên giới, kết nối nhà đầu tư, doanh nghiệp quốc tế đến khảo sát và hợp tác tại Khu thương mại tự do Đà Nẵng.
AI Agent – định hướng mới cho thương mại điện tử
Nhìn thẳng vào xu hướng phát triển của AI và những tác động của Ai vào hoạt động thương mại điện tử, ông Trương Thái Sơn, Trưởng phòng CNTT, Sở Khoa học và Công nghệ Đà Nẵng cho biết thương mại điện tử toàn cầu năm 2026 đang chuyển mạnh từ mô hình tìm kiếm bằng từ khóa sang mua sắm thông qua tác tử AI (AI Agent). Tại Đà Nẵng, gắn thương mại điện tử với AI được xác định là nhiệm vụ trọng tâm.
Để nắm bắt cơ hội này, Đà Nẵng đã đưa vào hoạt động Khu Công viên phần mềm số 2, triển khai Phòng Lab AI, bổ sung máy chủ AI chuyên dụng và thu hút các trung tâm dữ liệu quy mô lớn. Cùng với đó, Cổng dữ liệu mở công khai hơn 3.212 bộ dữ liệu với hơn 5,7 triệu lượt truy cập. Chương trình hỗ trợ chuyển đổi số đã tiếp cận 97,2% trong số hơn 124.000 hộ kinh doanh, hỗ trợ miễn phí công cụ số cho hơn 27.000 hộ.
Bên cạnh đó, việc đưa sản phẩm OCOP lên nền tảng Grab đã giúp các hộ tham gia tăng 60% số đơn hàng và 30% doanh thu; trong lĩnh vực du lịch, Đà Nẵng đã vận hành Bản đồ du lịch AI, Chatbot đa ngôn ngữ và Đề án “Hội An Metaverse”; đối với kinh tế vườn, AI được ứng dụng qua bản đồ số nông nghiệp, cảm biến IoT, drone và blockchain.
"Mục tiêu đến năm 2030, Đà Nẵng nằm trong Top 3 cả nước về nghiên cứu, ứng dụng AI và thương mại điện tử; kinh tế số chiếm 35–40% GRDP; tỷ trọng thương mại điện tử trong bán lẻ đạt 20%. Tầm nhìn đến năm 2045 là trở thành một trong những trung tâm nghiên cứu, phát triển và ứng dụng AI hàng đầu khu vực ASEAN và châu Á", ông Sơn chia sẻ.
Để đóng góp thực chất vào GRDP, cần giữ lại giá trị tại địa phương
Trong tham luận mang chủ đề Thương mại điện tử và thanh toán số trong thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số của Đà Nẵng giai đoạn 2026–2030, TS. Nguyễn Đức Tài, Phó Tổng thư ký Hiệp hội Chống hàng giả và Gian lận thương mại (VATAP) nhấn mạnh, tăng doanh số trực tuyến không đồng nghĩa với tăng tương ứng GRDP. Nếu phần lớn hàng hóa, dịch vụ nền tảng và giá trị gia tăng được cung cấp từ bên ngoài, doanh số trên địa bàn có thể tăng mạnh trong khi đóng góp vào GRDP vẫn hạn chế.
Với quan điểm đó, ông Tài đề xuất khung phân tích ba lớp: quy mô giao dịch; giá trị gia tăng gắn với thương mại điện tử được tạo ra tại địa phương; và tác động tăng thêm của chính sách. "Trọng tâm chính sách là gia tăng năng lực cung ứng, giữ lại giá trị tại địa phương, giảm chi phí giao dịch và củng cố niềm tin số. Cần xây dựng dữ liệu gốc đủ để kiểm chứng, bao gồm doanh thu theo kênh, chi phí trung gian, lao động và thị trường tiêu thụ", ông Tài chia sẻ.
Cùng quan điểm, ông Vũ Tuấn Cương, CEO A4I Co.Ltd cho biết năm 2025 GRDP Đà Nẵng đạt 316,1 nghìn tỷ đồng, tăng 9,18%. Doanh thu thương mại điện tử B2C chiếm gần 10% tổng mức bán lẻ, tăng trưởng bình quân hơn 20%/năm. Để hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng từ 11% trở lên năm 2026 và hướng tới đóng góp 3–5% GRDP, cần xây dựng hệ thống đo lường chính xác về quy mô giao dịch và giá trị gia tăng tại địa phương. Lộ trình đến năm 2030 đề xuất đưa 16.000 SME và 38.000 hộ kinh doanh tham gia thương mại điện tử có doanh thu.
Tại hội thảo, các chuyên gia thống nhất rằng Đà Nẵng có nền tảng vững chắc và lực lượng doanh nghiệp đông đảo. Để thương mại điện tử thực sự trở thành trụ cột tăng trưởng, thành phố cần tháo gỡ đồng bộ rào cản về thủ tục, tài chính, công nghệ, đào tạo và đặc biệt xây dựng hệ thống đo lường dữ liệu – điều kiện tiên quyết để thiết kế chính sách đúng và đánh giá hiệu quả; trong đó, Sở Công thương được đề xuất đóng vai trò “nhạc trưởng” kết nối nguồn lực, tạo môi trường thuận lợi để SME và hộ kinh doanh cạnh tranh thực chất trên thị trường thương mại điện tử.
