Chiều 30/10, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) phối hợp với Ban Chính sách, chiến lược Trung ương tổ chức Diễn đàn “Doanh nghiệp trước biến động tỷ giá, lãi suất và giá năng lượng: Kịch bản ứng phó cuối năm 2026, triển vọng năm 2027”.
Phát biểu khai mạc, Phó Chủ tịch VCCI Nguyễn Quang Vinh cho biết, diễn đàn được tổ chức trong bối cảnh doanh nghiệp vừa nỗ lực hoàn thành kế hoạch sản xuất, kinh doanh năm 2026, vừa chuẩn bị phương án cho năm 2027, trong khi môi trường kinh tế thế giới tiếp tục biến động nhanh và khó dự báo.
Theo ông Vinh, tỷ giá, lãi suất và giá năng lượng không còn là những khái niệm vĩ mô xa xôi mà tác động trực tiếp đến từng hợp đồng, đơn hàng và quyết định đầu tư của doanh nghiệp. Những biến động này ảnh hưởng đến chi phí nhập khẩu, nghĩa vụ trả nợ, chi phí vốn, vận hành, vận chuyển và sức cạnh tranh.
“Doanh nghiệp cần xây dựng nhiều kịch bản thay vì chỉ dựa vào một dự báo; xác định các chỉ báo cần theo dõi và ngưỡng biến động để kịp thời điều chỉnh kế hoạch. Đồng thời, doanh nghiệp cần kiểm soát dòng tiền, kỳ hạn vốn, cơ cấu đồng tiền, tồn kho và điều khoản thanh toán; minh bạch dữ liệu tài chính; chủ động trao đổi với tổ chức tín dụng, công ty chứng khoán, nhà đầu tư, đối tác và khách hàng”, ông Vinh nhấn mạnh.
Phó Chủ tịch VCCI cũng cho rằng, quản trị rủi ro cần trở thành một phần thường xuyên trong quá trình ra quyết định, thay vì chỉ được chú trọng khi khó khăn đã xảy ra.
Trình bày báo cáo đề dẫn tại diễn đàn, TS Nguyễn Đức Hiển, Phó Trưởng ban Chính sách, chiến lược Trung ương, trao đổi về bối cảnh điều hành kinh tế vĩ mô, mục tiêu tăng trưởng và những yêu cầu đặt ra đối với doanh nghiệp trong giai đoạn cuối năm 2026 và năm 2027.
Báo cáo nhấn mạnh yêu cầu duy trì ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn, hỗ trợ sản xuất, kinh doanh và khơi thông nguồn lực cho tăng trưởng. Cùng với đó, doanh nghiệp cần nâng cao năng lực quản trị, khả năng hấp thụ vốn và thích ứng trước những thay đổi của thị trường.
Ở góc độ điều hành tiền tệ, ông Đào Văn Hà, Phó Vụ trưởng Vụ Dự báo, thống kê thuộc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, cho biết Ngân hàng Nhà nước tiếp tục giữ nguyên các mức lãi suất điều hành, tạo điều kiện để các tổ chức tín dụng tiếp cận nguồn vốn từ Ngân hàng Nhà nước với chi phí thấp, qua đó hỗ trợ nền kinh tế.
Bên cạnh đó, Ngân hàng Nhà nước đã có các văn bản chỉ đạo tổ chức tín dụng triển khai giải pháp ổn định mặt bằng lãi suất; làm việc trực tiếp với các ngân hàng thương mại, yêu cầu thực hiện giảm lãi suất nhằm tăng khả năng tiếp cận vốn của doanh nghiệp và người dân. Cơ quan này cũng tăng cường thanh tra, kiểm tra việc triển khai các giải pháp giảm lãi suất, đồng thời tổ chức các hội nghị kết nối ngân hàng với doanh nghiệp để kịp thời tháo gỡ khó khăn trong tiếp cận vốn.
Phân tích bức tranh kinh tế thế giới và Việt Nam trong giai đoạn cuối năm 2026-2027, PGS.TS Bùi Quang Tuấn, nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam, cho biết GDP Việt Nam trong 9 tháng năm 2026 tăng trưởng 9,01%, mức cao nhất trong 15 năm. Theo ông, để đạt mục tiêu tăng trưởng GDP 10% cả năm, nền kinh tế cần đạt mức tăng trưởng 12,5% trong quý IV.
Ông Tuấn cũng nhận định lạm phát tại Việt Nam trong năm 2026 đã ở sát mục tiêu, khiến dư địa điều hành chính sách thu hẹp.
Trong khi đó, khi đề cập triển vọng tỷ giá, lãi suất và giá năng lượng, TS Võ Trí Thành, Viện trưởng Viện Nghiên cứu chiến lược thương hiệu và cạnh tranh, cho rằng chính sách tiền tệ hiện vẫn theo hướng nới lỏng, nhưng mặt bằng lãi suất lại ở mức cao. Từ thực tế này, ông kiến nghị bốn nhóm giải pháp nhằm ổn định tỷ giá, lãi suất và giá năng lượng.
Tại phiên thảo luận, các chuyên gia, đại diện công ty chứng khoán, ngân hàng thương mại, hiệp hội và doanh nghiệp tập trung phân tích triển vọng kinh tế thế giới và Việt Nam; diễn biến tỷ giá, lãi suất, giá năng lượng; định hướng tín dụng và khả năng cung ứng vốn.
Nhiều ý kiến cũng đề cập giải pháp giúp doanh nghiệp giảm phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng, đa dạng hóa nguồn vốn thông qua thị trường vốn. Theo đó, doanh nghiệp cần theo dõi đồng thời xu hướng lãi suất quốc tế, diễn biến tỷ giá, thương mại, giá dầu và nhu cầu thị trường; đánh giá tác động liên thông của các yếu tố này tới chi phí vốn, chi phí đầu vào, dòng tiền và quyết định đầu tư, thay vì xem xét từng biến số riêng lẻ.
Kết luận diễn đàn, Phó Chủ tịch VCCI Nguyễn Quang Vinh nhấn mạnh bốn yêu cầu đối với doanh nghiệp: chủ động xây dựng các kịch bản ứng phó; đặt quản trị dòng tiền ở vị trí trung tâm; đa dạng hóa nguồn vốn và nâng cao mức độ sẵn sàng tiếp cận thị trường vốn; phát triển đồng bộ hệ sinh thái tài chính.
Trong đó, tín dụng ngân hàng, thị trường vốn và các công cụ tài chính khác cần bổ trợ cho nhau, phù hợp với mục đích sử dụng vốn, kỳ hạn đầu tư và năng lực quản trị của doanh nghiệp.
